بقایی در پاسخ به دیپلماسی ایرانی: مذاکره مستقیم با امریکا مساله اصلی نیست

دیپلماسی ایرانی: اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان در نشست خبری هفتگی خود شرکت کرد و به پرسش خبرنگاران پاسخ داد.

وی در پاسخ به پرسش دیپلماسی ایرانی مبنی بر این که گفته می‌شود طرف‌های روسی و چینی در گفت‌وگو با مقامات کشورمان توصیه کرده‌اند که ایران مستقیما با امریکا مذاکره و تلاش کند از این طریق اختلافات خود را حل کند و این که اصولا ایران چه شرط یا شرایطی برای مذاکره مستقیم با امریکا دارد، گفت: «مساله ما واقعا بحث مذاکرات مستقیم یا غیرمستقیم نیست. مطرح کردن این گونه مسائل بحث‌های حاشیه‌ای بیشتر نیست. ما با امریکا مذاکره کردیم، به نتیجه رسیدیم و توافق با آن امضا کردیم اما این توافق دو هفته بیشتر دوام نیاورد. مساله اصلی به رسمیت شناختن حقوق طرف مقابل در هر گونه مذاکره و پرهیز از هرگونه رفتار یکجانبه است و  این که فقط نخواهید امتیاز بگیرید و چیزی ندهید، موضوع اصلی این است. مابقی موضوعاتی از قبیل این‌که کشورهای دیگر این که از ایران چه خواستند یا نخواستند موضوع اصلی نیست در حالی که باید اصل را در نظر بگیرید.»

بقایی در پاسخ به پرسشی درباره گزارش شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و احتمال این که علیه کشورمان باشد، گفت: «در رابطه با نحوه انتشار گزارش‌های آژانس، آژانس دچار یک اشکال ساختاری است که قبل از این که منتشر شود سر از رسانه‌های غربی در می‌آید که این یک اشکال است، اما فارغ از این اشکال ساختاری، آژانس تحت القائات کشورهای امریکایی و اروپایی گزارش‌های یک سویه منتشر کرده است. این فضاسازی علیه فعالیت‌های صلح‌آمیز هسته‌ای کشورمان سودی برای آنها نداشته و این سودی برای آنها نداشته است. هدف آنها مانور دادن به این بهانه در شورای امنیت است که آن هم به سودشان نخواهد بود به دلیل این که در آن جا دو عضو شورای امنیت مخالف این گزارش‌هاست. آنچه اکنون حائز اهمیت است این است که با حمله به تاسیسات یک کشور عضو آژانس وضعیتی پیش آمده که سابقه نداشه است. از آژانس انتظار می‌رفت بدون لکنت این اقدام را محکوم کند که چنین نکرده و این مساله سبب شده است تا ما رویکردی محتاطانه در همکاری با آژانس اتخاذ کنیم.»

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسش دیگری درباره نشست روز جمعه شورای امنیت که به تقاضای بحرین برگزار شده بود و ادعاهای عجیبی نظیر مطالبه غرامت توسط آنها که در آنجا مطرح شد، گفت: «این ادعا را خیلی جدی نگیرید چون خودشان هم می دانند که چقدر این ادعا سبک است. شورای همکاری خلیج فارس باید مراقب باشد که زخم‌های کهنه را زنده نکنند. باید بدانند که حمایت آنها از رژیم صدام حسین هنوز از خاطره‌ها پاک نشده و در خاطره‌ها زنده است. کمک‌های تسلیحاتی و نظامی و مالی آنها مستند شده و مطالبه تاریخی ایرانیان است. در وضعیتی که این کشورها فعالانه در تجاوز نظامی علیه یک کشور همسایه مشارکت داشتند و فضا و خاک و آب خود را در اختیار یک متجاوز قرار دادند چگونه می‌توانند مطالبه غرامت کنند؟ وقتی مقامات عالی‌رتبه امریکایی به صراحت می‌گویند کشورهای منطقه به ما کمک کنند و از آنها تقدیر می‌کنند آیا می‌توانند دیگر چیزی را کتمان کنند؟ طبق حقوق ملل کشورهایی که به هر نحوی، مستقیم و غیرمستقیم، و طبق قطعنامه ۱۳۳۴ بند و سازمان ملل متحد، همکار و هم‌دست متجاوزان محسوب می‌شوند. بنابراین این ما هستیم که ما مطالبه غرامت داریم و همه مواردی که کشورهای منطقه در حمله امریکا و رژیم صهیونیستی به ایران نقش داشتند مستند شده و قطعا جمهوری اسلامی ایران با جدیت این موضوع را پیگیری خواهد کرد. 

وی تاکید کرد، حملات ایران صرفا به پایگاه‌های امریکا در آن کشورها کاملا مشروع و در دفاع از اراضی خود علیه پایگاه‌های امریکایی بوده که از آنجا علیه کشورمان حملات نظامی انجام شده است.

بقایی در پاسخ به پرسش دیگری مبنی بر اظهارات مقامات امریکایی که بعد از انتخابات کنگره این کشور بیان می‌شود و حتی گفته می‌شود که مذاکرات پایان یافته است، گفت: «به دعواهای داخلی آنها کار نداریم ولی این واقعیت است که امریکا دیپلماسی و مذاکره را از معنا تهی کرده است. دیپلماسی همیشه ابزاری برای جلوگیری از تنش و صلح مورد استفاده قرار می‌گیرد. در مورد امریکا باید گفت که این کشور از مذاکره و دیپلماسی به عنوان شبیخون به میز مذاکره دیده می‌شود. ما به کشورهایی که طرف گفت‌وگو با امریکا هستند توصیه می‌کنیم که از تجربه ایران که بر آن گذشت نیز نگاهی داشته باشند.»

سخنگوی وزارت امور خارجه درباره نشست سه قدرت جهانی و احتمال این که درباره ایران بخواهند در آنجا گفت‌وگو کنند و احتمالا تصمیماتی بگیرند گفت: «این که سه قدرت جهانی بخواهند درباره یک قدرت جهانی دیگر گفت‌وگو کنند امر عجیبی نیست. ما با چین و روسیه در تعامل و ارتباط دائمی هستیم. آنها از مواضع ما آگاه هستند و از سیاست‌های جنگ طلبانه و خصومت‌آمیز امریکا مخالفند. آنها خوب می‌دانند که باعث و بانی این وضعیت در منطقه امریکاست و قطعا در هر گونه گفت‌وگویی مخالفت خود را با این سیاست امریکا به اطلاعشان خواهد رساند.»

وی درباره روابط ایران و اروپا و اتهاماتی که اخیرا کشورهای اروپایی از جمله فرانسه برسر اخلال در سیستم برقی‌رسانی‌اش به ایران می‌زنند گفت: «این عادت شده است که کشورهای اروپایی بدون ارائه مدرک صرفا اتهام‌زننی کنند. این اتهامشان کاملا بی‌پایه و اساس است. این الگو شبیه اظهارات همان سناتور امریکایی است که بدون هیچ دلیل و مدرکی ادعاهایی را علیه کشورمان مطرح می‌کنند. اتهام‌زنی فرانسوی‌ها نسبت به اخلال در سامانه‌های سایبری و برق‌رسانی‌شان به ایران صرفا ادعا و فرار از مسئولیت خودشان است. در حالی که ما از دولت فرانسه مطالبه داریم که این روند اتهام‌زنی را متوقف کند چراکه مسئولیت حقوقی و بین‌المللی متوجه خودشان می‌کند.» 

بقایی در پاسخ به پرسش دیگری درباره انتساب مارکو روبیو به جای ونس برای مذاکره‌کننده اصلی با ایران گفت: «برای ما مسائل داخلی و انتخاباتی‌شان برای ما اهمیت ندارد. از یک نظر خیلی تفاوت معناداری میان افراد مختلف نباید قائل شد. برای این که به نظر می‌رسد در این گونه موارد ازجمله حمله نظامی به ایران در جای دیگری خارج از امریکا درباره آن تصمیم گرفته می‌شود. همان‌طور که ما همیشه گفته‌ایم برای ما عملکرد و رفتار ملاک است نه تغییر افراد و جابه‌جایی‌های آنها.»

او درباره پرسش دیگری درباره تقاضای آژانس برای ارسال بازرسان خود به ایران گفت: «آژانس نمی‌تواند بدون در نظر گرفتن تاریخچه این مساله از ایران چیزی را مطالبه کند. آژانس خود در گزارش خود تاکید کرده که حمله به تاسیسات هسته‌ای ایران عامل اصلی عدم دسترسی به تاسیسات هسته‌ای کشورمان است. آژانس نمی‌تواند واقعیت را نادیده بگیرد. آنچه باعث به وجود آمدن وضعیت فعلی شده حمله متجاوزانه امریکا و اسرائیل و درعین حال رفتار غیرمسئولانه آژانس بوده است.»

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسش دیگری درباره حملات اخیر ایران به پایگاه‌های امریکا در بحرین گفت: «ما به وظایف خود عمل می‌کنیم و همان‌طور که همیشه گفته‌ایم تردید نداریم نسبت به هر گونه تجاوزی پاسخی سخت خواهیم داد.»

بقایی در پاسخ به پرسش دیگری درباره انتقادهایی که به وزارت امور خارجه وارد می‌شود که چرا از ادبیات جنگ به جای ادبیات دیپلماتیک استفاده می‌شود، گفت: «کسانی که چنین انتقادهایی می‌کنند گویا فراموش کرده‌اند که اکنون در چه وضعیتی هستیم. ما در یک جنگ تمام عیار از سوی بزرگترین دشمنان این مرز و خاک هستیم. در چنین فضایی طبیعی است که ادبیات ما نیز جنگی باشد. همان‌طور که طرف‌های امریکایی ادبیات خشن جنگی به کار می‌برند، دیپلمات‌های امریکایی در حالی سخن می‌گویند و رفتار می‌کنند گویی خنجر پشت خود پنهان کرده‌اند یا نظامیان امریکایی هر جا خود صلاح بدانند ادبیات نظامی استفاده می‌کنند. بنابراین طبیعی است که در چنین شرایطی ما نیز از ادبیات نظامی استفاده کنیم.»

وی در پاسخ به پرسش دیگری درباره این که آژانس گفته است نسبت به فعالیت هسته‌ای در تاسیسات هسته‌ای اصفهان نگران است، گفت: «آژانس خودش را گرفتار همین گونه گمانه‌زنی‌های غیرفنی کرده است که بار اول هم نیست. این که آژانس از دسترسی به تاسیاست هسته‌ای ایران محروم شده است را خودش بیان کرده، دلیل آن حمله رژیم صهیونیستی و امریکاست. تمسک به چنین اظهاراتی نمی‌تواند مشکلی را حل کند.»