محمدعلی مهتدی در یادداشتی مینویسد: بسیاری از سوری ها اکنون حسرت روزهای دولت بشار اسد را می خورند و بازگرداندن وحدت و یکپارچگی به سوریه به آرزوئی می ماند که تحقق آن به یک معجزه نیاز دارد.
ادامه مطلب
بهرام امیراحمدیان در یادداشتی مینویسد: شرایط برای دستیابی به توافقنامه صلحی پایدار میان آذربایجان و ارمنستان بیش از هر زمان دیگری اکنون فراهم شده است و دو کشور هیچگاه تا این اندازه به امضای یک توافقنامه صلح نزدیک نبودهاند.
ادامه مطلب
حامد حکمتآرا در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: کارشناسان معتقدند انتقال آب از دریاچه پرآب و عمیق وان نسبت به انتقال آب از دریاچه سوان که بعضاً با مشکل کاهش حجم آب مواجه بوده و با اجرای طرحهای انتقال آب به وضعیت نرمال برگشته است، پایداری و توجیه اقتصادی بیشتری دارد. البته طرحهایی نیز جهت انتقال آب از دریای خزر و خلیج فارس به دریاچه ارومیه نیز مطرح شدهاند که چندان عملیاتی به نظر نمیرسند.
ادامه مطلب
واهه داوتیان در یادداشتی اختصاصی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: برای روسیه، اجرای «کریدور میانی» به معنای از دست دادن هزینههای ترانزیت، تضعیف نفوذ در قفقاز جنوبی و کاهش جزئی جذابیت مسیر دریای شمال و کریدور حمل و نقل بینالمللی «شمال – جنوب» است. برای ایران، به نوبه خود، ابتکارات ترکیه نقش آن را به عنوان پل ترانزیتی بین شرق و غرب تهدید میکند. مسدود کردن یا به حاشیه راندن کریدورهای ایران به انزوای استراتژیک تهران منجر خواهد شد. علاوه بر این، تقویت محور ترک، که به جوامع ترک در ایران گسترش مییابد، به عنوان یک تهدید بالقوه برای تمامیت ارضی و ثبات داخلی کشور تلقی میشود.
ادامه مطلب
با بازگشت دونالد ترامپ به ریاستجمهوری ایالات متحده در سال ۲۰۲۵، شاهد تغییرات عمده در سیاست خارجی آمریکا، بهویژه در قبال جنگ اوکراین و نزدیکی مسکو – وشنگتن بودیم. اما ترامپ طی روزهای اخیر مجددا دست به تغییر زاویه دیپلماتیک زده و این بار جمایت جدی تری از کی یف دارد. رئیس جمهور آمریکا در اظهارنظری جنجالی، مدعی شد که دیدار میان ولادیمیر پوتین و ولودیمیر زلنسکی "قطعاً" برگزار خواهد شد، هرچند ابراز تأسف کرد که این نشست تاکنون محقق نشده است. این ادعا، همزمان با تلاشهای دیپلماتیک ترکیه برای میزبانی مذاکرات میان طرفین جنگ، نشاندهنده تلاش ترامپ برای بازتعریف نقش رهبری آمریکا در مدیریت بحرانهای بینالمللی است؛ اما آیا واقعیتها نیز با این خوشبینی ترامپ هماهنگاند؟
ادامه مطلب
پس از حمله هماهنگ اسرائیل و ایالات متحده به خاک ایران در ژوئن ۲۰۲۵ و پاسخ موشکی کوبنده جمهوری اسلامی، منطقه در وضعیت پساجنگی قرار گرفته که بهطور بالقوه میتواند نظم ژئوپلیتیک قفقاز را بازتعریف کند. در این فضا، تحرکات دیپلماتیک کشورهای منطقه، بهویژه جمهوری آذربایجان، از جهات مختلف قابلتوجه است. در این میان، تماس تلفنی اخیر بین «حکمت حاجیاف» دستیار رئیسجمهور آذربایجان با معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، حاکی از نوعی موازنهسازی میان مواضع باکو در برابر تحولات منطقهای است. جمهوری آذربایجان ضمن تسلیت و محکومکردن تجاوز اسرائیل به خاک ایران، بر اجرای توافقات میان رؤسای جمهور دو کشور و تسهیل سفر دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران به باکو تأکید کرده است.
ادامه مطلب
در روزهای اخیر، خبری منتشرشده در رسانههای روسی و اسپانیایی فضای سیاسی قفقاز جنوبی را بهشدت تحت تأثیر قرار داده است. طبق ادعای نشریات ایزویستا و Periodista Digital، آمریکا، ارمنستان و جمهوری آذربایجان بهصورت محرمانه بر سر ایجاد کریدوری موسوم به «پل ترامپ» به توافق رسیدهاند؛ کریدوری که از منطقه سیونیک در جنوب ارمنستان عبور کرده و مناطق غربی آذربایجان را به جمهوری خودمختار نخجوان متصل میکند. با اینکه دولت ارمنستان این خبر را «تبلیغات هدفمند» توصیف کرده، ابعاد منطقهای و بینالمللی آن نیازمند تحلیل دقیقتری است.
ادامه مطلب
محمد عطایی می نویسد: بمباران سنگین دمشق، سویدا و درعا از سوی اسرائیل به بهانه حمایت از اقلیت دروز سوریه، هیئت حاکمه این کشور و حامیان بینالمللی آن را غافلگیر کرده است. این حملات که در اوج مذاکرات حکومت سوریه با اسرائیل رخ داد، واکنشهایی دیرهنگام از جانب مقامهای دمشق و آنکارا به همراه داشته است.
ادامه مطلب
آمریکا همزمان از اسرائیل برای مقابله با ایران و از ترکیه برای تثبیت سوریه حمایت میکند، که این دو هدف در تضادند و میتوانند به تنشهای بیشتر منجر شوند.
ادامه مطلب
محمد علی قنامی فلاحی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ترکیه نبرد ۱۲ روزه ایران و اسرائیل را به چشم یک آزمون و آمایش توان هر دو طرف در پی جنگ مستقیم و نیز قابلیتهای وسیع تر و وضاح تر توان موشکی و اطلاعاتی ایران میدید. همچنین مسئله افکار عمومی و پایگاههای اجتماعی داخلی که رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری ترکیه در جهان اسلام و ترک دارد از جمله متغییرهای دیگر برای سنجش نوع و میزان اقدام دستگاه سیاست خارجی ترکیه علیه اسرائیل و در حمایت از ایران بود.
ادامه مطلب
در تحولی معنادار و غیرمنتظره در مسیر جنگ اوکراین، پس از آنکه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا با چرخشی آشکار، حمایت اقتصادی، نظامی و دیپلماتیک از کییف را اعلام کرد و ضربالاجلی ۵۰ روزه به مسکو داد، اکنون نشانههایی از عقبنشینی سیاسی در کرملین مشاهده میشود. ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، در تماس تلفنی جدید خود با رجب طیب اردوغان بر آمادگی کشورش برای یافتن راهحلی دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ تأکید کرده است.
ادامه مطلب
جنگ ۱۲ روزه اسرائیل و آمریکا علیه ایران، که تهران را به بازسازی توان دفاعی و هستهای واداشته، فرصتی برای ترکیه، اذربایجان و حتی ایالات متحده ایجاد کرده تا نفوذ خود را در قفقاز گسترش دهند. ترکیه با حمایت از کریدور زنگزور، به دنبال تبدیل شدن به هاب تجاری آسیای مرکزی-اروپا است. دیدار اخیر اردوغان با پاشینیان در ترکیه، نشانهای از تلاش آنکارا برای عادیسازی روابط با ارمنستان و پیشبرد این پروژه است. آمریکا نیز با پیشنهاد مدیریت کریدور توسط یک شرکت خصوصی، به دنبال تقویت جایگاه خود در برابر چین و روسیه است. این تحرکات میتواند روابط ایران و ترکیه را به تقابل بکشاند.
ادامه مطلب
نیوشا مرادی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: ترکیه در مواجهه با حملات نظامی اسرائیل به ایران، در بزنگاهی حساس قرار گرفت؛ وضعیتی که این کشور را ناگزیر به بازاندیشی در مورد خطرات امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی نوظهور کرد. برخلاف تصور برخی ناظران، موضع ترکیه نه از روی انفعال، بلکه حاصل یک محاسبهی استراتژیک بود؛ موضعی که ترکیه را در نقش «ناظری فعال» و «موازنهگری محتاط» قرار داد.
ادامه مطلب
محمدعلی دستمالی می نویسد: برخلاف تصور، همواره بیش و پیش از هر چیز، پ.ک.ک یک جریان سوسالیستی بوده و نه یک جریان ناسیونالیست کُردی! در نخستین اسناد و اساسنامهها نیز، به نیکی از مکتب سوسیالیسم لنینیستی و بعدها از سوسیالیسم استالینیستی یاد شده است! حتی قبل از تاسیس پ.ک.ک در سال ۱۹۷۸ میلادی و از همان روزهای نخست که عبدالله اوجالان و همراهان او در آنکارا و استانبول، خطوط و روابط اولیهی شبکهی ارتباطی خود را ترسیم کرده بودند، آنان از دل جنبش گستردهی چپِ ترک بیرون آمدند و حرف نخست الفبای مبارزاتی آنها، توجه به مبانی و اصول سوسیالیسم و امپریالیسم ستیزی بود و نه ناسیونالیسم کُردی!
ادامه مطلب
کلید درک رویکرد آنکارا در این مسئله، توجه به ماهیت غیردوقطبی آن است. هرچند ترکیه در طول قرون متمادی دوره هایی از خصومت یا رقابت آشکار با ایران را تجربه کرده، اما بیش از یک دهه است که با اسرائیل نیز تنشهای عمیقی دارد. بنابراین، در حال حاضر به هیچ یک از این دو کشور گرایش ندارد.
ادامه مطلب
ایلبر ارتایلی در یادداشتی که در صفحه اینستاگرام خود منتشر کرده است، مینویسد: امروز با صد اسف، تهی مغزانی مانند نتانیاهوی نادان، شهری را که میراث مشترک بشریت است، آماج حملات خویش قرار دادهاند. همان گونه که سوریه – این کشور کهن را – ناجوانمردانه برای مطامع خود بمباران کردند اکنون عزم دارند ایران را نیز ویران کنند. نباید و نشاید در برابر این حملات غیر انسانی سکوت کنیم.
ادامه مطلب
محسن رضایی در گفتوگوی اخیر خود به نکتهای کلیدی اشاره کرده است که وضعیت کنونی جهان حکایت از شکلگیری نظم جدیدی دارد که سه کانون اصلی درگیری را در بر میگیرد: «اوکراین و شرق اروپا، غرب آسیا، و دریای چین». به باور وی، این درگیریها سرنوشت نظم آینده جهان را رقم خواهند زد. اما اگر تحلیل رضایی را قدری تغییر دهیم و از منظر دیگری به بوته تحلیل ببریم می توان به یک نکته کلیدی رسید، ناظر بر اینکه می توان به گزاره ای تحت عنوان «یاغی گری های فرامنطقه ای اسرائیل و احتمال وقوع جنگ های فرامرزی تا آسیانه میانه و شبه قاره» هم فکر کرد.
ادامه مطلب
بهرام امیراحمدیان در یادداشتی مینویسد: اظهار نظر بی مورد رئیس جمهوری ترکیه نشان می دهد که جمهوری آذربایجان و ترکیه درباره حق حاکمیت دولت ارمنستان و منافع ملی ایران توجیه نشده اند.
ادامه مطلب
احسان موحدیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی در نقد یادداشت منتشرشده توسط شیلا پیلان در نشریه شورای آتلانتیک مینویسد: هر طرح ترانزیت منطقهای باید مبتنی بر اصل عمل متقابل و تعادل باشد، و نه دیکته شده از آنکارا، باکو یا تلآویو و ارمنستان باید به این مساله توجه کند.
ادامه مطلب
اباصلت کبیری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: نقش پهپادهای دوربین دار و انتحاری ترکیه موسوم به FPV که در اختیار ارتش اوکراین قرار گرفته در این معرکه بیبدیل است.
ادامه مطلب
رسول عبدالهیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: دو قدرت منطقهای یعنی ترکیه و اسرائیل بیش از پیش درگیر رقابت برای نفوذ، سهمخواهی و اعمال قدرت در سوریه شدهاند. ترکیه بهدنبال ایجاد عمق استراتژیک در جنوب خود و اسرائیل در تلاش برای تثبیت امنیت مرزهای شمالی است. در این مقاله تلاش میشود با بررسی دقیق منافع هر دو طرف، نقاط تضاد راهبردی و سناریوهای محتمل آینده، تصویری جامع از این رقابت پیچیده ارائه شود.
ادامه مطلب
ترکیه بهعنوان نقطه اتصال راهبردی در این مسیر، نقش کانونی در انرژی و تجارت پیدا کرده است. در حالیکه اتحادیه اروپا سرمایهگذاری خود را در گذرگاه میانی افزایش داده، ایالات متحده هنوز بهطور مؤثر وارد این حوزه نشده است، در حالیکه فرصتهایی مهم برای مقابله با نفوذ روسیه، چین و ایران در این منطقه وجود دارد.
ادامه مطلب
ایران اعلام کرده است که هنوز عجلهای برای بازسازی روابط کامل دیپلماتیک با سوریه ندارد.
ادامه مطلب
اسلام ذوالقدرپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: آنچه در این یادداشت مورد توجه قرار میگیرد سیاست داخلی ابهامی دولت اردوغان است که اکنون با فرآیند صلح فراگیر داخلی با تاکتیک انحلال و خلع سلاح حزب کارگران کردستان ترکیه یا همان پکک PKK دستورکار اصلی دولت بوده، فرجام این سیاست و ابهامات آن است.
ادامه مطلب
روزنامه «ترکیه» روز شنبه به نقل از مقام ناشناسی از حزب عدالت و توسعه (AKP) مدعی شد این حزب قصد دارد رجب طیب اردوغان را برای سومین بار، از طریق رأیگیری پارلمانی برای انتخابات زودهنگام، نامزد ریاستجمهوری کند. ییلماز تونچ، وزیر دادگستری، نیز گفته اردوغان ممکن است با رأی پارلمان برای انتخابات زودهنگام نامزد شود، مشروط بر کسب ۳۶۰ رأی. این در حالی است که ائتلاف حاکم (AKP) و حزب حرکت ملی تنها ۳۱۵ کرسی دارد و نیازمند حمایت احزاب دیگر است. این خبر، در کنار اظهارات اخیر اردوغان مبنی بر عدم تمایل به نامزدی مجدد، پرسشهایی را درباره نیت واقعی این تحرکات ایجاد کرده است. آیا این خواست حزب است یا پروژهای شخصی برای تداوم قدرت اردوغان؟
ادامه مطلب
علی معموری در یادداشتی اختصاصی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تحولات دنیای کنونی و جنگهای جاری آن در اروپای شرقی، خاورمیانه، و شبهقاره هند از تحقق درگیریها تمدنها در خطوط برخورد بین آنها نشان دارد؛ چنان چه رقابتهای قدرتهای بزرگ جهان نیز دارای ابعاد فرهنگی و دینی اساسی است. در نتیجه به نظر میرسد نقشه دنیای جدید بر اساس مناطق هویتی دینی – فرهنگی در حال شکلگیری است. این واقعیت در خاورمیانه نیز صدق میکند. خاورمیانه در تاریخ معاصر خود نیروهای سیاسی فعال مختلفی را شاهد بوده که در رقابت با یکدیگر به شکل مستمر در حال تغییر نقشه سیاسی منطقه و پس و پیش بردن مناطق نفوذ بودهاند.
ادامه مطلب
احسان موحدیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: حامیان لابی پانترک که متاسفانه نفوذ رسانه ای قابل توجهی در برخی نهادهای انقلابی و رسانههای ارزشی دارند، روی حافظه تاریخی کوتاه مدت برخی تصمیمگیران حساب کردهاند تا بتوانند مطامع باکو و ترکیه را یه خصوص در ارتباط با کریدور جعلی زنگزور در ایران به پیش ببرند. اما حقیقت این ماجرا کاملا متفاوت با چیزی است که آنها این روزها در رسانه های خود القا می کنند.
ادامه مطلب
ترکیه با رویکرد فعال اردوغان، اکنون به بازیگری غیرقابلچشمپوشی در گسترهای از دریای سیاه تا شامات، و از آسیای مرکزی تا اروپا بدل شده است.
ادامه مطلب
اباصلت کبیری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: پروژه میلگم (MELGEM)، در زمینه ساخت شناور، پروژه گوک توغ، در زمینه تولید موشک و سامانه پدافندی و پروژه آنکا نیز در زمینه تولید هواپیما، هلی کوپتر و پهپاد، جزو موفقیت های نظامی این کشور در دو دهه اخیر است.
ادامه مطلب
اسرائیل نگران نفوذ ترکیه در سوریه است، بهویژه با توجه به حمایت آنکارا از احمد الشرع، رئیسجمهوری جدید سوریه که گذشتهای اسلامگرا و سابقه رهبری در گروه هیئت تحریر شام دارد، گرچه اکنون مواضعی صلحآمیز در پیش گرفته است.
ادامه مطلب