تلاشی برای کسب برتری در منازعات جدید منطقه ای

رقابت پهپادی ترکیه و اسرائیل

۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۲:۰۰ کد : ۲۰۰۳۹۷۷ خاورمیانه انتخاب سردبیر
سعید پیرمحمدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: تعاملات تسلیحاتی اسرائیل در حیات خلوت ترکیه خشم اردوغان را برانگیخته است. با این حال، انعطاف پذیری بیشتر آنکارا در صادرات پهپادهای تهاجمی چالشی جدی برای بازار تسلیحاتی تل آویو است. هدف اصلی آنکارا، پر کردن جای اسرائیل در تجارت تسلیحات باکو است. 
رقابت پهپادی ترکیه و اسرائیل

نویسنده: سعید پیرمحمدی، کارشناس مسائل راهبردی

دیپلماسی ایرانی: رقابت پهپادی در زیرسیستم های منطقه ای وارد فاز تازه ای شده و اعتقاد بر این است که برتری در نبرد پهپادی به جهت تغییر قواعد بازی سرنوشت بسیاری از معادلات آینده منطقه ای و حتی جهانی را تعیین خواهد کرد. چنانچه فرانسیس فوکویاما اظهار داشته گسترش وسیع فناوری پهپادها و تغییر ماهیت درگیری‌های بین دولتی امری اجتناب ناپذیر است. از بحران سوریه و عراق گرفته تا جنگ در لیبی و یمن، پهپادها در حال ایفای نقشی تعیین کننده در شکل دهی به موازنه قوای راهبردی هستند. ایران به عنوان قدرتی نوظهور در حال گسترش فناوری بومی در این حوزه است؛ تعداد قابل توجهی از پهپادهای وینگ لونگ خریداری شده از چین توسط ریاض و ابوظبی در درگیری های لیبی و یمن به کار گرفته شده اند؛ ترکیه و اسرائیل نیز در زمرة پیشگامان طراحی، ساخت و بکارگیری پهپادها هستند. 

آنکارا در سال 2006، ده فروند پهپاد غیرمسلح مدل «هرون» از اسرائیل سفارش داد. اما از اواسط سال 2010، پس از آنکه آمریکا از فروش پهپادهای «پریدیتور» و «ریپر» به ترکیه خودداری کرد، این کشور طراحی و ساخت پهپادهای داخلی را آغاز کرد. پهپادهای بایراکتار تی.بی2 اکنون ستون فقرات عملیات هوایی ترکیه را تشکیل می دهند. در اروپا کشورهای لهستان، اوکراین و آلبانی در صف مشتریان پهپادهای ترکیه قرار دارند. مطابق برآوردها، دست کم 9 پایگاه پهپادی در ترکیه وجود دارد. پایگاه های اصلی پهپادی ترکیه در جنوب شرقی این کشور در امتداد مرز سوریه و در سواحل اژه و مدیترانه واقع شده اند. در پی حذف ترکیه از پروژه اف35 توسط ایالات متحده نیز آنکارا طراحی و ساخت پهپادهای بایراکتار تی.بی3 را با هدف استفاده از آنها در ناوهای هواپیمابر در دستورکار قرار داد. 

به رغم پیشرفت های صورت گرفته، آنکارا در بازارهای تسلیحاتی به نسبت ایالات متحده، روسیه، چین و اسرائیل بازیگری نوظهور و متوسط محسوب می شود. رقابت های آنکارا و تل آویو در حوزه پهپادی بر سر کسب بازارهای تسلیحاتی منطقه خاورمیانه و اروپا و کنترل بر مناطق ژئوپلیتیکی چون شرق مدیترانه است. اردوغان بر آن است آذربایجان را وادار به انتخاب بین ترکیه و اسرائیل کند و لازم است در کنار ترکیه در مقابل اسرائیل بایستد. در سال 2011 ، هولوسی کلیچ، سفیر ترکیه در آذربایجان، گفته که این کشور باید در روابط خود با اسرائیل تجدیدنظر کند. ذیلاً به سه حوزه اصلی این رقابت اشاره می شود.

مدیترانه شرقی

پهپاد بایراکتار تی.بی2 برای تأمین امنیت حفاری های گاز ترکی و اعمال فشار بر قبرس و یونان، که بر سر میادین گازی شرق مدیترانه با آنکارا اختلاف دارند، حائز اهمیت است. نفع مستقیم اسرائیل از تحولات منطقه مدیترانه و مناقشه تعیین حدود آبی و بهره برداری از منابع فسیلی کف دریا، بستر اختلافی جدی در حلقه نخست منظومه امنیتی آنکارا به شمار می آید. در 16 دسامبر 2019، اسماعیل دمیر، رئیس سازمان صنایع دفاعی ترکیه، اعلام کرد آنکارا اولین پهپاد خود را به پایگاه هوایی Geçitkale در نزدیکی لفکونیکو منتقل کرده است. تولگا آتاکان، وزیر حمل و نقل ترکیه، استقرار این پهپاد را واکنشی به خرید هواپیماهای بدون سرنشین اسرائیلی توسط قبرس توصیف کرد. نیکوزیا برای نظارت بر منطقه اقتصادی انحصاری خود در اکتبر 2019، چهار هواپیمای بدون سرنشین «آروستار» از شرکت «آئرونوتیک» به مبلغ 13 میلیون یورو خریداری کرد. اسرائیل همچنین در سال 2020 پهپادهای هرون را به منظور بهانه دفاع مرزی در اختیار یونان قرار داد. 

بحران قره باغ

آذربایجان به ترتیب دومین و چهارمین واردکننده تجهیزات نظامی از اسرائیل و ترکیه است. باکو پهپاد هاروپ را در سال 2011 و پهپادهای هرمس 900 و اسکای استریکر را در سال 2018 از اسرائیل خریداری کرد. در جریان نبرد اخیر قره باغ، ارتش آذربایجان با بهره گیری همزمان از بایراکتار تی.بی2 ترکیه و پهپادهای اسرائیلی تندر بی، اربیتر3 ، اسکای استریکر و هرمس 900 توانست شکستی سنگینی به ارمنستان تحمیل کند. پهپادهای ترکیه تنها در ساعات اولیه نبرد اخیر قره باغ، دست کم ده سیستم دفاع هوایی ارمنستان را منهدم کردند. تعاملات تسلیحاتی اسرائیل در حیات خلوت ترکیه خشم اردوغان را برانگیخته است. با این حال، انعطاف پذیری بیشتر آنکارا در صادرات پهپادهای تهاجمی چالشی جدی برای بازار تسلیحاتی تل آویو است. هدف اصلی آنکارا، پر کردن جای اسرائیل در تجارت تسلیحات باکو است. 

کلید واژه ها: ترکیه اسرائیل ترکیه و اسرائیل پهپاد پهپادهای ترکیه پهپادهای اسرائیل آذربایجان ترکیه و آذربایجان


( ۲۲ )

نظر شما :

فدوی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۳:۰۸
از اردوغان باید پرسید : یک کم زود نیست ؟ بگذار عرقت خشک شود بعد برای ریز و درشت ، حق و ناحق ، قوی و ضعیف شاخ و شانه بکش . باید به این جناب گفت که قطعا ترکیه امروز ار عراق اوایل دهۀ هشتاد میلادی قویتر نیست . سرنوشت محتوم آنهایی که به این طرف و آنطرف دست اندازی می کنند ( تحت هر عنوان و به هر بهانه ای ) حذف قطعی است . البته زمین خوردن ترکیه به عنوان دشمن قطعی ایران ، همچین بد هم نیست اما به علت همجواری با ایران ، دردسرهای خودش را دارد . اما در مورد رقابت ترکیه و اسراییل اگر به چند پهپاد خلاصه شود از نظر اسراییل خطری محسوب نمی شود چرا که فاصلۀ بین پهپادی که صرفا با سیستمهای زمینی کنترل می شود با پهپادی که همیشه کنار خودش چندین ماهواره را دارد ، از زمین تا آسمان است . شکار چند پدافند هوایی در کشور ضعیف مانند ارمنستان هم نه افتخار آمیز است و نه سنگ محک به شمار می رود و در آخر همه می دانیم که سرگرد اسراییل ، سروان ترکیه ، استوار عربستان ، گروهبان القاعده و سرباز طالبان و عربده کش داعش همگی تیپ آمریکا را تشکیل می دهند که سرهنگش اروپا می باشد . هر فشنگی جابجا شود قبلا به عرض تیمسار رسیده و رخصت گرفته شده است .
به فدوی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۴:۰۲
جناب این پهپادها در قره باغ و لیبی با سیستم های پدافند روز روسیه همچون پانتسیر و تور و اس ۳۰۰ مواجه بودند و بر انها فائق شدند .کافیست مقالاتی که غربی ها نوشته اند را مطالعه کنید تا انقدر چشم بسته حرف نزنید. ترکیه و ایران در یک وضعیت مشابه در منطقه قرار دارند پس ارزوی زمین خوردن کسی را نکنید! هر دو در پی افزایش سهم ژئوپولتیک خود در منطقه هستند و قاعدتا در برخی نقاط رقیب یکدیگر اما حضور همزمان هر دو شانس بیشتری برای دریافت سهم بیشتر میدهد.
اورمو ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۴:۰۳
در عمل و در میدان جنگ قره باغ پهبادهای ترکیه بسیار موفقتر از پهپادهای اسراییلی عمل کردند ارتش اذربایجان کل سیستمهای پدافند هوایی و سایر تسلیحات رزمی ارمنستان را به میزان ۱۰۰ درصد از کار انداخت ۹۰ درصد از حجم این عملیات بزرگ توسط پهپادهای ترکیه انجام گرفت ۱۰ درصد توسط پهپادهای اسراییلی. ارمنستان دهها سال طول خواهد کشید تا ارتش خود را مجدد بازسازی کند تا به موقعیت قبل از جنگ قره باغ برگردد. ترکیه بعد از اینکه امریکا از فروش پهپادهای خود به این کشور خودداری کرد شروع به طراحی و ساخت نمونه داخلی پهپاد کرد که از پهپادهای خود امریکا بهترند (به نسبت هزینه و دقت عملیاتی) اخیرا ترکیه مجدد از پروژه جنگنده اف ۳۵ که کنار گذاشته شد شروع به طراحی جنگنده بدون سرنشین کرده که سال اینده عملیاتی خواهد شد و مطمینا بهتر از اف ۳۵ خواهند بود به خاطر بدون سرنشین بودن و تجربه پهپادی موفق ترکیه.
مسعود ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۴:۴۹
ترکیه تکنولوژی بومی کامل پهباد را ندارد بطور مثال موتورها روتاکس اتریشی (ایران هم از این موتور استفاده کرده است و با تحریم روتاکس علیه ترکیه تولید پهباد در این کشور به مشکل خورده است) و سیستم ناوبری و کنترل هم ساخت کانادا است. دلیل موفقیت در قره باغ وجود جنگ الکترونیک و عدم حمایت از ارمنستان توسط روسیه بود سامانه اس 300 و 400 برای مقابله با موشک و جنگنده هست نه پهبادها و سامانه های چون پنتسیر هم در مقابل جنگ الکترونیک که توسط اواکسهای امریکایی ترکیه بسیار اسیب پذیر هستند.
فدوی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۴:۵۰
ما فروان در سایتهای نظامی غربی مقاله در مورد قدرت مخوف موشک ایرانی را دیده ایم . پس ما هم ادعای ابرقدرتی کنیم ( نه هر که سر بتراشد قلندری داند ) نخیر جناب ، که تا اسم ترکیه می آید دچار تورم رگ گردن می شوید . مطلقا در هیچ درگیری این پهپادهای جهان سوم ساخت ، با هیچ سیستم روز دفاع هوایی روسیه برخورد نکرده اند و هر جا رفته اند یا پدافند قابل قبولی نبوده یا پدافند خاموش بوده . اینقدر هندوانه زیر بغل اردوغان نگذارید خودش به اندازه ی کافی سری
رضا پالانی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۴:۵۴
#قطعا ترکیه امروز از عراق اوایل دهۀ هشتاد میلادی قویتر نیست# ترکیه در تمام طول تاریخ جمهوریت خود از مجموع (عراق و ایران و مصر و سعودی روی هم) قویتر بوده است. عراق صد سال پیش یکی از استانهای ترکیه بوده. استاد یک چیزی بگو که مرغ پخته وسط سفره خنده اش نگیرد.
ایرانی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۴:۵۷
به فدوی جان پیشنهاد میکنم بابت ترک ستیزی و این همه نفرت به یه روانپزشک مراجعه کنی، البته نباید درمانگرت ترک باشه چون ضرر می کنی!
ایرانی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۴:۵۹
به نویسنده فرمودید سه حوزه ولی دو حوزه را عنوان کردید
به اورمو ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۵:۰۳
جنگنده پنهان کار و جایگزین اف 35 توسط و همکاری انگلیس قرار است طراحی شود. تحت تاثیر تبلیغات قرار نگیرید. بطورکلی تجهیزات نظامی بومی که ترکیه مدعی هست از تکنولوژی ناتو بهره میبرند. مثلا تانک التای که طراحی و ساخت هیوندای هست و قیمت بالای این تانک (گرونترین تانک) اثبات کننده این موضوع هست. ساخت هلی کوپتر با توانایی اگوستا و ناوهای دریایی که موتورها موشک و اژدرها ساخت ایتالیا و فرانسه. موتور پهبادها روتاکس و تاوبری از کانادا. دلیل موفقیت در قره باغ جنگ الکترونیک اواکس بود و اس 300 اصولا برای مقابله با پهباد نیست. این مطالبی که گفتم به راحتی در اینترنت با یک جستجو در سایت های معتبر نظامی قابل رویت هست.
علی در جواب به دو پاسخ دهنده بعد فدوی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۵:۵۸
موفقیت آذربایجان در جنگ ارتساخ ،مربوط به پهبادهای شناسایی و انتحاری اسراییلی هاروپ بوده است و سپس سامانه جنگ الکترونیکی کورال ترکیه ،که عملا شناسایی و کور کردن رادارهای ای ۳۰۰ نسل اول و پانتیسر ،وگرنه حمله پهباد که نه ضد رادار و نه سرعت بالا دارد با پدافند ساده هوایی میشود زد مانند پهبادهای ساقط شده در سوریه و دو عدد آن در آرتساخ ،نابودی پانتیسر روسی در لیبی و سوریه استفاده توامان از کورال و پهباد باعث نابودی سامانه ها شده است ،اما طراحی جنگنده بدون سر نشین کار یکسال نیست عزیزم دهها زمان میبرد و تاسیسات و فناوریها پیشرفته میطلبت ادعای که شما از ترکیه کردید حتی آمریکا روسیه و فرانسه که سازنده جنگنده هستند قادر به عمل آن نیستند ،تاریخچه طراحی و تست جنگنده های جهان را در اینترنت جستجو کنید ،اینقدر از باد گلو صحبت نکنید ،پهبادهای ترکیه هنوز در نبرد هم تراز تست نشده است اکثرا در نبردهایی که طرف مقابل فاقد پوشش هوایی یا سامانه جنگال بوده است مانند لیبی ،ارتساخ ،و...
به اورمو ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۶:۰۱
اورمو جان ترکیه عضو ناتوست یه جوری میگی خودش طراحی کرد انگار یه کشوری بوده مثل ایران که سالها در تحریم بوده تجهیزات نظامی ناتو در اختیار ترکیه هم قرار گرفت و در آسیا هیچ کشوری اندازه ترکیه از تجهیرات نظامی ناتو برخوردار نبود عقده های تو و امثالت هم از ارمنستان جای خود ببرید و ببازید بازم عقده دارید از ارمنی و روس و کرد و فارس و گیلانی و لر و ...
محمد ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۶:۴۶
به فدوی برو این تیتر را درگوگل جستجو بکن بعدا ایران را با تمام کشورهای اسلامی جمع بکن و توان دو برسان هنوز نمیتوانید در این لیست جای بگیری حماسه سرایی موقوف 100Top defense companies in the world 2020
فدوی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۱۷:۵۸
آمریکاییها خوب فهمیده اند که چه کشوری را تحریم کنند و به چه کشوری پهپاد ساختن یاد بدهند . آنها بخوبی فرق دوش و دوشاب را می دانند . با تحریم ماهواره به فضا بفرستی و بدون تحریم پُز پهپاد عاریتی را بدهی .
آتیلا ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۲۰:۱۲
پهپادهای kargu-2 ساخت شرکت STM ترکیه اولین پهپادهای بودند که در جهان با استفاده از هوش مصنوعی و بدون کنترل زمینی انسانی در لیبی اهداف خود را شناسایی و از بین بردند طبق گزارش سازمان ملل
توران ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۲۰:۳۱
ترکیه بعد از زمان حمله به قبرس در عملیات اتیلا مورد تحریم تسلیحاتی کامل غرب قرار گرفت ، منتهی وقتی تهدید شوروی به اوج رسید آمریکا مجبور شد از ترکیه به عنوان خط مقدم جبهه علیه شوروی حمایت تسلیحاتی کند و آمریکایی که به ترکیه حتی بیسیم نمی داد مجبور شد برای تقابل با شوروی بخشی از تکنولوژی اف 16 و 90 بمب اتمی را به ترکیه بدهد و بعد نیز با توجه به تجربه موفق ترکیه در اف 16 و زیرساخت مناسب قطعه سازی هواپیما، ترکیه شریک سازنده اف 35 شد که بیش از 1000 قطعه اعم از بدنه جنگنده را تولید می کند. مجموعه این تجارب راه را برای پروژه جنگنده ملی و موشک های ملی و توپ های لیزری باز کرد. مطمئنا در سالهای آینده ترکیه پروژه‌های جدیدتری را رونمایی خواهد کرد. دوستانی می گویند صنایع ترکیه مونتاژ است ، توجه کنید کسی برای افتتاح یک ساندویچی یک کارخانه سوسیس بخرد. خود آمریکا برای تولید اف 35 از ترکیه بیش از 1000 قطعه وارد می کند و طراح اف 35 نیز شرکت BAE Systems انگلیس است . اگر غرب با ترکیه همکاری نظامی می کند بخاطر ترسشان از ترکیه است.
خسرو ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۲۱:۰۳
گروهی ترک ستیز وجود دارند که در هر صورت و در هر بحثی که یک طرف ترکیه باشد -- در طرف مقابل ترکیه خواهند بود حتی اگر اسراییل باشد این نژادپرستهای پانفارس و پانکرد دارای ویژگی های خاص از جمله فریب کاری میباشند پانفارس ها ( دوست جون جونی اسراییل )طرفدار براندازی جمهوری اسلامی و پانکردها( عامل اسراییل و امریکا و غربیها و بی دینی ) طرفدار تجزیه ایران و ترکیه و عراق و سوریه هستند چون ایران و ترکیه مقابل بی دینی و تجزیه طلبی ایستاده اند اینها ظاهرا با هم متحد شده اند و لی باطنا همدیگر را فریب میدهند-- و نقطه اشتراک شان فقط دشمنی با ترکیه و ترکهای ایرانی است
در جواب به رضا پالانی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۲۱:۲۹
ترکیه قویتر نبوده بلکه جنگ استعماری فرانسه ناپلونی ،روس تزار ،انگلیس و....در قاره ها و مستعمرات یک دیگر باعث غفلت از ترکیه امروزی یا عثمانی دیروزی شده است ،وگرنه کریمه اوکراین و بالکان و...مستعمره و به تصرف شوروی در نمی آمد ،یاد سخن صدام افتادن در پاسخ تهدید آمریکایی ها گفته بود اعراب متحد من هستند و حمله به ایران این واقعیت را نشان داد ( آسرایی که از ارتش عراق بودن از اردن ،مصر ،فلسطین و...بودند) ،اما آمریکایی ها در حمله به عراق نشان دادند حتی همان اعراب هم جرات مخالفت با دخالتها و اشغال عراق ندارد ،قضیه اردوغان و حمایت‌های ترکها ( بالاخص پانترکا ایرانی به خیال خود قوت قلبی هستند ،مانند قضیه محکومیت اقدامات ترکیه در سوریه و حمایت از تروریستها وجیهه النصره در مطبوعات ایران ،که میپنداش ترکها ایران حامی او هستند به صرف زبان و نژاد )وضعیت رویایی که پانترکا دنبال آن هستند
به رضا پالانی ۲۲ تیر ۱۴۰۰ | ۲۲:۳۵
اینکه صدسال پیش عراق بخشی از عثمانی بوده چه موضوعیتی الان داره؟ صدسال پیش به عثمانی میگفتن مرد مریض و الان بالای 450 میلیارد دلار بدهی خارجی دارد. قدرت نظامی ترکیه بخاطر ناتو هست با چه سندی میگی که قدرتش از مجموع کشورهای نامبرده بیشتر هست؟ همین نیروی هوایی مصر از ترکیه قدرتمند تر هست. ماه ها طول کشید ترکیه شهر همرزش کوبانی رو بگیره در صورتیکه برتری هوایی و زرهی مطلق داشت.یک چیزی نگید که مرغ هضم شده هم خندهش بگیره
۲۳ تیر ۱۴۰۰ | ۰۱:۴۷
صادرات پهپاد ترکیه از اسراییل پیشی گرفته و مشتری های جدید اروپایی یافته است و علاوه بر اوکراین و لهستان که قرارداد قطعی امضا کرده اند مجارستان صربستان و حتی المان تمایل خود را اعلام کرده اند.
محمد ۲۳ تیر ۱۴۰۰ | ۱۳:۴۲
همین مقاله فرانسیس فوکویاما را بخوانید قدرت نظامی ترکیه را میفهمید ودر حال حاضر ۷ شرکت تورک در۱۰۰ تای اول صنایع نظامی قرار دارد که تا اخر ۲۰۲۱ ده تا شرکت وارد این لیست میشود فرانسیس فوکویاما: پهپادهای ترکیه چگونه دنیا را متحول کردند
نادر آوشار ۲۴ تیر ۱۴۰۰ | ۰۴:۲۳
بعد نظامی همان ایران هم مثل همیشه تاریخ در ترک ها خلاصه شده است بدون آزاربایجان و سی و پنج میلیون ترک و منابع این ها در وضعیت امنیتی بهتری نسبت به افغانستان امروز نمیبودید چند سرچ ساده صرری نداره جایگاه نیروی هوایی ترکیه در ناتو رده بندی ارتش های جهان و ترکیه خط تولید جنگنده اف شانزده در ترکیه جنگنده نسل پنجم تی اف ایکس ترکیه اقتصاد ترکیه ویکی پدیا صفحه که باز شد قسمت اقتصاد کلان و ....
در جواب محمد ۲۴ تیر ۱۴۰۰ | ۱۳:۴۳
مقاله فوکویاما در خصوص ایران و نظام ایران را سفارش میکنم بخوانی ،علت رشد ترکیه در تسلیحات ایجاد و ورود شرکتهای خصوصی به بازار تسلیحات است (مانند آمریکا ) نه قدرت آنها ، اما در ایران این شیوه نیست و گرنه امکانات و تجربیات ایران ( جنگ تحمیلی و تحریم تسلیحاتی ،و جنگ با داعش و چریکی و شهری ) از ترکیه به مراتب بالاتر است مثلاً شرکت توربین سازی مپنا قادر به ساخت روتر و توربین گازی هواپیما نظامی و غیر نظامی است( توانمندی که شرکت ترکی توساش به تنهایی و کمک و مشارکت آمریکا و غرب قادر به مونتاژ و ساخت آن نیست و حال که آمریکا تحریم کرده دنبال استفاده از موتور شرکت اوکراینی motor sich است )هر آن صلاح بیند قادر است تولید کند
حامد ۲۴ تیر ۱۴۰۰ | ۱۸:۰۴
ترکها از نظر دانش نظامی در مقابل اسراییل عددی نیستند. حتی تعمیرات جنگنده های ترکیه را اسراییل انجام میدهد و توان اورهال هم ندارند. در قضیه اف 35 هم آمریکا آنها را با لگد بیرون کرد و خم به ابرو نیاورد و ضجه های اردوغان هم اثری نکرد. در مورد پهباد، دانش ترکیه وارداتی از کانادا و چند کشور دیگر است. البته مسلما ترکها حد اخلاقی برای صادرات اسلحه مثل برخی کشورها ندارند و به هر کس و ناکسی بتوانند میفروشند بدون اینکه برای آنها ذره ای اهمیت داشته باشد که غیرنظامیها هم هدف این اسلحه ها خواهند بود یا نه، چون اصولا خودشان یکی از بزرگترین قاتلان غیرنظامی ها در منطقه هستند. هرچند که در مقایسه ترکیه و اسراییل این مسایل به حاشیه خواهند رفت چون این دو اصولا بیشتر از رقابت، مشغول رفاقت هستند و ترکیه با توجه به مقام اولین شریک تجاری اسراییل در منطقه و معملات نظامی بیشترین خوش خدمتی را به آنها کرده است.
خ.خ.اهری ۰۷ شهریور ۱۴۰۰ | ۲۲:۳۵
ترکیه یک کشور مسلمان و همسایه است که از نظر زبان هم با ۲۰درصد جمعیت ایران اشتراک دارد پس می توان آن را به عنوان فرصت هم دید البته بستگی به نوع عینک ما هم دارد .متاسفانه بعضی طوری حرف میزنند که انگار نگران تقویت ترک های ایران هستندیا از ترک های ایران بیشتر از ترکیه و آذربایجان و...نفرت دارند و حتی رشد و توسعه ترک ها در خارج را بمنزله احساس غرور ترک های ایران می دانند.انصاف داشته باشید اگر پهلوی تاریخ را جعل کرده و علیه ترک نوشته و جوک های تحقیر آمیز را توسعه داده دلیل نمی شود شکوه و عظمت ایران در دوره هزارسال حاکمیت از ترک های سلجوقیان تا صفویان را نادیده بگیریم بویژه پیشگیری از تجزیه ایران از سوی رومانوس پادشاه روم.
سارسیلماز ۲۷ شهریور ۱۴۰۰ | ۰۱:۳۶
به مسعود موتور روتاکس حتی روی پهپادهای ایرانی و اسرییلی و آمریکایی نصب می شن دلیلشم قیمت تمام شده و به صرفگیه نه چیز دیگه هر کشوری بخواد می تونه جایگزین براش بسازه یا بخره