رسول عبدالهیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ترامپ همچنان رویای بازگرداندن آمریکا به موقعیت «ابرقدرت بلامنازع» را دنبال میکند، اما واقعیت این است که جهان جدید، دیگر به سادگی تسلیم اراده یک قدرت واحد نمیشود.
ادامه مطلب
پیروز غفرانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رویکرد چین که عمدتا با منطق محوریت دخالت و نظارت دولت بر بنگاه داری شکل گرفته، علیرغم تمامی تلاش ها و کارشکنی های متعدد نظام سرمایه داری غربی برای نشان دادن برتری مدل حاکمیت بخش خصوصی، تاکنون نشان داده است که رویکردی موفق بوده و توان پشت سرگذاشتن بزرگترین قدرت اقتصادی جهان را در آینده ای نه چندان دور دارد.
ادامه مطلب
سعیدرضا طاهرخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: این پژوهش با روش تحلیلی – تطبیقی، دو الگوی متضاد اعمال قدرت در نظام بینالملل پساجنگ سرد را بررسی میکند. الگوی نخست، «هژمونی فرسایشی» در دوره دوم ریاستجمهوری دونالد ترامپ است که بر قدرت سخت، تهدید نظامی و یکجانبهگرایی مبتنی است. الگوی دوم، «هژمونی اتصالی» در دوره شی جینپینگ است که بر نفوذ اقتصادی، اتصال زیرساختی و صبوری استراتژیک استوار است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که با وجود برتری کمی و کیفی ارتش آمریکا، شاخصهای نفوذ نرم، ثبات داخلی و اتصال اقتصادی چین باعث شده است تا موازنه قدرت در آسیا – پاسفیک به نفع پکن تغییر کند. دادهها تا مه ۲۰۲۶ جمعآوری شده و از ۴۷ منبع انگلیسی و ۲۳ منبع فارسی استفاده شده است.
ادامه مطلب
بهاءالدین بازرگانی گیلانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: اینک اروپا و کانادا در کشاکش این واگرایی، در همان حال که به فکر "موازنه سازی راهبردی" میان واشنگتن و پکن افتاده اند، اما میخواهند جانب احتیاط را داشته باشند و در میانه قرار گیرند.
ادامه مطلب
فرهاد قادری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: آیا این جابهجایی قدرت به طور طبیعی به سمت یک درگیری بزرگ، حتی جنگ، حرکت میکند؟ یا میتوان از تکرار الگوهای خونین تاریخ جلوگیری کرد؟
ادامه مطلب
پکن بارها نسبت به نصب سیستم موشکی میانبرد آمریکایی به نام تایفون در شمال فیلیپین در سال ۲۰۲۴ و همچنین نصب یک موشکانداز ضد کشتی در سال گذشته ابراز نگرانی کرده است.
ادامه مطلب
این منطقه در حاشیه تعامل ژئوپلیتیکی ایالات متحده قرار دارد. بنابراین، اجرای TRIPP به راهحلهای عملی و بازگشت به سیاست واقعگرایانه نیازمند است تا از اقدامات متقابل تهاجمی سایر قدرتهای منطقهای جلوگیری شود.
ادامه مطلب
وقتی جنگ شروع میشود، تجارت پایان مییابد. همین فرض، زیربنای نظریه صلح تجاری آشناست که میگوید هرچه کشورها بیشتر با یکدیگر تجارت کنند، احتمال جنگیدن آنها علیه یکدیگر کمتر میشود. اما همانطور که واضح است که حتی سطوح بالای وابستگی متقابل اقتصادی، احتمال خصومت بین کشورها را از بین نمیبرد، به همین ترتیب، کشورهایی که در حال جنگ هستند نیز میتوانند روابط تجاری خود را حفظ کنند. کشورها اغلب حتی زمانی که در جنگ هستند، به تجارت با یکدیگر ادامه میدهند.
ادامه مطلب
چین همچنان مقلد بزرگی است. آنها سعی میکنند موفقیتی را که میبینند ایالات متحده در میدان نبرد داشته است، تقلید کنند.
ادامه مطلب
علیاکبر رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ونزوئلا و ایران هر دو تحت تحریمهای گسترده و فشار بینالمللی قرار دارند و نفت و محصولات نفتی ستون اصلی قدرت اقتصادی آنها به شمار میآید. این رویداد نشان میدهد که کنترل منابع انرژی و مسیرهای صادرات نفت، امروز به یک اهرم فشار مستقیم در سیاست بینالملل تبدیل شده است.
ادامه مطلب
مرتضی بنانژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: سند راهبردی امنیت ملی ۲۰۲۵ تأکید دارد که تایوان نه صرفاً یک مسئله محلی، بلکه نقطه ثقل نظم جهانی آینده است. اهمیت ژئوپلیتیک، اقتصادی و تکنولوژیک آن موجب شده که ایالات متحده تلاش کند با همکاری ژاپن، کرهجنوبی و استرالیا ساختاری امنیتی ایجاد کند که چین را از هرگونه اقدام نظامی بازدارد.
ادامه مطلب
رزمایشهای فاششدهی ایالات متحده نشان میدهد که چین میتواند ناو هواپیمابر جرالد آر. فورد را در درگیری احتمالی با تایوان غرق کند.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رفتار اقتصادی ترامپ نسبت به کشورهای نفتی و حوزه انرژی نیز ماهیتی مرکانتیلیستی یافته است. او اعتقاد دارد که آمریکا باید از «واردات انرژی خارجی» بهطور کامل بینیاز شود و این بینیازی را یکی از پایههای اصلی استقلال اقتصادی آمریکا میداند.
ادامه مطلب
مرتضی بنانژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ایالات متحده تلاش دارد با پیوندزدن اقتصاد و امنیت، نهتنها فاصله خود را با چین حفظ کند، بلکه رهبری نظم آینده اقتصاد جهانی را نیز بازسازی کند. نظم جدید بهجای تلاش برای جهانسازی یکپارچه، بر ایجاد زنجیرههای تأمین امن، کنترل فناوریهای کلیدی و مدیریت رقابت استراتژیک استوار است.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رقابت میان ایالات متحده و جمهوری خلق چین در زمینه هوش مصنوعی، تنها یک جدال فناورانه نیست؛ بلکه رویارویی بر سر بازتعریف ثروت، قدرت اقتصادی و نفوذ راهبردی در جهان دیجیتال به شمار میآید.
ادامه مطلب
بهرام امیراحمدیان در یادداشتی مینویسد: در آستانه مذاکرات با رئیسجمهور چین، ترامپ به پنتاگون دستور داد تا آزمایشهای هستهای را «بر مبنای برابر» با چین و روسیه از سر بگیرد و این امر منجر به تغییر عمدهای در سیاست چند دههای ایالات متحده شد.
ادامه مطلب
علی بمان اقبالی زارچ در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رهبران واشینگتن و پکن، هوش مصنوعی را به عنوان یک فناوری مخرب میبینند که میتواند بخشهای مختلف اجتماعی را حتی بیشتر از رایانههای دیجیتال و اینترنت مختل کند.
ادامه مطلب
فرید زکریا در یادداشتی مینویسد: دونالد ترامپ عاشق بازیکردن با «قواعد چین» است. او ظاهراً شیفته قدرت شی جینپینگ است؛ قدرتی شخصی، متمرکز و مبتنی بر تصمیمگیریهای اختیاری. در دور دوم ریاست جمهوری، او تهدید به اعمال تعرفههای سراسری کرده، شخصاً در زنجیره تأمین نیمههادیها مداخله داشته، سهام دولتی در شرکت اینتل را خواستار شده، برای فروش تراشههای انویدیا به چین امتیازهای ویژه تعیین کرده (و پانزده درصد سهم برای دولت آمریکا برداشته) و در ماجرای فروش تیکتاک نقش «بانکدار» را بازی کرده است.
ادامه مطلب
سید محمدکاظم سجادپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: روایتهای چینیها هم در مورد آمریکا رنگارنگ است. در چین، روایتی آمادگی تقابل نظامی با آمریکا را جدی میبیند و روایت دیگری همکاری با آمریکا را ضروری میداند و بین تقابل و همکاری، روایتهای دیگری نیز وجود دارد.
ادامه مطلب
برای تضمین استقلال در یک سیستم جهانی که در آن قوانین رو به زوال هستند و قدرتهای مسلط به صورت معاملهای عمل میکنند، شرکا باید فراتر از «ریسکزدایی» لفظی به تابآوری عملی روی آورند.
ادامه مطلب
رژیمهای استبدادی به ویژه در برابر بحرانهای جانشینی آسیبپذیر هستند. اتحاد جماهیر شوروی هرگز معمای جانشینی را حل نکرد: رهبران قبلی شوروی یا در دوران تصدی درگذشتند یا پاکسازی شدند، یا در مورد میخائیل گورباچف، سیستم را به سمت نابودی سوق دادند. چالش اصلی برای شی این است که چگونه جانشینی را به اندازه کافی توانمند کند تا بتواند پس از رفتن شی در قدرت باقی بماند، بدون اینکه به وارث احتمالی قدرت کافی برای تهدید شی بدهد در حالی که او در قدرت است. حتی اگر شی در کنگره بعدی حزب، در سال ۲۰۲۷، جانشین بالقوهای را تعیین کند، ایجاد تعادل همچنان یک چالش خواهد بود.
ادامه مطلب
شی همچنین سیاست خارجی کماهمیت دنگ مبنی بر «پنهان شو و منتظر بمان» را کنار گذاشته و رویکردی را در پیش گرفته است که میتوان آن را «نمایش و حرکت» نامید. این تغییر نیز ناشی از شکستهای محسوس مدلهای اقتصادی به رهبری غرب در پی بحران مالی جهانی سال ۲۰۰۸ است.
ادامه مطلب
محمد محمودی کیا در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: یکی از پیشرانهای اصلی در وقوع پرشتاب تحولات در منطقه راهبردی خاورمیانه، تشدید فرایندها برای ساخت نظمی نوین در عرصه نظام بینالمللی است. جنگ اقتصادی میان چین و آمریکا که در دولت دونالد ترامپ شکلی عینیتر و پر تنشتر به خود گرفته، از تغییرات بنیادین در پیشرانهای نظمساز در عرصه بینالمللی نشان دارد به طوری که شی جینپینگ، رئیسجمهوری چین نیز از ضرورت باز تعریف مولفههای هنجاری و نیز بازطراحی ساختاری نظم بین المللی بر اساس خوانش چینی سخن به میان آورده است.
ادامه مطلب
اصلاحات، رشد اقتصادی و فضای تنفس ژئوپلیتیکی را به همراه داشت، اما فساد، بیعدالتی و نابرابری را نیز به همراه داشت. هیچ بخشی به وضوح بیشتر از بخش املاک و مستغلات، اختلال عملکرد سیاسی و اقتصادی در هم تنیده چین را نشان نمیدهد، به طوری که قیمتها در این بخش به اوج بیسابقهای رسیدند، اما از سال ۲۰۲۱ به شدت کاهش یافتهاند.
ادامه مطلب
برخی از محافظهکاران برجسته ایالات متحده با شک و تردید عمیقی به دولت لی جائه میونگ نگاه میکنند و به نظر میرسد دونالد ترامپ، رئیس جمهور، پیش از سفر رئیس جمهور لی در اواخر ماه اوت، این شک و تردیدها را تکرار کرد. در حالی که اولین اجلاس آنها به طور گسترده به عنوان یک موفقیت تلقی میشد، انتظارات واشینگتن اکنون به طور قابل توجهی بالاتر است.
ادامه مطلب
وقتی شی ناگهان به کنترلهای سختگیرانه همهگیری چین پایان داد و کشور را در اواخر سال ۲۰۲۲ بازگشایی کرد، وال استریت بحثی در مورد اینکه آیا اقتصاد چین دوباره رونق خواهد گرفت یا خیر، مطرح نکرد، بلکه در مورد اینکه نمودار مسیر صعودی بهبود اقتصادی شبیه کدام حرف الفبا - V یا W - خواهد بود، بحث کرد. وقتی اقتصاد دچار رکود شد، برخی در واشینگتن به این نتیجه رسیدند که نقطه مقابل این است: چین به اوج خود رسیده، ساختار حاکمیتی آن شکست خورده است و نسبت به ایالات متحده شروع به افول خواهد کرد.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: شی جینپینگ جهان را عرصه بازیای طولانی میبیند که در آن موفقیت مستلزم صبر و استمرار است. ترامپ اما سیاست را میدان رقابتهای فوری میداند و بر تهدید، غافلگیری و اقدام سریع تأکید دارد.
ادامه مطلب
پیمان آوکاس کلا به نمادی از اتحاد ایالات متحده و استرالیا تبدیل شده است و اکنون در معرض خطر تضعیف انتظارات برآورده نشده از هر دو طرف قرار دارد. در حالی که استرالیا اطمینان مداوم از سوی دولت ایالات متحده را خواهان است که توافق طبق برنامه پیش میرود، ایالات متحده خواهان تعهدات محکمی است که هر زیردریایی که به استرالیا منتقل میکند، در درگیری احتمالی با چین شرکت خواهد کرد.
ادامه مطلب
سعید جمشیدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رژه پکن در ۲۰۲۵، مانند یالتا در ۱۹۴۵، به نظر میرسد اتحادهای جدیدی را در زمانی تعریف کرد که بنبست در اوکراین و انزواگرایی آمریکا در دوره دوم ترامپ، فضا را برای بازآرایی ژئوپلیتیکی فراهم کرده است.
ادامه مطلب
مرتضی بنانژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: نگارنده بر این باور است که حتی رسیدن چین به جایگاه یک ابرقدرت بلامنازع که بتواند نظم جهانی را به سود خود شکل دهد، امری بسیار بسیار بعید است و ممکن است نیم قرن یا حتی بیشتر تا تحقق چنین سناریویی فاصله داشته باشیم چه برسد به هژمون شدن این کشور . در ادامه به بررسی دلایل این مدعا و ابعاد رقابت استراتژیک بین پکن و واشنگتن خواهیم پرداخت.
ادامه مطلب