مطالب مرتبط با کلید واژه " خاورمیانه "


مقام امریکایی: ایران، ترکیه و اسرائیل رهبران آینده خاورمیانه/جنگی میان ایران و امریکا و اسرائیل نخواهد شد
هشتمین بخش از دهمین سال سلسله یادداشت های سرکیس نعوم

مقام امریکایی: ایران، ترکیه و اسرائیل رهبران آینده خاورمیانه/جنگی میان ایران و امریکا و اسرائیل نخواهد شد

به هر حال به نظر می رسد که سه کشوری که آینده خاورمیانه را با موافقت بین المللی رهبری خواهند کرد، اسرائیل، ترکیه و ایران خواهند بود.

ادامه مطلب
فرار سرمایه‌های اقتصادی و اجتماعی ایران به ترکیه و زنگ خطرهایی که به صدا درآمده است
لزوم هوشیاری سیاستگذاران اقتصادی و امنیتی ایران

فرار سرمایه‌های اقتصادی و اجتماعی ایران به ترکیه و زنگ خطرهایی که به صدا درآمده است

اسلام ذوالقدرپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: به صراحت می‌توان گفت که ناکارآمدی سیاستگذاری عمومی در ایران موجب شده است تا بخش عمده‌ای از سرمایه و توان مالی و اجتماعی ایران در خدمت اهداف و نیات جاه‌طلبانه و ستیزه‌جویانه سیاستگذران قدرت‌طلب ترکیه علیه ایران و منافع منطقه‌ای آن قرار گیرد و سیاستگذران ایرانی نیز یا از واقعیات این فرآیند آگاهی ندارند یا اینکه خود محرک و مسئول چنین روند خطرناکی هستند. 

ادامه مطلب
چرا کاهش قیمت نفت موهبت است
نبود پول برای جنک

چرا کاهش قیمت نفت موهبت است

شیرین هانتر می نویسد: تضمینی نیست که افت قیمت نفت به این منجر شود که تولیدکنندگان نفت رفتارهای پیشین خود را مورد ارزیابی قرار دهند و به جای پیگیری برنامه‌ها و پروژه‌های پرهزینه و غیر واقع گرایانه بر توسعه اقتصادی پایدار و متعادلی متمرکز شوند که آسیب پذیری کمتری نسبت به نوسانات بازار نفت دارد. در واقع هیچ قطعیتی وجود ندارد که درآمدهای پایین نفتی باعث بازنگری در انگیزه‌های مداخله گرایانه و بی ثبات کننده کشورهای نفتی شود و آنها را به حل منازعات متقاعد کند. حتی احتمال کمی می‌رود که این حکومت‌های تمرکزگرا در محدودیت‌های سیاسی ایجاد شده برای مردم خود تجدید نظر کنند. اما اگر این کشورها دست به چنین اقداماتی نزنند این موضوع می‌تواند به ناآرامی‌های سیاسی احتمالی در جوامع آنها بدل شود و توافق کنونی میان مردم و حکومت‌ها دچار از هم گسیختگی شود.

ادامه مطلب
ادعاهای دروغین آمریکا درباره امنیت خاورمیانه با خروج از برجام
اشتباه استراتژیک واشنگتن که حاصل برداشت های سراسر غلط است

ادعاهای دروغین آمریکا درباره امنیت خاورمیانه با خروج از برجام

مایک پومپئو، وزیر امور خارجه آمریکا، در ۹ ماه مه در دومین سالگرد خروج ایالات متحده از توافق هسته ای ایران (برجام) در توئیتی نوشت: «آمریکایی ها ایمن تر هستند و خاورمیانه صلح آمیزتر از زمانی شده که ما در برجام مانده بودیم.» اما به هر شکلی که به شرایط موجود نگاه شود، حقیقت عکس این اظهارات است.

ادامه مطلب
خاورمیانه به تشکیلاتی مثل اتحادیه اروپا نیاز دارد
برای رفع نگرانی کشورهای منطقه

خاورمیانه به تشکیلاتی مثل اتحادیه اروپا نیاز دارد

وضعیتی که اکنون بر خاورمیانه حاکم است یادآور اروپا در خلال قرن ها و سالیان متمادی پیش از شکل گیری اتحادیه اروپاست. اروپا بر اثر رقابت های سیاسی، استعماری و مذهبی چندین قرن متمادی دستخوش انواع جنگ های خونبار بود تا اینکه زمامداران این قاره کهن سرانجام به این نتیجه رسیدند که همکاری به مراتب بهتر از رقابت است. در پی رسیدن به چنین باوری بود که اتحادیه اروپا به وجود آمد. اکنون خاورمیانه نیز برای چیره شدن بر رقابت های ویرانگر دولت های منطقه، به سازوکاری شبیه اتحادیه اروپا نیاز دارد.

ادامه مطلب
آمریکا به حمایت نظامی خود از عربستان پایان می دهد
ریاض، یک متحد سودجو برای واشنگتن

آمریکا به حمایت نظامی خود از عربستان پایان می دهد

به نظر می رسد قانونگذاران در کنگره سرانجام دریافته اند که عربستان سعودی دوستی قابل اعتماد برای ایالات متحده نیست. «وال استریت ژورنال» روز پنجشنبه گزارش داد که مقامات پنتاگون در حال خارج کردن چهار باتری سامانه موشکی پاتریوت از عربستان سعودی هستند و دو اسکادران جنگنده آمریکایی هم پیشتر از منطقه خارج شده اند و احتمالا حضور نیروی دریایی آمریکا در خلیج فارس کمرنگ تر خواهد شد.

ادامه مطلب
آینده خاورمیانه زیر فشار کرونا
شکاف های اجتماعی عمیقتر می شوند

آینده خاورمیانه زیر فشار کرونا

کووید ۱۹ شکاف‌ها در جوامع خاورمیانه را آشکار کرده است. حکومت‌ها از شیوع همه‌گیری برای در اولویت قرار دادن ثروتمندان و بی‌توجهی به بخش‌های حاشیه‌نشین جوامع استفاده کرده‌اند، در حالی که بخش دوم از همه‌گیری آسیب بسیار شدیدی دیده است. این گروه‌ها به دلیل نژاد، فرقه و حاشیه‌نشینی جغرافیایی از مراقبت‌های سلامتی و بهداشتی کافی، مزایای بیکاری، تست پزشکی و خدمات اجتماعی محروم مانده‌اند. گرسنگی، دیابت، بیماری‌های قلبی و چاقی در میان این گروه‌ها بسیار شایع است که نشانه خوبی برای ثبات بلندمدت برخی از این کشورها نیست.

ادامه مطلب
رونق روایت چینی در خاورمیانه
در کوتاه مدت روایت و مشارکت چینی در خاورمیانه توسعه خواهد یافت

رونق روایت چینی در خاورمیانه

نعمت اله مظفرپور، پژوهشگر حوزه اندیشه سیاسی و دیپلماسی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد بنا به شرایط امنیتی- اقتصادی خاورمیانه، رویکرد تاریخی مخرب غربیها و اقدامات هوشمندانه چین، حداقل درکوتاه مدت؛ روایت و مشارکت چین در خاورمیانه، نشو و نما خواهد یافت.

ادامه مطلب
عربستان، امارات و مصر استبداد به خاورمیانه صادر می کنند
در سایه کارزار کرونا

عربستان، امارات و مصر استبداد به خاورمیانه صادر می کنند

شیوع بیماری هم گیر کویید-۱۹ شاید در جنبش مردمی اخیر که چندین دهه سلطه استبدادگران در کشورهای عربی خاورمیانه را به چالش کشیده وقفه ایجاد کرده باشد، اما تظاهرات‌ کنندگان به خیابان ها باز خواهند گشت. فقط این احتمال وجود دارد که در آن زمان، با یک جنبش متقابل مواجه شوند: کارزارهای نفوذ خارجی و گاها هماهنگ بی ثبات کننده به رهبری عربستان سعودی، امارات متحده عربی و مصر.

ادامه مطلب
محدودیت فزاینده گزینه های آمریکا در خاورمیانه
مساعدت امنیتی در خاورمیانه: یک صفحه شطرنج سه وجهی است (بخش یازدهم)

محدودیت فزاینده گزینه های آمریکا در خاورمیانه

ایالات متحده، روسیه و ایران هر یک رویکردی متفاوت و مختص خود برای کمک به امنیت در خاورمیانه دارند که این مساله پیامدهای قابل توجهی در تشکیل دولت ها و ثبات در منطقه خواهد داشت.

ادامه مطلب
چرا جامعه ما دموکراتیک نمی شود؟
دلایل عقب افتادگی اجتماعی در جوامع غیردموکراتیک

چرا جامعه ما دموکراتیک نمی شود؟

دکتر محمود سریع القلم در یادداشتی می نویسد: آیا تابه حال فرصت کرده اید به این مسئله فکر کنید که چرا افراد روحانی از هر جناح و گرایشِ فکری که باشند در نهایت با یکدیگر احساسِ قرابت و هم اندیشی می کنند؟ شاید یک علتِ تعیین کننده این باشد که: «متون مشترک خوانده اند.» کتاب ها، رساله ها، ادبیات و مفاهیم مشترک دارند. اگر هم اختلاف نظر داشته باشند، مکانیسم های تعامل و تحمل را در میان خود عادی – سازی کرده اند.

ادامه مطلب
تمرکز روسیه بر جنبه نظامی-اطلاعاتی مساعدت امنیتی در منطقه
مساعدت امنیتی در خاورمیانه: یک صفحه شطرنج سه وجهی است (بخش هشتم)

تمرکز روسیه بر جنبه نظامی-اطلاعاتی مساعدت امنیتی در منطقه

ایالات متحده، روسیه و ایران هر یک رویکردی متفاوت و مختص خود برای کمک به امنیت در خاورمیانه دارند که این مساله پیامدهای قابل توجهی در تشکیل دولت ها و ثبات در منطقه خواهد داشت.

ادامه مطلب
اهداف روسیه در منطقه مِنا محدود، اما پایدار است
مساعدت امنیتی در خاورمیانه: یک صفحه شطرنج سه وجهی است (بخش ششم)

اهداف روسیه در منطقه مِنا محدود، اما پایدار است

ایالات متحده، روسیه و ایران هر یک رویکردی متفاوت و مختص خود برای کمک به امنیت در خاورمیانه دارند که این مساله پیامدهای قابل توجهی در تشکیل دولت ها و ثبات در منطقه خواهد داشت.

ادامه مطلب
بازی سه جانبه در منطقه مِنا
مساعدت امنیتی در خاورمیانه: یک صفحه شطرنج سه وجهی است (بخش سوم)

بازی سه جانبه در منطقه مِنا

ایالات متحده، روسیه و ایران هر یک رویکردی متفاوت و مختص خود برای کمک به امنیت در خاورمیانه دارند که این مساله پیامدهای قابل توجهی در تشکیل دولت ها و ثبات در منطقه خواهد داشت.

ادامه مطلب
مساعدت امنیتی در خاورمیانه: یک صفحه شطرنج سه وجهی است (بخش اول)
ظرفیت ایجاد شراکت و بازیگران متعدد در میدان

مساعدت امنیتی در خاورمیانه: یک صفحه شطرنج سه وجهی است (بخش اول)

ایالات متحده، روسیه و ایران هر یک رویکردی متفاوت و مختص خود برای کمک به امنیت در خاورمیانه دارند که این مساله پیامدهای قابل توجهی در تشکیل دولت ها و ثبات در منطقه خواهد داشت.

ادامه مطلب
نکاتی درباره شیوع ویروس کرونا در خاورمیانه
موسسه کارنگی بررسی می کند

نکاتی درباره شیوع ویروس کرونا در خاورمیانه

به دلیل پنهان‌کاری و عدم آمادگی برای انجام تست‌های دقیق، آمار واقعی از شمار مبتلایان و قربانیان کروناویروس در منطقه ارائه نمی‌شود. مثلا سوریه و یمن به رغم روابط نزدیک با ایران هنوز هیچ آماری ارائه نکرده‌اند. به نظر می‌رسد نظام سلامت شکننده‌ این کشورها از کشف موارد ابتلا و پاسخ به اپیدمی بازمانده‌اند.

ادامه مطلب
سال ۹۸ سالی تلخ که سپری شد
عمو نوروز! لطفاً لبخند بزن

سال ۹۸ سالی تلخ که سپری شد

جلال خوشچهره در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: سال ۹۸ در خاطر تاریخی ایرانیان تلخ خواهد ماند. سیر حوادث ناگوار یکی پس از دیگری مردم را آزرد تا آنجا که به طنز در پی هر حادثه، برای حادثه بعدی گمانه زنی می‌شد. تحمل و بردباری ایرانیان در سالی که گذشت، ارزش زبانزد شدن را میان مردم جهان دارد.

ادامه مطلب
آیا دبیر شورای عالی امنیت ملی می تواند در قامت سردار سلیمانی ظاهر شود؟!
تلاش های دیپلماتیک ناکافی، اما ضروری شمخانی در دوران پساسردار

آیا دبیر شورای عالی امنیت ملی می تواند در قامت سردار سلیمانی ظاهر شود؟!

اگر چه شدت نگرانی های تهران از تحولات عراق به حدی بود که شمخانی ماموریت بررسی وضعیت سیاسی احزاب، جریان ها، ائتلاف های پارلمانی و مواضع آنها در خصوص تعیین جانشین نخست وزیری و تشکیل کابینه در شرایط حساس و ملتهب کنونی ناشی از شیوع کرونا انجام دهد. اما به نظر می رسد که این تلاش ها نمی تواند خلاء سردار سلیمانی را پر کند، چرا که تحرکات دیپلماتیک فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به مراتب جدی تر، طولانی مدت تر و صد البته محرمانه تر از یک سفر علنی، رسمی و کوتاه مدت آقای شمخانی بود که در دوران خود نتایجی را در پی داشت.

ادامه مطلب
پیچیدگی های راهبردی ترکیه در سوریه
اهداف بلند مدت منطقه ای آنکارا چیست

پیچیدگی های راهبردی ترکیه در سوریه

علیرضا مکی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: یکی از مهم ترین بازیگران منطقه ای که در جنگ سوریه دارای نقشی اساسی هستند ترکیه همسایه شمالی این کشور است. ترکیه که پس از شکست سیاست مشکلات صفر احمد داوود اغلو، وزیر امور خارجه پیشین این کشور در کانون توجه و تحولات منطقه ای سوریه قرار گرفته در پس بحران سوریه به دنبال اهداف بلند پراوازانه تری است. از این رو بیراه نیست که گاهی با متحدان غربی خود در آمریکا و ناتو برای سرنگونی بشار اسد هماهنگی کند و گاهی برای حفظ و تثبیت مرزهای سوریه در جهت جلوگیری از قدرت گیری مناطق کردنشین سوریه و ساز کردن سودای استقلال توسط کردها با ایران به گفت و گو بنشیند و در این میان در جهت تحت فشار قراردادن متحدان قدیمی و جدید خود با روس ها بر سر مسائل مختلف عملیاتی و میدانی در سوریه به گفت و گو بنشیند.

ادامه مطلب
«داعش بازخواهد گشت»
بسترهای اجتماعی- سیاسی خاورمیانه تکفیری گری تولید می کنند

«داعش بازخواهد گشت»

نعمت اله مظفرپور، پژوهشگر حوزه اندیشه سیاسی و دیپلماسی؛ در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد که تحولات جامعه شناسانه، روان شناسانه و سیاسی در خاورمیانه نشان می دهد که این منطقه آتیه تاریکی دارد و تکفیری گری و داعشی گری رشد فزاینده خواهند داشت. اساسا ریلهای کنونی سیاست داخلی و خارجی کشورهای منطقه؛ مولد رادیکالیسم است. گرچه جمهوری اسلامی ایران متعاقب مجاهدت های فراوان؛ دستاوردهای ارزشمندی داشته و به صلح و ثبات منطقه خدمت کرده است؛ اما این برای مبارزه با افراط گرایی کافی نیست و نیازمند ریل گذاری نوین جامع نگر در سیاست منطقه ای خود هستیم. این ریل حتما از تحول در سیاست داخلی ایران شروع شده تا به سیاست خارجی ما  برسد وگرنه راه حلی فرمالیته و گذرا بیش نخواهد بود.

ادامه مطلب
پوتین، گرفتار در بازی همزمان خود با اسد و اردوغان
اوضاع در سوریه از کنترل خارج شده است؟

پوتین، گرفتار در بازی همزمان خود با اسد و اردوغان

ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، توانایی این را دارد که روابط خوبی با دولت ها و دیگر بازیگران در منطقه برقرار کند، حتی اگر آن دولت‌ ها و بازیگران به شدت با یکدیگر مخالف باشند. او تا همین اواخر این استراتژی را با موفقیت در رابطه با چندین جناح مختلف در سوریه پیش برده است اما اکنون، در رابطه با رجب طیب اردوغان و بشار اسد، به مشکل برخورده است.

ادامه مطلب
هزینه زیاد و فایده کم سیاست «نئوعثمانی گری» اردوغان باعث توقف این نگاه خواهد شد
ترکیه مانند ایران و عربستان تجربه و تبحر استفاده از نیروهای نیابتی را ندارد

هزینه زیاد و فایده کم سیاست «نئوعثمانی گری» اردوغان باعث توقف این نگاه خواهد شد

جعفر حق پناه در گفت و گو با دیپلماسی ایرانی ضمن تاکید بر این نکته که دمشق و آنکارا توان تشدید بلند مدت تنش در ادلب را ندارند، پیرامون تاثیر شرایط ادلب بر تحولات سوریه و منطقه بر این باور است که در صورت تداوم بحران ادلب احتمال تقابل بیشتر کردهای سوریه در شرق فرات با نظامیان ارتش ترکیه وجود دارد.

ادامه مطلب
روسیه در منطقه دوست است یا دشمن؟
از حفظ موقعیت استراتژیک تا تلاش پر کردن جای خالی امریکا

روسیه در منطقه دوست است یا دشمن؟

روسیه از سال ۱۹۷۱ تا کنون در بندر طرطوس سوریه پایگاه دریایی در اختیار دارد و به تازگی به نوسازی و تجهیز آن مبادرت کرده است. روسیه در غرب سوریه نیز پایگاه هوایی حمیمیم را در اختیار دارد. بزرگترین دستاور جنگ داخلی سوریه دسترسی پیدا کردن روسیه به آب های گرم مدیترانه است.

ادامه مطلب
نزدیک تر شدن مرگ برجام/ مجلس تندرو به تشدید تحریم ها کمک می کند
تبعات سیاسی و اقتصادی بازگشت ایران به لیست سیاه FATF

نزدیک تر شدن مرگ برجام/ مجلس تندرو به تشدید تحریم ها کمک می کند

علی بیگدلی در گفت وگو با دیپلماسی ایرانی پیرامون ضمن اذعان بر این نکته که با بازگشت ایران به لیست سیاه FATF، عملاً مرگ واقعی برجام نزدیک تر شده است، پیرامون بررسی آثار و تبعات سوء سیاسی و اقتصادی بازگشت ایران به لیست سیاه FATFبر این باور است که این مسئله دو نتیجه مستقیم و ملموس را در کوتاه مدت با خود به همراه دارد. یکی از آن نتایج و تبعات به آثار سوء سیاسی و دیپلماتیک آن باز می گردد. چرا که با این اقدام گروه مالی یقیناً فضا و بستر برای انزوای پررنگ تر ایران در عرصه بین‌المللی بیش از پیش فراهم خواهد شد و به تبع آن ارتباطات و مناسبات دیپلماتیک و سیاسی ما با برخی از کشورها، نهادها و گروه های بین المللی محدود تر از گذشته خواهد شد. در کنار آن یقینا آثار و نتایج منفی اقتصادی و تجاری بازگشت ایران به لیست سیاه FATF جلوه بیشتری از تبعات سوء سیاسی خواهد داشت. چرا که اکنون شبکه بانکی و مالی ایران از سوی تمام بانک ها و موسسات مالی و اعتباری جهان با بن بست مواجه خواهد شد.

ادامه مطلب
توافق هسته ای جدید با ایران خاورمیانه را امن نخواهد کرد (بخش اول)
همکاری های منطقه ای، تنها راه بهبود امنیت و آرامش خاورمیانه

توافق هسته ای جدید با ایران خاورمیانه را امن نخواهد کرد (بخش اول)

دولت ترامپ به جای تمرکز روی خاورمیانه، روی جایگزین کردن توافق هسته ای سال ۲۰۱۵ ایران با یک توافق جایگزین که فعالیت های منطقه ای این کشور را نیز در بر بگیرد، متمرکز شده و این رویکرد صرفا به ایجاد بی ثباتی بیشتر در منطقه انجامیده و منافع ایالات متحده را به خطر انداخته است.

ادامه مطلب
موشک‌های نقطه‌زن ایران امریکا را در تنگنا قرار داده اند
اسرائیل در معرض تهدید موشکی مستقیم تهران

موشک‌های نقطه‌زن ایران امریکا را در تنگنا قرار داده اند

اگر ایران بتواند پروژه انتشار جنگ افزارهای نقطه زن را در خاورمیانه با موفقیت به انجام رساند، از این امکان برخوردار خواهد شد که حتی در زمان صلح نیز توان افکنی آمریکا و آزادی عملش را محدود کند.

ادامه مطلب
خاورمیانه به سمتی می رود که به صورت روزافزونی به نفع تهران است
سه بینش کلیدی برای سیاست آمریکا در سایه‌ تنش‌زایی اخیر با ایران

خاورمیانه به سمتی می رود که به صورت روزافزونی به نفع تهران است

خاورمیانه در مسیری پیش می‌رود که به شکلی روزافزون به نفع تهران است. مسائل سوریه، لبنان، عراق و یمن و حتی موضع‌گیری‌های کشورهای خلیج فارس از جمله عربستان سعودی و امارات متحده عربی به گونه‌ای پیش می‌رود که دلخواه تهران است. ظرفیت و قابلیت موکلان ایران در گستره منطقه در حال رشد است و حکومت تهران همیشه راهی برای تامین سرمایه‌ اولویت‌هایش می‌یابد. گرچه برخی موانع مانند نارضایتی‌ها در داخل یا مناطقی مانند لبنان برای تهران خوشایند نیست و تحریم‌ها باعث ایجاد تنگنای اقتصادی برای این حکومت شده، اما خط سیر کلی منطقه برای ایران مثبت است.

ادامه مطلب
راهبرد خلیج فارسی چین: راضی نگه‌داشتن هم‌زمان ایران و عربستان
پکن علاقه‌ای به ورود به منازعات منطقه‌ای ندارد

راهبرد خلیج فارسی چین: راضی نگه‌داشتن هم‌زمان ایران و عربستان

عربستان سعودی، رقیب دیرپای منطقه‌ای ایران، نیز به نظر می‌رسد که بنا به دلایل راهبردی، نقض تحریم‌های آمریکا توسط چین و زبان حمایتی پکن در برابر تهران را پذیرفته است. این مساله، حقایقی را درباره روابط چین – خلیج فارس و محور ریاض – پکن آشکار می‌کند.

ادامه مطلب
پیگیری طرح معامله قرن در دوران پساسردار تنها به قیمت نابودی امنیت آمریکا و اسرائیل تمام می شود
چرا ترامپ در این شرایط از معامله قرن رونمایی کرد؟!

پیگیری طرح معامله قرن در دوران پساسردار تنها به قیمت نابودی امنیت آمریکا و اسرائیل تمام می شود

سید جلال ساداتیان در گفت وگو با دیپلماسی ایرانی ضمن تاکید بر ای ن واقعیت که اگر دونالد ترامپ و صهیونیست ها به همراه برخی از کشورهای سازش کار و خائن منطقه به دنبال عملیاتی کردن این طرح باشند تنها و تنها موازنه امنیت در منطقه را به ضرر خود رقم زده اند. پیرامون تقارن رونمایی از معامله قرن از سوی دونالد ترامپ با تحولات سیاسی داخلی در ایالات متحده آمریکا و نیز درون سرزمین‌های اشغالی بر این باور است که این تقارن نشان می دهد که دونالد ترامپ سعی کرده است با معرفی و رونمایی معامله قرن، شرایطی را فراهم آورد که افکار عمومی، رسانه ها و بخشی از ساختار سیاسی با وی همراه شده و زمینه برای تعدیل فشارها در داخل آمریکا بر وی کمتر شود تا بتواند استرس ها و فشارهای ناشی از استیضاح و برخی از مسائل دیگر را به حاشیه بکشاند.

ادامه مطلب