تلاشهای تازه برای جلوگیری از جنگی دیگر میان آمریکا و ایران جدید
ترس از اینکه بازگشت به جنگ همهجانبه چه چیزی را به همراه خواهد داشت، موجی از دیپلماسی را به راه انداخته است.
ادامه مطلب
ترس از اینکه بازگشت به جنگ همهجانبه چه چیزی را به همراه خواهد داشت، موجی از دیپلماسی را به راه انداخته است.
ادامه مطلب
عابد اکبری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ایران طی دو دهه گذشته از نزدیک تجربه کرده که برخی دادههای فنی و اطلاعات حساس ارائهشده به آژانس نهایتاً در اختیار سرویسهای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل قرار گرفته و برای عملیات خرابکارانه یا فشار سیاسی استفاده شده است. بنابراین وقتی اروپا در فضایی سیاسیشده و بدون تضمینهای لازم، درخواست دسترسی گسترده را مطرح میکند، واکنش طبیعی ایران – محدودکردن دادههای غیرضروری و افزایش کنترل بر همکاریها – نه رفتار خصمانه، بلکه پاسخی منطقی به نااطمینانی تحمیلشده است.
ادامه مطلب
رضا حاجی محمدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی به بررسی این پرسش میپردازد که چگونه مکانیسم ماشه، به عنوان محصول طراحیشده توسط غرب، اعتماد لازم برای توافقهای آتی را به طور سیستماتیک تخریب کرده و دیپلماسی هستهای را به بنبست کشانده است.
ادامه مطلب
آرش رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: فعال شدن مکانیسم ماشه برجام را "مرده" میکند و به مذاکرات جدید (شاید سالها طول بکشد) منجر میشود. اما تأثیر اقتصادی محدود خواهد بود، زیرا ایران از طریق چین و روسیه و شیوه های پیچیده تحریم ها را دور میزند.
ادامه مطلب
نسرین محمدیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رویکرد بدون تسلیم در مسائل هستهای، اهرم ایران را حفظ میکند و میتواند به یک «توافق موقت» منطقهای منجر شود که فشارهای غربی را کاهش دهد. در واقع استقبال گرم مقامات سعودی در فرودگاه ریاض، نشاندهنده آمادگی برای چنین تعاملی است و میتواند پنجرهای برای مذاکرات هستهای باز کند.
ادامه مطلب
فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: پرونده هستهای ایران نشان داد حتی دموکراسیهای مدعی واقعگرایی هم میتوانند در دام توهم جمعی بیفتند. این توهمات بیشتر محصول فرایندهای اجتماعی، روانی، فشار رسانهای و منافع سیاسی است تا سوءنیت مستقیم. اروپا برای نقشآفرینی مستقل و مؤثر، ناچار است سازوکارهای شناسایی و خنثیسازی این چرخهها را در سیاست خارجی و رسانههایش نهادینه کند.
ادامه مطلب
سخنگوی وزارت أمور خارجه آلمان تأیید کرده که این مذاکرات در سطح کارشناسی برگزار شده و بر رفع تحریمها و برنامه هستهای ایران متمرکز بوده است.
ادامه مطلب
آسوشیتدپرس، به زمینههای تنشزای اخیر مانند جنگ ۱۲ روزه بین ایران و اسرائیل اشاره کرده که مذاکرات را پیچیدهتر کرده است. کارشناسان این خبرگزاری معتقدند که حمایت اروپا از اسرائیل در این درگیری ممکن است اعتماد ایران به مذاکرات را کاهش داده باشد.
ادامه مطلب
در آستانه مذاکرات هستهای ایران با تروئیکای اروپایی (فرانسه، آلمان، بریتانیا) در سوم مرداد ۱۴۰۴ در استانبول، تحرکات دیپلماتیک ایران، روسیه و چین نشاندهنده تلاشی هماهنگ برای مقابله با فشارهای غرب، بهویژه تهدید فعالسازی مکانیسم ماشه در قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت است که میتواند تحریمهای بینالمللی را علیه ایران بازگرداند و به انزوای اقتصادی و سیاسی تهران منجر شود. حملات اخیر اسرائیل و آمریکا به تأسیسات هستهای ایران و سکوت آژانس بینالمللی انرژی اتمی در قبال این اقدامات، باعث تعلیق همکاریهای داوطلبانه ایران با آژانس و افزایش تنشها شده است.
ادامه مطلب
فاطمه خادمشیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: چشمانداز آینده برجام و این مسیر دیپلماتیک، ترکیبی از صبر و هوشمندی، حفظ خطوط قرمز و تعامل با بازیگران منطقهای و بینالمللی است. برای ایران ادامه دیپلماسی صبورانه، حفظ استقلال راهبردی و جلوگیری از تشدید تنشها اهمیت فراوان دارد. تقویت همکاریهای منطقهای در کنار مذاکرات هستهای باید به سیاستهای کلان افزوده شود تا منافع امنیتی راهبردی ایران به شکل کامل حفظ شود. در مقابل، کشورهای اروپایی که نقش میانجی دارند، باید برای ارائه تضمینهای ملموستر، ایجاد سازوکارهای اجرایی قوی و حفظ استقلال سیاسی خود در برابر فشارهای آمریکا تلاش کنند.
ادامه مطلب
تنشها بین ایران، آمریکا و اسرائیل پس از حملات هوایی اسرائیل در ژوئن ۲۰۲۵ به تأسیسات هستهای ایران شدت گرفته است. این حملات، که با برنامهریزی دقیق و استفاده از دادههای اطلاعاتی، تصاویر ماهوارهای و عملیات سایبری انجام شد، به گفته منابع غربی، بخشهایی از تأسیسات نطنز، فردو و اصفهان را تخریب کرده است. ایران این حملات را غیرقانونی خوانده و گفته که گزارشهای مغرضانه گروسی زمینهساز این حملات بوده است.
ادامه مطلب
به نظر میرسد اروپا عمداً مذاکرات ایران را تضعیف میکند. بریتانیا، فرانسه و آلمان در زمان نامناسبی در حال اعمال تحریمهای مکانیسم ماشه هستند. دلیل آن چیست؟
ادامه مطلب
الدار ممدوف در یادداشتی می نویسد: فرانسه، بهویژه با موضعگیریهای تند وزیر أمور خارجهاش ژان نوئل بارو، در رأس این رویکرد تقابلی قرار دارد.
ادامه مطلب
سید عباس عراقچی در یادداشتی که در اختیار رسانه ها قرار گرفته است، می نویسد: بیتصمیمی راهبردی، در سیاست اخیر سه کشور اروپایی در قبال سازوکار موسوم به «ماشه» در برجام بیش از هرجای دیگر نمایان شده است. این سازوکار که به عنوان آخرین ابزار حل اختلاف در این توافق طراحی شده، اکنون توسط اروپاییها به عنوان یک اهرم فشار سیاسی استفاده میشود.
ادامه مطلب
در میانه تحولات خاورمیانه و در حالی که توجهات به سوریه معطوف است، نمایندههای انگلیس، آلمان و فرانسه در سازمان ملل طی نامهای به شورای امنیت که روز ششم دسامبر (۱۶ آذر) تنظیم شده است، از آمادگی خود برای فعال کردن مکانیسم ماشه به منظور بازگشت قطع نامه های شورای مانتی خبر دادن و مدعی شدند که، «تهران باید برنامه هستهای خود را کاهش دهد تا فضای سیاسی مساعد برای پیشرفت معنادار و یافتن راهحل از طریق مذاکره ایجاد کند.»
ادامه مطلب
همانطور که از قبل هم قابل پیشبینی بود، روز پنجشنبه هفته گذشته قطعنامه ضدایرانی سه کشور اروپایی عضو برجام (آلمان، فرانسه و انگلستان) با حمایت سیاسی ایالات متحده آمریکا در شورای حکام تصویب شد. به نوشته ایرنا، در این قطعنامه که با ۱۹ رأی موافق، ۱۲ رأی ممتنع و سه رأی مخالف (چین، روسیه و بورکینافاسو) به تصویب رسید، بدون اشاره به همکاریهای ایران با آژانس بینالمللی انرژی اتمی، از تهران خواسته شده تا برای حلوفصل مسائل ادعایی پادمانی «اقدامات ضروری و فوری» صورت دهد.
ادامه مطلب
صابر گلعنبری در یادداشتی می نویسد: در مورد محتوا و ادبیات قطعنامه سوم شورای حکام پس از تصویب برجام میتوان آن را تندتر از دو مورد قبلی دانست. در کنار آن، قطعنامه جدید بیشتر بر مسائل پادمانی و متهم کردن ایران به نقض موافقتنامه پادمان متمرکز است و گزارش جامعی هم که قطعنامه خواستار تهیه آن شده، در این زمینه است. خطر قطعنامه هم اینجاست؛ به این معنا که از نظر طرف مقابل دیگر مساله کاهش تعهدات "داوطلبانه" برجامی ایران مهم و مطرح نیست؛ بلکه "نقض" موافقتنامه الزام آور پادمانی را برجسته میکند.
ادامه مطلب
پس از ردوبدلشدن بیانیههای پیدرپی تروئیکای اروپایی عضو برجام و آمریکاییها و همچنین بیانیه مشترک تهران، مسکو و پکن درباره پرونده فعالیتهای هستهای ایران، در نهایت بعدازظهر چهارشنبه هفته گذشته شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی قطعنامهای را به تصویب رساند که از تهران میخواهد همکاری با این نهاد بینالمللی را افزایش دهد. به گزارش شرق و با وجود آنکه روزنامه نیویورکتایمز در گزارشی خبر داد که دولت آمریکا از بیم واکنش تهران از تروئیکای اروپا خواسته بود تا لحن قطعنامه را تعدیل کنند، اما نمایندگی ایران در سازمان ملل در نیویورک در واکنش به تصویب قطعنامه مذکور علیه ایران در شورای حکام، به المانیتور گفت: «تصمیم کشورهای غربی، هم عجولانه و هم غیرعاقلانه بود و بیشک بر روند تعامل دیپلماتیک و همکاریهای سازنده تأثیر مخربی میگذارد».
ادامه مطلب
در حالی که تهران این روزها درگیر فضای انتخاباتی است و تقریبا تمام تمرکز و انرژی خود را روی تعیین تکلیف مستأجر جدید پاستور گذاشته، در وین، سرفصل جدیدی از تنش با ایران در حال رقمخوردن است. «شرق» بیش از یک ماه پیش و مشخصا در گزارش دوم اردیبهشت ماه خود با عنوان «احیای برجام در میانه بحران» نسبت به احتمال صدور قطعنامه در نشست فصلی خرداد ماه شورای حکام هشدار داده بود. پیرو این نکته و در سایه روند تحولات یک هفته اخیر، نشست سهروزه شورای حکام آژانس که ساعت ۱۰:۳۰ روز دوشنبه ۳ ژوئن (۱۴ خرداد)، به وقت وین آغاز شد و تا ۷ ژوئن (۱۸ خرداد) ادامه خواهد داشت برای تهران بیش از ادوار گذشته اهمیت و حساسیت پیدا کرده است. چراکه احتمال بالایی برای صدور قطعنامه علیه فعالیتهای هستهای ایران توسط تروئیکای اروپایی عضو برجام (آلمان، فرانسه و انگلستان) وجود دارد.
ادامه مطلب
خبر اعزام اف - ۱۶های آمریکا به منطقه خلیج فارس جمعه گذشته در حالی از زبان مقامات پنتاگون رسانهای شد که با بررسی تحولات چند هفته اخیر به نظر میرسد که دایره تحرکات نظامی واشنگتن در خاورمیانه بیش از اینها باشد؛ چون ایالات متحده علاوه بر اعزام جنگنده به خلیج فارس، جنبوجوشهایی را هم از طریق ائتلاف بینالمللی در شرق فرات و پایگاه التنف در دستور کار دارد که انجام مانورهای مشترک با نیروهای دموکراتیک سوریه، تمرینهای نظامی با ارتش آزاد (از طریق بهکارگیری تسلیحات واقعی) در پیرامون منطقه ۵۵ و منطقه التنف، ارسال تسلیحات سنگین به نیروهای قسد ازجمله سامانه موشکی «هیمارس یا تانکهای بردلی»، انتقال دو اسکادران از جنگندههای «A-۱۰» و «F-۲۲ Raptor» به پایگاههای آمریکا در خاورمیانه، انتقال زیردریایی اتمی «USS Virginia» به منطقه خلیج فارس و نیز اعزام ناوشکن «یواساس توماس هادنر» به همین منطقه (خلیج فارس) را شامل میشود. مجموعه تحرکات چند هفته اخیر این مسئله را القا میکند که فضاسازی جنگی آمریکایی در راه است؛ بهویژه اگر این تجهیزات با جنبوجوش نظامی بیوقفه آمریکا میان متحدانش در پایگاه التنف و مناطق شرق فرات همراه باشد.
ادامه مطلب
جلال خوشچهره در یادداشتی می نویسد: برکناری راب مالی و انجام مذاکرات میان «علی باقری کنی» با «برت مک گرک» - که او نیز در صف تندروها شناخته میشود - در عمان و بروز اختلافهای تازه در مسیر مذاکرات تهران – واشنگتن بر سر شمار زندانیان دو تابعیتی و سطح انعطافهای واشنگتن بر سر کاستن از تحریمها، به معنای کشیده شدن خط بر توافقهای نیویورک میتواند باشد.
ادامه مطلب
تا همین هفته پیش خبرهای خوبی از مذاکرات پشت پرده تهران – واشنگتن منتشر میشد که حتی حکایت از توافق یا تفاهم قریبالوقوع میداد. اما در کنار ادعای میدلایستآی مبنی بر توقف گفتوگوهای دوجانبه به دلیل تشدید اختلافات، اکنون اخباری هم از احتمال نقض برجام و فعالشدن مکانیسم ماشه از سوی تروئیکای اروپایی عضو برجام مخابره میشود. در همین زمینه روزنامه گاردین در گزارش روز یکشنبه خود مدعی شد که انگلیس، آلمان و فرانسه در پی آن هستند تا با نقض تعهدات خود در توافق هستهای، از برداشتن تحریمهای موشکی ایران سر باز زنند.
ادامه مطلب
به موازات تأیید مقامات ایرانی و آمریکایی درباره انجام دیدارهایی در نیویورک و مسقط، علی باقریکنی، معاون سیاسی وزارت امور خارجه و مسئول تیم مذاکرهکننده هستهای، هم از دیدار خود با همتایان تروئیکای اروپایی عضو برجام خبر داد؛ دیدارهایی که میتواند مکمل مذاکرات انجامشده تهران - واشنگتن با میانجیگری عمان و قطر باشد.
ادامه مطلب
در بیانیهای درباره نظارت و راستیآزمایی آژانس بر فعالیتهای هستهای به موضوع غنیسازی ۶۰درصدی و اهداف غیرصلحآمیز اشاره کرد و دراینباره تأکید داشت که «در گزارش مدیرکل (گروسی) تشریح شده است که ایران به توسعه فعالیتهای هستهای خود فراتر از محدودیتهای برجام ادامه میدهد.
ادامه مطلب
جلال خوش چهره در یادداشتی معتقد است که درحال حاضر غرب به درست یا غلط، ایران را بخشی از جنگ اوکراین دانسته و برای مهار آن؛ به ویژه دور کردن سیاستهای تهران از مسکو، به طور گسترده وارد عمل شده است. به این ترتیب غرب، پرونده هستهای ایران و بازگشت به مذاکرات برجامی را تابعی از نتایجی خواهد دانست که سیاستهای تهران را از مسکو دور کند. از این رو بر فشارهای روانی خود از جمله آنچه در رایزنی با اعضای منتخب شورای امنیت داشته، خواهد افزود.
ادامه مطلب
هم اکنون رویکردی در مراکز تصمیم گیری نظام حاکم بر ایران برای دستیابی به توافق با آژانس مطرح است که بر اساس آن واشنگتن و ترویکای اروپایی به تهران تضمین بدهند که پرونده تحقیقات آژانس را در ماه های آینده و پیش از نشست بعدی شورای حکام آژانس در ماه دسامبر ببندند و در مقابل، تهران به پرسش های آژانس پاسخ خواهد داد به گونه ای که نگرانی نظام ایران از سیاسی شدن پرونده در آینده برطرف شود و امکان بهره برداری اسرائیل از این پرونده در آینده از بین برود تا نتواند آن را به ابزار فشار بر واشنگتن برای مانع تراشی در مسیر دستیابی به توافق تبدیل کند. با توجه به در پیش بودن انتخابات کنگره و نیاز دولت بایدن به قاطعیت نشان دادن در پرونده هسته ای ایران، چنین راهکاری دست کم تا بعد از انتخابات کنگره، مورد قبول دولت آمریکا قرار نخواهد گرفت و شاید به تعویق افتادن مذاکرات هسته ای نیز از همین مسئله ناشی می شود.
ادامه مطلب
مسعود نوری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: استفاده سه کشور از دو اصطلاح Lack of cooperation –failure کاملا آگاهانه و با نیت تحریک آژانس برای تسریع در ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت است. چرا که این دو اصطلاح بر خلاف اصطلاح حقوقی و فنی non compliance دارای بار سیاسی منفی است. نکته مهم اینکه روند ارجاع قبلی پرونده به شورای امنیت، از همین عبارات مسموم آغاز شده بود!
ادامه مطلب
به نظر می رسد پایتخت های غربی به علت امتناع مکرر تهران از همکاری با آژانس بین المللی انرژی اتمی، بیش از پیش بدبین هستند.
ادامه مطلب
توسل آمریکا و تروییکای اروپایی به قطعنامه علیه ایران در شورای حکام نتیجه طبیعی سیاست وقتکشی از سوی آمریکا و تحمیل شروط بر رهبران ایرانی است. از این رو تهران آژانس را به سیاسی کاری و تسلیم شدن در برابر خواستههای آمریکا و اسرائیل به ویژه بعد از سفر گروسی به تلآویو متهم کرد.
ادامه مطلب
سیدوحید کریمی در گفت وگو با دیپلماسی ایرانی بر این نکته تاکید دارد که فقدان انضباط اجرایی در حوزه داخلی باعث وقتکشی میشود، این وقت کشی در شرایط کنونی و با وجود بحرانهای مختلف بسیار زیانبار و خطرناک است. شاید به واسطه راهبرد گیج در حوزه سیاست خارجی با هدف خرید زمان بتوانیم منافعی را برای خود تعریف کنیم، اما در حوزه داخلی، شرایط کاملاً برعکس است. یعنی فرصتسوزی و وقتکشی تنها و تنها به ضرر دولت و کل جمهوری اسلامی ایران تمام خواهد شد. لذا من امیدوارم وضعیت مانند اکنون ادامه پیدا نکند، چون یقیناً در کوتاه مدت یا میان مدت به نقطه ای برگشت ناپذیر، غیرقابل کنترل و غیرقابل مدیریت خواهیم رسید.
ادامه مطلب