مطالب مرتبط با کلید واژه

ایران و عربستان


عربستان سعودی در تنگنای راهبردی
باب المندب فشار می‌آورد

عربستان سعودی در تنگنای راهبردی

محمدعلی مهتدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: واقعیت این است که تصمیم عربستان متاثر از منظومه ای است که جایگاه خود را در آن تعریف کرده است: منظومه ای متشکل از آمریکا، اروپا، رژیم صهیونیستی و برخی همپیمانان آمریکا در منطقه.

ادامه مطلب
وقتی ایران به‌جای ائتلاف، شبکه ساخت
از سنتو تا مکه

وقتی ایران به‌جای ائتلاف، شبکه ساخت

علی اصغر بصیری جم در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ایران اگر می‌خواهد قدرت مادی خود را به قدرت ژئوپلیتیکی پایدار تبدیل کند، باید بتواند بخشی از همسایگانش را از «موضوع امنیت ایران» به «شریک امنیت ایران» تبدیل کند.

ادامه مطلب
تحولات یمن زلزله‌ای در معادلات منطقه
انصارالله همه محاسبات را به‌هم زد

تحولات یمن زلزله‌ای در معادلات منطقه

محمدعلی مهتدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: آنچه در میدان نبرد رخ داد، برخلاف تمام این محاسبات بود. انصارالله با انجام عملیات پیشگیرانه، نیروهای سعودی را در استان جوف شکست داد و سپس با شعار قرآنی «والله أشد بأساً وأشد تنکیلاً» پیشروی خود را در امتداد نوار ساحلی آغاز کرد. نیروهای وابسته به عربستان که تا دندان مسلح بودند به شکلی غیرمنتظره شکست خورده و پراکنده شدند. از میان آن ۷۰ هزار نفر، حدود ۳۰ هزار نفر عقب‌نشینی یا فرار کردند، سه هزار نفر به اسارت انصارالله درآمدند و حدود ۳۵ هزار نفر نیز با استفاده از عفو عمومی اعلام‌شده از سوی نیروهای صنعا، سلاح‌های خود را زمین گذاشته و تسلیم شدند.

ادامه مطلب
عربستان سعودی و خطاهای راهبردی
اقداماتی که به تضعیف ریاض در جهان اسلام انجامیده است

عربستان سعودی و خطاهای راهبردی

محمدعلی مهتدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: نزدیک به دو دهه است که عربستان سعودی در سیاست منطقه‌ای خود اقداماتی انجام می‌دهد که نه‌تنها دستاورد روشنی برای منافع ملی این کشور نداشته، بلکه در مواردی به تضعیف موقعیت و جایگاه آن در جهان اسلام انجامیده است.

ادامه مطلب
از دیوارکشی‌ها و فنس‌کشی‌ها در مرزهای ایران تا پیمان مکه
از ۲۰۱۹ تا کنون، خطی زمانی که قابل تأمل است

از دیوارکشی‌ها و فنس‌کشی‌ها در مرزهای ایران تا پیمان مکه

علی اکبر رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: اگر وقایع را در یک خط قرار دهیم از امنیتی شدن مرزهای ایران با ترکیه و پاکستان در سال ۲۰۱۹ به گسترش همکاری‌های دفاعی این دو کشور با عربستان و در نهایت به یک تعهد دفاعی سه‌جانبه رسیده‌ایم؛ سه کشوری که امروز در غرب، شرق و جنوب محیط پیرامونی ایران وزن قابل توجهی دارند. 

ادامه مطلب
مصر و مساله پیوستن یا نپیوستن به پیمان مکه
قاهره فعلا صبر و نظاره را ترجیح می‌دهد

مصر و مساله پیوستن یا نپیوستن به پیمان مکه

مصر هنوز ممکن است به عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان در پیمان دفاعی متقابل خود بپیوندد. اما در حال حاضر، قاهره به رویکرد محتاطانه خود ادامه می دهد زیرا به دنبال اجتناب از جانبداری است.

ادامه مطلب
پیمان دفاعی مکه: امنیت عاریتی یا هشدار به ایالات متحده؟
پیام را چه کسی باید بشنود

پیمان دفاعی مکه: امنیت عاریتی یا هشدار به ایالات متحده؟

بهاءالدین بازرگانی گیلانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: بی سبب نیست که اسرائیلی ها، بیش از همه از پیمان مکه که حالا گویا زیر چتر بمب اسلامی هم قرار گرفته است، ابراز نگرانی کرده اند.

ادامه مطلب
آیا پیمان مکه می‌تواند بدون حضور ایران باشد؟
برای شکل دادن به نظم منطقه‌ای

آیا پیمان مکه می‌تواند بدون حضور ایران باشد؟

علی رضوانپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: به دلایل ساختاری، ژئوپلیتیکی و عملیاتی که در ذیل به آنها اشاره خواهند شد، این پیمان بدون حضور ایران نمی‌تواند نظم منطقه ای مطلوب را برای کشورهای هدف ایجاد کند. 

ادامه مطلب
پیمان مکه شبیه ناتو نیست
تحلیلی بر یک اتحاد پرابهام

پیمان مکه شبیه ناتو نیست

نزدیکی میان سه کشور به سرعت به عنوان ظهور «ناتوی اسلامی» معرفی شد. این عبارت قدرت سیاسی بند دفاع جمعی را به تصویر می کشد، اما خطر تحریف ماهیت واقعی توافق را دارد. حداقل در حال حاضر، هیچ اطلاعات عمومی در مورد ایجاد یک فرماندهی نظامی یکپارچه، وجود نیروهای مشترک، روش های مداخله خودکار، برنامه های عملیاتی ثابت یا کمک های نظامی از پیش تعیین شده وجود ندارد.

ادامه مطلب
عقلانیت همسایگی در پساجنگ رمضان
لزوم بازتعریف روابط

عقلانیت همسایگی در پساجنگ رمضان

محمدمهدی مظاهری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: بررسی رفتارهای این کشورها نشان می‌دهد که منفعت اصلی آنان در پیروزی برق آسای آمریکا و اسرائیل در جنگ با ایران، نابودی کامل توان نظامی و تضعیف و مهار وزن ژئوپلیتیک آن تعریف شده بود؛ در این راستا این کشورها علی رغم عدم همراهی رسمی و علنی با آمریکا و اسرائیل، در خفا از هیچ تلاشی برای تشویق دولت ترامپ به حمله به ایران و نابودی قابلیتهای دفاعی- نظامی کشورمان دریغ نکردند و حتی در مواردی، با تسهیلات پدافندی، تبادل اطلاعاتی و اجازه به آمریکا و اسرائیل برای حمله به کشورمان از خاک آنها، تمامی شرایط غیر مستقیم برای حمایت از این تجاوز غیرقانونی را فراهم آوردند.

ادامه مطلب
بازنگری عربستان در سیاست‌های خود پس از تحولات هرمز و رفتارهای امارات
درس‌هایی که ریاض آموخته است

بازنگری عربستان در سیاست‌های خود پس از تحولات هرمز و رفتارهای امارات

جنگ ایران بار دیگر روند تصمیم‌گیری پادشاهی را کند کرده، زیرا رهبری در حال ارزیابی مجدد استراتژی بلندمدت خود است. عربستان به خوبی می‌داند که نتیجه این درگیری هرچه باشد، آینده منطقه را حداقل برای دو دهه آینده تعیین خواهد کرد.

ادامه مطلب
ایران حافظ مرزهای جغرافیایی خاورمیانه
رویاهای شوم اسرائیل برای منطقه که تعبیر نشده است

ایران حافظ مرزهای جغرافیایی خاورمیانه

مقصود عهدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: جمهوری اسلامی ایران با ایستادگی مقابل آمریکا و اسرائیل علاوه بر حفظ تمامیت ارضی خود به نوعی جلوی فروپاشی و تجزیه سایر کشورهای منطقه در آینده  را نیز گرفته است.

ادامه مطلب
تحلیل تعادل قوا در خلیج فارس از منظر واقع‌گرایی
قدرت‌هایی که نقش اصلی را ایفا می‌کنند

تحلیل تعادل قوا در خلیج فارس از منظر واقع‌گرایی

فرهاد قادری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: پرسش اصلی این یادداشت این است: اسرائیل چگونه تلاش کرده بازدارندگی آسیب‌دیده خود را احیا کند؟ و آیا این تلاش‌ها واقعاً به «بازگشت تعادل قوا» منجر شده یا سیاست‌های جدید به «ناامنی بیشتر» انجامیده است؟ تعادل قوا در خلیج فارس چگونه شکل گرفته و امروز چه تغییراتی را تجربه می‌کند؟ و مهم‌تر: واقع‌گرایی تا چه حد می‌تواند این تحولات را تبیین کند.

ادامه مطلب
نگاهی تحلیلی به پیامدهای درخواست کاهش بُرد موشکی توسط آمریکا و هم‌پیمانانش
درآمدی بر یک چالش ملی و فرا-حکمرانی (بخش اول)

نگاهی تحلیلی به پیامدهای درخواست کاهش بُرد موشکی توسط آمریکا و هم‌پیمانانش

فریدون علی‌مازندرانی، حسن فتاحی و مصطفی روستایی در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسند: توسعه‌ی موشک‌های بالستیک/ پرتابیک و کروز نه تنها یک انتخاب نظامی، بلکه پاسخی ضروری به ترکیب نامتوازن قدرت در منطقه و فقدان حمایت‌گر خارجی برای امنیت ایران بوده است.

ادامه مطلب
عربستانِ موازنه‌گر در بحران ایران و اسرائیل
پیامدهای عملی و پیام القایی یک روایت سیاستی برای سیاست خارجی تهران

عربستانِ موازنه‌گر در بحران ایران و اسرائیل

معصومه علیانپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: رفتار عربستان در جریان جنگ دوازده‌روزه ایران و اسرائیل، در نگاه نخست نشانه‌ای از بی‌طرفی و دیپلماسی فعال به نظر می‌رسد. محکومیت صریح حملات اسرائیل به ایران، تماس مستقیم با مقامات ایرانی و تأکید مداوم بر راه‌حل دیپلماتیک، همگی مؤید این برداشت هستند. اما این بی‌طرفی، بی‌طرفی خنثی نیست.

ادامه مطلب
راهبرد عربستان سعودی در مناقشه ایران و اسرائیل
موازنه‌گری ریاض:

راهبرد عربستان سعودی در مناقشه ایران و اسرائیل

در سیزدهم ژوئن، اسرائیل حملات هماهنگ و هم‌زمانی را در چندین استان ایران انجام داد و مراکز نظامی و هسته‌ای را هدف قرار داد. این اقدام، تشدیدی جدی در تنش‌های دیرپای میان دو طرف به شمار می‌رفت. ایران نیز عمدتاً با شلیک موشک به این حملات پاسخ داد؛ واکنشی که نگرانی‌ها درباره گسترش بحران و تبدیل آن به یک جنگ فراگیرتر را افزایش داد. در واکنش به این حملات بی‌سابقه اسرائیل علیه ایران، عربستان سعودی رویکردی فعال در عرصه دیپلماسی در پیش گرفت و هدف خود را کاهش تنش و مهار بحران اعلام کرد.

ادامه مطلب
بازطراحی معماری امنیتی خاورمیانه و نقش ایران
از منازعه تا صلح پایدار

بازطراحی معماری امنیتی خاورمیانه و نقش ایران

وحید کریمی در سخنرانی‌ای که داشته و متن آن را در اختیار دیپلماسی ایرانی قرار داده است، می‌گوید: برای تعمیق روابط بین ایران و کشورهای همسایه باید لایه های دیگر جامعه دخیل داده شوند و فعال باشند. اساتید و دانشگاهیان، نخبگان موسسات مطالعاتی، اعضای مجلسین تبادل نظر و به‌صورت روزانه در تماس و ارتباط دوستانه و تبادل افکار و طرح و نوآوری با هم باشند. 

ادامه مطلب
نقش تعیین‌کننده اف-۳۵ در آینده معادلات خاورمیانه
اسرائیل نگران است

نقش تعیین‌کننده اف-۳۵ در آینده معادلات خاورمیانه

در مرکز این تغییر، یک سوال بسیار نمادین وجود دارد، این‌که آیا عربستان سعودی در نهایت ممکن است به F-۳۵، پیشرفته‌ترین جنگنده رادارگریز جهان و هواپیمایی که اسرائیل مدت‌هاست آن را برای حفظ برتری نظامی کیفی خود در خاورمیانه ضروری می‌داند، دسترسی پیدا کند.

ادامه مطلب
آیا عربستان واقعا در حال میانجی‌گری میان ایران و امریکاست؟
زیر سایه تشدید فشارهای واشینگتن

آیا عربستان واقعا در حال میانجی‌گری میان ایران و امریکاست؟

هیچ داده عمومی شناخته‌شده‌ای وجود ندارد که ادعای رئیس جمهور آمریکا در مورد تماس‌های مداوم با تهران یا تمایل ایران برای انعقاد یک توافق کوتاه‌مدت با واشینگتن را تأیید کند. تهران همچنان بر غنی‌سازی اورانیوم در داخل ایران و حذف برنامه موشکی از مذاکرات اصرار دارد.

ادامه مطلب
سایه ایران، چین و غزه بر سفر محمد بن سلمان به واشینگتن
انتظاراتی که از سفر ولیعهد عربستان به امریکا می‌رود

سایه ایران، چین و غزه بر سفر محمد بن سلمان به واشینگتن

واشینگتن اینستیتیوت در گزارشی با بهره گرفتن از نظرات شش کارشناس برجسته حوزه خاورمیانه سفر محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان به ایالات متحده را بررسی کرده است.

ادامه مطلب
چشم‌انداز ۲۰۳۰ عربستان؛ راهبردهای ایران در مواجهه با آن
ارائه چند پیشهاد

چشم‌انداز ۲۰۳۰ عربستان؛ راهبردهای ایران در مواجهه با آن

حنانه درشتی و علی آقاپور و رسول سوری در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسند: ایران باید راهبردی مبتنی بر همکاری مشروط و موازنه‌سازی هوشمند اتخاذ کند که ضمن حفظ منافع کلان امنیتی و اقتصادی، از ظرفیت دیپلماسی منطقه‌ای و بین‌المللی بهره‌مند شود.

ادامه مطلب
لزوم استقبال از موافقتنامه دفاعی عربستان و پاکستان
یادآوری ۱۰ نکته

لزوم استقبال از موافقتنامه دفاعی عربستان و پاکستان

سید محمد حسینی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ایران باید از این موافقتنامه ابتدا به‌صورت اعلامی استقبال کند و تکثیر این نوع از پیمان‌های امنیتی را برای ثبات منطقه و تقویت منطقه‌گرایی درون‌زاد بداند و در صورتی که امکانی برای کشورمان در پیوستن به چنین پیمانی فراهم شد موافقت خود را اعلام دارد.

ادامه مطلب
فرصتی برای بازنگری استراتژیک یا مقدمه‌ای بر انزوای بیشتر؟
رویکرد ایران به تنش‌های هسته‌ای در آستانه انقضای مکانیسم ماشه:

فرصتی برای بازنگری استراتژیک یا مقدمه‌ای بر انزوای بیشتر؟

نسرین محمدیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: رویکرد بدون تسلیم در مسائل هسته‌ای، اهرم ایران را حفظ می‌کند و می‌تواند به یک «توافق موقت» منطقه‌ای منجر شود که فشار‌های غربی را کاهش دهد. در واقع استقبال گرم مقامات سعودی در فرودگاه ریاض، نشان‌دهنده آمادگی برای چنین تعاملی است و می‌تواند پنجره‌ای برای مذاکرات هسته‌ای باز کند‌.

ادامه مطلب
سیاست گفت و گوهای منطقه ای باید از سرگرفته شود
برای جلوگیری از جنگی مجدد

سیاست گفت و گوهای منطقه ای باید از سرگرفته شود

محمدمهدی مظاهری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در مقطع کنونی، منافع ایران و کشورهای عرب حوزه خلیج فارس به ویژه عربستان، در یک راستا قرار گرفته است؛ امنیت و ثبات در خلیج فارس! در این راستا لازم است تا رایزنی ها و گفت و گوهای منطقه ای بار دیگر برای ساختن تاب‌آوری و کمک به ایجاد نظم منطقه‌ای پایدارتر از سر گرفته شده و از عربستان سعودی و سایر قدرت‌های متوسط نوظهور این منطقه خواسته شود که نفوذ خود را به ابتکار عمل برای صلح و امنیت تبدیل کنند و در کنار ایران، مانع درگرفتن جنگی دیگر در خلیج فارس شوند.

ادامه مطلب
قمار استراتژیک عربستان در تنش ایران و اسرائیل
بی‌طرفی ریاض تا کجا جواب می‌دهد

قمار استراتژیک عربستان در تنش ایران و اسرائیل

بی‌طرفی اغلب در چارچوب ژئوپلیتیک خاورمیانه حول محور قدرت و کنترل می‌چرخد تا صلح. تصمیم پادشاهی برای بی‌طرف ماندن، یک قمار استراتژیک با هدف تقویت نقش آن به عنوان یک کارگزار قدرت منطقه‌ای است.

ادامه مطلب
نمایش قدرت مانور و انعطاف‌پذیری دیپلماتیک ایران
سفرهای منطقه ای عراقچی؛

نمایش قدرت مانور و انعطاف‌پذیری دیپلماتیک ایران

محمدمهدی مظاهری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: این سفرها فرصتی برای ایران فراهم می‌کند تا پیام‌های روشن و قاطعانه‌ای را به آمریکا و کشورهای اروپایی، قدرت‌های منطقه‌ای و متحدان خود ارسال کند؛ پیام‌هایی مبنی بر جدیت ایران در مذاکرات، حفظ خطوط قرمز و پافشاری بر منافع ملی.

ادامه مطلب