امریکا با خروج نظامی از عراق همکاری‌های اقتصادی را تقویت می‌کند
تقویت همکاری‌های واشنگتن با بغداد با نگاه تشدید فشار بر تهران
دیپلماسی ایرانی: تام باراک، فرستاده ویژه ایالات متحده در أمور عراق و سوریه و سفیر این کشور در ترکیه، با تقدیر از عملکرد دولت عراق و تأکید بر ارتباط بین ثبات و رفاه عراق و امنیت منطقه، از تمایل واشینگتن برای گسترش همکاری با این دولت خبر داد. این اقدام پس از خروج نیروهای ائتلاف بین‌المللی از این کشور و در پی فشار بی‌سابقه ایالات متحده بر بغداد برای تشدید کنترل دولت بر سلاح‌ها و مهار نفوذ گروه‌های مسلح تحت حمایت ایران انجام می‌شود.
باراک پس از دیدار با الزیدی امروز سه‌شنبه در بغداد، گفت که مذاکراتش سازنده بوده و خاطرنشان کرد که ثبات به طور خودکار اتفاق نمی‌افتد، بلکه به تصمیمات دشوار توسط رهبران نیازمند است. او همچنین از رهبری و مشارکت نخست‌وزیر عراق قدردانی کرد و امنیت و رفاه عراق را به ثبات کل منطقه مرتبط دانست.
این ستایش با توجه به تلاش‌های ایالات متحده برای ایجاد رابطه‌ای گسترده‌تر با بغداد، رابطه‌ای که فراتر از همکاری‌های امنیتی، اقتصاد و منافع مشترک را نیز در بر می‌گیرد، قابل توجه است. این امر به واشینگتن اجازه می‌دهد تا علی‌رغم پایان مأموریت نظامی ائتلاف بین‌المللی مبارزه با داعش به رهبری امریکا در ۳۰ سپتامبر، حضور و نفوذ خود را در عراق حفظ کند.
باراک روز دوشنبه در جریان سفر خود به بغداد و دیدار با استیو فاگین، کاردار ایالات متحده، از تغییر در روابط دوجانبه به سمت همکاری‌های اقتصادی گسترده‌تر خبر داد. این دیدار پس از مذاکراتی بود که او روز شنبه با فواد حسین، وزیر امور خارجه عراق، در استانبول انجام داد و در آن به آینده همکاری بین دو کشور، تحولات سیاسی، امنیتی و اقتصادی در منطقه و همچنین وضعیت مالی عراق و نوسانات نرخ دینار پرداخته شد.
این اقدام نشان می‌دهد که خروج نظامی به معنای رها کردن عرصه عراق توسط واشینگتن نیست، عرصه‌ای که یکی از برجسته‌ترین نقاط رقابت منطقه‌ای با ایران است. عراق با توجه به روابط سیاسی، اقتصادی و امنیتی خود با ایالات متحده و برعکس، پیوندهایی که تهران را به نیروهای سیاسی و جناح‌های مسلح عراق متصل می‌کند، جایگاه محوری در محاسبات هر دو طرف دارد.
در این زمینه، ستایش ایالات متحده از الزیدی ممکن است راه را برای حمایت بیشتر از دولت او، به ویژه در حوزه اقتصادی، با هدف تقویت توانایی آن در اجرای برنامه داخلی خود و محدود کردن فعالیت‌های گروه‌های مسلح فعال در خارج از نهادهای دولتی، هموار کند. با این حال، تبدیل این گشودگی به نتایج ملموس، همچنان به تمایل واشینگتن به احترام به توازن‌های ظریف عراق و جلوگیری از سوق دادن بغداد به یک رویارویی سیاسی آشکار با تهران منوط است.
موضوع محدود کردن سلاح‌ها به دولت، به عنوان یک آزمون کلیدی برای این رابطه برجسته است. در دیدار قبلی در بغداد در ژوئن گذشته، الزیدی و باراک بر لزوم پایان دادن به حضور گروه‌های مسلح فعال در خارج از اختیارات دولتی و تقویت حاکمیت عراق تأکید کردند. در اول اکتبر، دولت از تصویب نقشه راهی برای رسیدگی به این موضوع با مهلت ۳۰ ژوئن ۲۰۲۷ خبر داد.
اما این وظیفه صرفاً یک تصمیم دولتی نیست، زیرا نفوذ این جناح‌ها با شبکه‌های سیاسی، امنیتی و اقتصادی در داخل عراق مرتبط است. در همین رابطه مجمع بین‌المللی خلیج فارس هشدار داده است که تلاش برای تضعیف ایران با فشار بر بغداد برای انتخاب یک طرف به جای طرف دیگر می‌تواند نتیجه معکوس داشته باشد و به جای کاهش نفوذ گروه‌های وابسته به تهران، قطب‌بندی‌های داخلی عراق را تشدید کند.
بنابراین، واشینگتن روی گسترش همکاری خود با دولت عراق برای تثبیت نفوذ خود از طریق ابزارهای سیاسی و اقتصادی پس از خروج نظامی حساب می‌کند. با این حال، موفقیت این رویکرد همچنان به توانایی الزیدی در اعمال اقتدار دولتی و میزان تمایل ایالات متحده به حمایت از این مسیر بدون پیچیده کردن توازن‌های داخلی حاکم بر چشم‌انداز عراق منوط است.
منبع: میدل‌ایست آنلاین / تحریریه دیپلماسی ایرانی/۱۱
نظر شما :