بقایی: به حقظ روابط خوب با کشورهای منطقه مصمم هستیم

دیپلماسی ایرانی: اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست هفتگی خود با خبرنگاران که آخرین نشست او در سال ۱۴۰۴ بود، شرکت کرد و به پرسش‌های آنان پاسخ گفت.

وی در پاسخ به پرسش دیپلماسی ایرانی درباره انتقاداتی که به نوع حمله ایران به کشورهای عربی وجود دارد و این که گفته می‌شود علاوه بر حمله به پایگاه‌های نظامی به هتل‌ها، مناطق مسکونی، پالایشگاه‌های نفتی و تاسیسات زیربنایی مثل برق نیز حملاتی انجام شده، پاسخ شما به این انتقادها چیست، گفت: «دو نکته را باید توجه داشت که بر آن تاکید موکد داریم. یک اینکه ایران به حفظ روابط خوب و حسن همجواری با کشورهای منطقه مصمم است. ما تاکید می‌کنیم که دفاع ما به هیچ عنوان نباید به معنای اعلام جنگ به کشورهای منطقه تلقی شود. ما می‌دانیم که کشورهای منطقه این وضعیت را نمی‌پسندند و نسبت به آن انتقاد دارند ولی مسبب این وضعیت ما نیستیم بلکه امریکا و رژیم صهیونیستی است. برای آنها ثابت شد که پایگاه‌های امریکایی باعث امنیت نشده بلکه ناامنی را موجب شده است. واقعا معتقدیم که ای کاش این پایگاه‌ها نبودند که در این شرایط ایران در راستای دفاع از حق ذاتی مشروع خود این پایگاه‌ها را مورد حمله قرار نمی‌داد و به هیچ وجه نباید این حمله به معنای حمله به آن کشورها تلقی شود. این حمله صرفا حمله به منافع و پایگاه‌های امریکاست. نیروهای مسلح ما با دقت هدف را انتخاب می‌کنند و به آن یورش می‌برند. این که جاهای دیگری هم مورد حمله قرار بگیرد، ما هم شنیدیم ولی همه تلاش نیروهای مسلح ما این است که پایگاه‌های نیروهای متجاوز مورد حمله قرار بگیرد و به جایی غیر از پایگاه‌ها و منافع امریکایی آسیبی وارد نشود.»

بقایی در پاسخ به پرسشی درباره استفاده از حریم کشورهای عربی در تجاوز نظامی علیه کشورمان علی‌رغم این‌که در ابتدا کشورهای عربی منکر چنین چیزی بودند، گفت: «ما تردیدی نداریم. ما از ماه‌ها قبل هشدارهای لازم را به کشورهای منطقه داده بودیم و از آنها خواسته بودیم که بر اساس یک تعهد بین‌المللی و منطقه‌ای اجازه ندهند که سرزمینشان برای حمله به ما استفاده شود. همه آنها نیز تعهد داده بودند که چنین اجازه‌ای ندهند. اما آنچه در این روزهای اخیر شاهد بودیم استفاده مکرر امریکا از پایگاه‌های نظامی و تاسیسات و مجموعه‌ای از ظرفیت‌هایش در منطقه علیه ما بود. ما همواره از کشورهای منطقه خواهش کرده‌ایم که از سوء استفاده امریکا مانع شوند. ما همواره تاکید کرده‌ایم که هیچ خصومتی با کشورهای منطقه نداریم. ما همسایه همیشگی هم در این منطقه هستیم و بر حسن همجواری تاکید کرده‌ایم و به آن پایبندیم. اما تجاوزی که از سوی امریکا از طریق کشورهای همسایه انجام شد ما را بر آن داشت که این سیاست را در پیش بگیریم و به پایگاه‌های نظامی آنها در این منطقه هجوم ببریم.»

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسش دیگری درباره اظهارات استیو ویتکاف که ادعا کرد ایران در مذاکرات خود قبل از جنگ اذعان کرد که به اندازه کافی اورانیوم غنی‌شده برای ساخت ۱۱ بمب دارد، گفت: «ما با یک کارزار دروغ و فریبکاری مواجهیم. آنچه فرستاده امریکا بیان کرده کاملا دروغ است و صحیح نیست. حرف او مثل این است که ما بگوییم که ما یک معدن آهن کشف کرده‌ایم و طی روندی می‌خواهیم سلاح بسازیم. خودشان می‌دانند چقدر ادعاهایشان مضحک است. خودشان می‌دانند اورانیوم غنی‌شده ۶۰ درصد در صورتی که به ۹۰ درصد غنی‌سازی شود و وارد مدار ساخت سلاح شود، آنگاه می‌توان سلاح هسته‌ای ساخت. ببینید تا چه اندازه ادعای متناقض و مضحکی را مطرح کرده‌اند. آنها این ادعاها را برای توجیه جنگ بیان کرده‌اند. افکار عمومی امریکا باید این واقعیت را درک کنند. آنها جنگی غیرقانونی آغاز کرده‌اند که کل منطقه و جهان را در وضعیت سختی قرار گرفته‌اند.» 

بقایی در پاسخ به پرسش دیگری درباره حملات پهپادی به کشورهای عربی از مبدائی غیر از ایران در حالی که وانمود می‌شود این حمله را ایران انجام داده و در حالی که آقای عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان نیز در مصاحبه خود تاکید کردند که به اسنادی دست یافته‌اند که نشان می‌دهد برخی از این حملات توسط امریکا و اسرائیل به اسم ایران انجام می‌شود، گفت: «ما در شرایط پیچیده‌ای قرار داریم و دشمنان ما از هر ابزاری برای پیچیده‌تر کردن فضا و ایجاد شکاف میان ما با کشورهای منطقه استفاده می‌کنند. کشورهای منطقه باید هوشمندانه با این موضوع برخورد کنند. پرچم دروغین که عنوان شده، بحث نظری نیست واقعیتی غیرقابل انکار است. عملیات خرابکارانه رژیم صهیونیستی همواره وجود داشته در عین حال که از ابزارهای نظامی ایران کپی‌برداری شده است. آنها آگاهانه این ادعاها را مطرح می‌کنند تا مقدمات عملیات پرچم دروغین فراهم شود. نیروهای مسلح ما شجاعانه و شرافتمندانه هر هدفی را که مورد هدف قرار می‌دهند به صراحت اعلام می‌کنند وقتی هم که انجام نداده‌اند به صراحت آن را بیان می‌کنند. مثل اتفاقاتی که در عمان افتاد و نیروهای مسلح ما رسما اعلام کردند که در آن نقشی نداشته‌اند. از کشورهای منطقه می‌خواهیم که هوشیارانه تحولات را پیگیری کنند.»

وی درباره بسته شده تنگه هرمز توسط ایران و دعوت امریکا از کشورهای مختلف برای ایجاد ائتلاف برای گشایش آن گفت: «تنگه هرمز بسته نشده است. تنگه هرمز به دلیل شرایطی که بر آن تحمیل شده و ناامنی که امریکا و اسرائیل بر آن تحمیل کرده‌اند عبور و مرور در آن دچار اختلال شده است. امریکا و اسرائیل به عنوان کشورهای متخاصم با ما حق ندارند از این تنگه استفاده کنند تا کارزار علیه ما را تقویت کنند. این که دیگران به این معرکه وارد بشوند تصمیم آنهاست ولی کشورهای مسلمان و عربی حتما نمی‌پذیرند که همراه و حامی رژیمی بشوند که چندی پیش یک نسل‌کشی آشکار در سرزمین‌های فلسطین به راه انداخت که همچنان ادامه دارد. حتما کشورهای مسلمان تلاش می‌کنند که این کارزار متوقف شود و اگر هم فعالیتی داشته باشند علیه امریکا و رژیم صهیونیستی برای توقف این تخاصم خواهد بود.»

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اجازه عبور کشتی برخی کشورها از تنگه هرمز گفت: «کشورها در هماهنگی با جمهوری اسلامی ایران کشتی‌های خود را از تنگه هرمز عبور داده‌اند که این خود نشان‌دهنده مسئولیت‌پذیری جمهوری اسلامی ایران بوده است. ایران سالهاست که نگهبان تنگه هرمز بوده است. آنچه شاهدیم ناامنی‌ای است که امریکا و رژیم صهیونیستی بر این منطقه تحمیل کرده‌اند که سبب شده است برای تامین امنیت این تنگه تدابیری را اتخاذ کنیم. طبیعتا ما در رابطه با عبور و مرور کشتی‌هایی که به کشورهای متجاوز متعلق باشد محدودیت اعمال می‌کنیم و اجازه نمی‌دهیم با این کار به تقویت کارزار خود علیه ما بپردازند.»

بقایی در پاسخ به پرسش دیگری درباره شرایط ایده‌آل ایران برای پایان جنگ چیست و اگر امروز اعلام شود جنگ پایان یافت واکنش ایران چه خواهد بود، گفت: «ما این جنگ را آغاز نکردیم. مردم ما نمی‌پذیرند که به فاصله ۹ ماه آن هم در حالی که در حال مذاکره بودیم جنگی دربگیرد. مردم ما نمی‌پذیرند که دشمنان هر وقت در دفاع از خودشان دچار مشکل شدند و به کمبود تجهیزات نظامی دچار شدند ژست آتش‌بس به خود بگیرند و بعد از مدتی مجددا جنگی را آغاز کنند. باید اطمینان حاصل شود که این جنگ یا جنگ‌ها هر از گاهی بر منطقه و کشور ما تحمیل نخواهد شد. بنابراین در شرایط کنونی با در نظر داشتن تجربه خردادماه، مردم و نیروهای مسلح ما تا زمانی که لازم باشد به دفاع مصمم هستند. دشمن باید بداند نمی‌تواند هر وقت خواست جنگی را آغاز کند و هر وقت خواست به جنگ پایان دهد. نیروهای مسلح ما ثابت کردند که در دفاع از کشور شجاعانه ایستاده‌اند و تا آخر خواهند ایستاد.»

بقایی در پاسخ به پرسش دیگری درباره این که هفته گذشته چند کشور اروپایی گفتند که با امریکا و رژیم صهیونیستی در کارزار علیه کشورمان همراه می‌شوند و پایگاه‌های خود را در این کارزار در اختیار آنها قرار خواهند داد، گفت: «ما همه کشورها را از این که بخواهند بخشی از جنایت امریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران و ایرانی باشند. ما می‌دانیم که فشارهای زیادی از سوی امریکا بر کشورهای اروپایی در حال اعمال است. اما کشورهای اروپایی که خود مدعی پایبندی به اصول بین‌المللی هستند و آن را معیار روابط بین‌الملل می‌دانند الآن در معرض این آزمون مهم قرار گرفته‌اند. قطعا این اقدام به منزله مشارکت در تجاوز نظامی علیه ایران خواهد بود. این اقدام هم از لحاظ حقوق بین‌الملل کاملا مردود است و هم از لحاظ سیاسی یک لکه سیاه در روابط ایران با این کشورها خواهد بود.»

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسش دیگری درباره میزان همکاری دولت و اقلیم کردستان عراق برای تامین امنیت مرزها و جلوگیری از سوء استفاده گروه‌های ضد انقلاب از مرزهای کشورمان در طول این جنگ گفت: «مراجع نظامی و امنیتی ما در تماس مستمر و نزدیک با دولت عراق هم در بغداد هم مقامات اقلیم کردستان هستند. آنها به خوبی می دانند که هر گونه سوء استفاده از وضعیت موجود برای ناامن کردن مرزها تبعات سنگینی خواهد داشت. تا الآن هم همکاری‌های خوبی انجام شده و امیدواریم که این همکاری‌ها به خوبی ادامه یابد تا خدای ناکرده اتفاقات بد یا ناخواسته‌ای رخ ندهد. آنها خوب می‌دانند هر گونه ناامنی در مرزهای دو کشور می‌تواند چه تبعات و عواقبی به دنبال داشته باشد.»

وی در پاسخ به پرسش دیگری درباره مصادره اموال تجار ایرانی در امارات متحده عربی گفت: «کنسولگری ما در دبی فعال است. ما روابط دیپلماتیک با امارات همچنان برقرار است. شرایطی که ایجاد شد وضعیت جدیدی را به وجود آورده است. این گزارش‌ها را ما هم شنیده‌ایم. هیچ مبنایی برای انجام چنین رفتاری وجود ندارد. سفارت و کنسولگری ما با جدیت تلاش می‌کند که این مشکلات را رفع کند. آنچه تاکید داریم این است که ما تمایل داریم روابط خوب خود را با کشورهای منطقه ادامه دهیم. شرایط جدیدی بر ما تحمیل شده است و ما به دفاع از خود مجبور هستیم. در چنین شرایطی از پایگاه‌های کشورهای منطقه برای حمله به زیرساخت‌های ما استفاده می‌شود. لذا ما از کشورهای منطقه انتظار داریم که وضعیت را تفکیک کنند و هم‌زمان نجابت و خویشتنداری ایران را در نظر بگیرند و درک کنند از کشورشان در حال انجام حمله به خاک کشورمان است درحالی که ما همچنان آنها را بخشی از این تخاصم نمی‌دانیم.»