از جنگ محور مقاومت تا بازدارندگی مستقیم
آیا ایران استراتژی منطقه‌ای خود را بازتعریف می‌کند؟ جدید
شواهد نشان می دهد که ایران استراتژی نیابتی خود را در پاسخ به تهدیدها و فشارهای نوظهور منطقه ای تطبیق می دهد.
ادامه مطلبایران و امریکا و اسرائیل
شرایط متفاوت شده است
ابعاد مختلف تقابل بین ایران و آمریکا
کوروش احمدی در یادداشتی می‌نویسد: در پی انتقادات گسترده از ترامپ به خاطر امضای یادداشت تفاهم و مسیر راحتی که برای خروج او از آن توافق فراهم شد، ظاهرا اکنون ترامپ خواستار توافق متفاوتی است که هر امتیازی از جانب آمریکا را به دریافت امتیازی در مورد برنامه هسته‌ای از جانب ایران موکول کند. ایران ظاهرا با چنین فرمولی موافق نیست؛ چرا‌که معنای آن بی‌ارزش‌شدن کارت تنگه است.
ادامه مطلب
تفکر استراتژیک ایران: درس‌های آموخته شده و آنچه در آینده می‌آید (بخش چهارم)
ایران پس از جنگ: سه سناریوی استراتژیک
تصمیم‌گیری‌های ایران به‌طور معروف مبهم است و هنوز خیلی زود است که به طور قطعی بگوییم که جنگ چگونه تفکر استراتژیک تهران را تغییر می‌دهد. با این حال، به نظر می رسد درس هایی که جمهوری اسلامی ایران تاکنون گرفته، طیفی از سناریوها را نشان می‌دهد که ممکن است دنبال شوند.
ادامه مطلب
تغییر سرنوشت جنگ در کمال ناباوری جهانیان
چگونه ایران دنیا را متحیر کرد
مایکل سی. هوروویتس در فارن افرز می‌نویسد: دلایل متعددی برای عملکرد غافلگیرکننده و موفقیت‌آمیز ایران وجود دارد. نخست آنکه این کشور مدت‌ها برای مقابله با حملات آمریکا و اسرائیل برنامه‌ریزی کرده بود و آمادگی داشت تا پس از کشته شدن رهبران ارشد، ساختار حکومتی خود را بازسازی کند. ایران همچنین توانست با واردات کالاهای کافی، از فروپاشی کامل اقتصاد خود در شرایط محاصره دریایی توسط آمریکا جلوگیری کند. اما یکی از مهم‌ترین عوامل، برخورداری جمهوری اسلامی از زرادخانه‌ای بزرگ متشکل از پهپادها و موشک‌های ارزان‌قیمت و در عین حال دقیق بود. این تسلیحات، حملات متقابل ایران را کارآمد ساخت و به این کشور امکان داد تا با بستن تنگه هرمز، از تشدید درگیری از سوی آمریکا مانع شود و بازدارندگی ایجاد کند.
ادامه مطلب
آستانه بحران جهانی
تلاش ترامپ برای رودررو قراردادن ایران با کل جهان
کیومرث اشتریان در یادداشتی می‌نویسد: اینک می‌توان گفت آمریکا در پی رودررو قراردادن ایران با کل جهان است و این از سخنان اخیر ترامپ در سازمان ملل کاملا آشکار است. او در سخنانش ابتدا مدعی است ذخایر بزرگ ایران از موشک و پهپاد و تجهیزات نظامی برای کشورهای منطقه تهدید محسوب می‌شوند و اینکه «رژیم» جمهوری اسلامی ۷۰ هزار نفر از شهروندان خود را کشته است تا این معنا را برساند که حکومت ایران هم برای منطقه تهدید است و هم برای مردم خودش.
ادامه مطلب
تحلیلی بر اظهارات و جاه‌طلبی‌های نخست‌وزیر اسرائیل
آیا رؤیای نتانیاهو برای بازطراحی خاورمیانه فروپاشیده است؟
آیا کارنامه نتانیاهو واقعاً ادعای او مبنی بر دگرگون کردن بنیادین چهره منطقه و آغاز «عصر اسرائیل» در خاورمیانه را تأیید می‌کند؟ آیا او واقعاً به اهداف راهبردی‌ای که برای تحقق آنها تلاش می‌کرد، دست یافته است؟
ادامه مطلب
تقابل میان غرب و شرق:
پنج پیروزی تاریخی ایران
علی مفتح در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: به این نبرد تاریخی باید هم جنگ انقلابی نام داد چرا که نقطه عطفی در تاریخ بوده است، نه فقط در تاریخ ملی بلکه در تاریخ جهانی. ایران ثابت کرد که می توان در برابر نیرومندترین ارتش های جهان ایستاد و پیروز شد.
ادامه مطلب
نقشه جدید خاورمیانه بر روی میدان جنگ
جنگ تمام نمی‌شود؛ شکل رقابت عوض می‌شود
سجاد عبادی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: چرا جنگ منطقه ممکن است نه‌فقط موازنه سیاسی، بلکه نقشه سرمایه، فناوری و زیرساخت‌های آینده خاورمیانه را تغییر دهد؟
ادامه مطلب
دستیار سابق ترامپ در انتقاد از دیپلماسی او در تعامل با ایران
آقای رئیس جمهور این هنر معامله نیست، تلاش برای پنهان شکست است
الیوت آبرامز در یادداشتی می‌نویسد: در کنار مذاکرات احتمالی بر سر اوکراین، مذاکره با ایران جدی‌ترین آزمون سیاست خارجی دولت ترامپ است. در نهایت، پرداختن به حقایق با زبان مبهم غیرممکن خواهد بود: ایران یا تنگه هرمز را کنترل خواهد کرد یا نخواهد کرد. اگر این کار را انجام دهد، ایران عملاً ایالات متحده را از خلیج فارس بیرون خواهد کرد و تأثیر زیادی بر هر کشور خلیج فارس و کل خاورمیانه خواهد داشت.
ادامه مطلب
بازتاب دگرگونی عمیق در ساختار خاورمیانه
واکاوی انتقال کانون منازعه از رویارویی اعراب و اسرائیل به تقابل ایران و اسرائیل
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: می توان گفت انتقال کانون منازعه از رویارویی اعراب و رژیم اسرائیل به تقابل ایران و اسرائیل، بازتاب دگرگونی عمیق در ساختار قدرت خاورمیانه است.
ادامه مطلب
چگونه ایران و اوکراین در دو سوی یک معمای امنیتی قرار گرفتند؟
الگوی اسرائیلی اوکراین در قبال ایران
مسعود رضائی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: برای تهران، مسئله اصلی دیگر صرفاً مدیریت روابط با اوکراین نیست، بلکه جلوگیری از تلاقی دو جبهه امنیتی است. اگر رقابت با کی‌یف به بخشی از رویارویی گسترده‌تر ایران با آمریکا و اسرائیل تبدیل شود و کشورهای اروپایی آشکارا در صف مقابله با ایران قرار گیرند، تهران ناگزیر خواهد بود منابع دیپلماتیک، اطلاعاتی و نظامی خود را میان چند بحرانِ هم‌زمان توزیع کند؛ وضعیتی که می‌تواند آزادی عمل آن را در خاورمیانه و تنگه هرمز کاهش داده و هزینه‌های بازدارندگی را به‌طور محسوسی افزایش دهد.
ادامه مطلب
نگاهی به یک سال اخیر
سه خطای راهبردی تهران
داود مرادیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در سیاست خارجی، کشورها همیشه به دلیل کمبود قدرت شکست نمی‌خورند؛ گاه به دلیل نادرست فهمیدن واقعیت شکست می‌خورند. آنها ممکن است توان رقیب را بیش از اندازه بزرگ یا کوچک ببینند، نیت او را اشتباه بخوانند، یا تصور کنند که طرف مقابل همان‌گونه رفتار خواهد کرد که خود انتظار دارد.
ادامه مطلب
ابعاد فراروی پیوند ژئوپلیتیکی
هرمز و باب‌المندب؛ هندسه جدید بازدارندگی و آزمون دیپلماسی ایران
محمدمهدی مظاهری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: بازخوانی تحولات پیچیده از خلیج فارس و دریای سرخ تا اعماق دریای خزر نشان می‌دهد که تبدیل‌شدن «تنگه هرمز و باب‌المندب» به زنجیره‌ای از ابزارهای بازدارندگی متقابل، توانسته است هزینه‌های دست‌اندازی و فشار یک‌جانبه بر ایران را برای آمریکا و رژیم اسرائیل به شدت بالا ببرد. این دستاورد میدان، ابزاری ارزشمند برای تثبیت وزن ژئوپلیتیکی کشور و بازداشتن طرف‌های مقابل از محاسبات شتاب‌زده نظامی بوده است.
ادامه مطلب
سیاستی که دوباره در دستورکار قرار گرفته است
بازگشت به استراتژی هزار ضربه چاقو
سید محمد حسینی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: پس از پنج سال و آزمون «تاب آوری ایران» در بحران های داخلی؛ تحریم‌های شدید و تحمیل دو جنگ خارجی؛ شواهد و علائم نشان می‌دهند ائتلاف اسرائیل- امریکا، استراتژی هزار ضربه چاقو را مجددأ در دستور کار گذاشته اند.
ادامه مطلب
درباره جنگی که علیه ایران به راه انداخته‌اند
معیار پیروزی
محمدعلی مهتدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: جمهوری اسلامی ایران، صرف‌نظر از خسارت‌هایی که متحمل شده، تاکنون توانسته است قدرت پاسخگویی و بازدارندگی خود را حفظ کند و اجازه ندهد اهداف اعلامی رقیب به‌طور کامل محقق شود. اگر این روند ادامه یابد و ایران همچنان بتواند ضمن حفظ انسجام داخلی، توان دفاعی و ابتکار عمل سیاسی خود را حفظ کند، احتمال آنکه سرنوشت این رویارویی نه در میدان نبرد، بلکه در عرصه محاسبات سیاسی و اقتصادی رقم بخورد، بیش از هر زمان دیگری وجود دارد.
ادامه مطلب
نماتی درباره مصاحبه معاون رئیس جمهوری امریکا
ونس و تنش‌های چندلایه با ایران
سید محمدکاظم سجادپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در مصاحبه سه ساعته با جوروگان، تقریباً از هر دری سخن گفته شده ولی هیچ‌کدام از آنها بدون حساب و کتاب نیست؛ از مسائل مهاجرت، کارگری، مناسبات اجتماعی و طیف‌های درونی حزب جمهوریخواه گرفته تا مباحث سیاست خارجی و البته جنگ با ایران.
ادامه مطلب
نماینده ویژه سابق ترامپ تحلیل می‌کند
پایگاه‌های امریکایی در منطقه بلای جان سربازان
الیوت آبرامز در یادداشتی می‌نویسد: پایگاه‌های ایالات متحده در منطقه اکنون هدف حملات ایران است که به کشته شدن دست‌کم هفده نظامی آمریکایی، مجروح شدن حدود پانصد نفر دیگر و تلفات میلیاردها دلاری تجهیزات منجر شده است. این یک مشکل جغرافیایی است.
ادامه مطلب
بازدارندگی در غرب آسیا بازتعریف شده است
پایان دوران ترورهای بی‌هزینه
غفور کریمی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: بدون شک در جهان امروز تنها زبان قابل فهم برای ایالات متحده و اسرائیل زبان زور و آتش است؛ همان زبانی که اکنون ایران به خوبی با آن سخن می‌گوید.
ادامه مطلب
تصمیم‌گیران سیاسی و نظامی تهران این هشدار راهبردی را جدی بگیرند
رونمایی از اوکرانیزه کردن ایران
سید محمد حسینی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: آنچه این روزها در جنوب کشور شاهد هستیم؛ نه جنگ است و نه زد و خورد بلکه شبه جنگی است که در جغرافیای حائل زد و خورد و جنگ تعریف می‌شود و می‌تواند مقدمه‌ای برای یک جنگ طولانی و «اوکرانیزه کردن جنوب ایران» باشد.
ادامه مطلب
جنگ نامتقارن، بازدارندگی موشکی و محدودیت‌های قدرت هوایی کلاسیک در خاورمیانه
نبرد بر فراز آسمان
محمدرضا لشینی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: هدف پژوهش حاضر، تحلیل تطبیقی دکترین‌های پدافند هوایی شرق و غرب و ارزیابی کارآمدی راهبرد دفاعی جمهوری اسلامی ایران در مواجهه با الگوهای نوین نبرد هوایی است. پرسش اصلی مقاله این است که آیا راهبرد بازدارندگی موشکی و جنگ نامتقارن، پاسخ کافی و پایداری به چالش‌های ساختاری نیروی هوایی ایران در برابر برتری هوایی غرب فراهم می‌کند؟
ادامه مطلب
وقتی خاک همسایه پایگاه دشمن می‌شود
نقض عهد در اربیل
پوریا لوایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: اگر قرار بر صلح و امنیت پایدار در منطقه باشد، دیگر دوران «پناهگاه امن» برای دشمنان ایران به سر آمده است و این لانه باید فرو بریزد.
ادامه مطلب
تل‌آویو همه چیز را به ضرر خود می‌داند
تفاهم امریکا با ایران بدون توجه به خواسته‌های اسرائیل
الیون آبرامز در یادداشتی در شورای روابط خارجی می‌نویسد: توافق آمریکا و ایران، اسرائیل، متحدی حیاتی برای امریکا، را در مورد مسائلی که بر منافع اصلی امنیتی آن تأثیر می گذارد، به حاشیه می برد. این ممکن است از نظر تاکتیکی قابل دفاع باشد، اما روشی که واشنگتن با آن برخورد کرده است، اینطور نیست.
ادامه مطلب
اختارها و روندها تغییر می‌کنند؟
نقطه عطف روابط امریکا و اسرائیل
سید محمدکاظم سجادپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در کنار سخنان ونس، صحنه نظامی لبنان و تداوم عملیات رژیم صهیونیستی بعد از امضای تفاهم‌نامه ایران و آمریکا و توئیت‌ها و پیام‌های شخصی ترامپ در مورد نتانیاهو، پرسشی جدّی و قابل ملاحظه را به ذهن متبادر می‌کند و آن اینکه روابط آمریکا و اسرائیل چگونه قابل تجزیه و تحلیل است؟
ادامه مطلب
دستاوردها را مغتنم شمریم
ناکامی آمریکا در تهاجم به ایران و دگرگونی در آرایش سیاسی و امنیتی بین‌المللی
بهاءالدین بازرگانی گیلانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: شاید بتوان گفت که جنگ‌های یک ساله اخیر ایالات متحده و اسرائیل با ایران ولو که در مقاطع زمانی کوتاه انجام شد، نقطه عطفی در تقلیل موقعیت جهانی ایالات متحده بوده است. رخدادی که آرایش سیاسی، امنیتی بین المللی را دگرگون و حتی آن را به آشوب و سردرگمی دچار کرد و پارادایم امنیتی – نظامی تازه‌ای را به دنیا معرفی کرد.
ادامه مطلب
جهان ایران حسینی را دید
از عاشورای رمضان تا عاشورای محرم
محمدمهدی اسدزاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: از همان هنگام ایران ما در یک جنگ ۴۰ روزه، کربلایی و عاشورایی ایستاد و به گفته رهبر شهید، مبعوث شد تا شور و شعور و شعر و شمشیر برآمده از خون خود را بر ناو و جنگنده و پهپاد و .... جنگ‌افزارهای مدرن دشمن ددمنش، به پیروزی برساند و بار دیگر بانگ عاشورای حسین را برآورد که: تا خون مظلومان به جوش است آوای عاشورا به گوش است و این راز و رمزی است که از عاشورای رمضان تا عاشورای محرم، ۱۱۵ روز حماسه ایستادگی را به گوش جهانیان رساند.
ادامه مطلب
چرا هوش مصنوعی پنتاگون در فلات ایران زمین‌گیر شد؟
کوری الگوریتمی
اعظم ملایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: بر اساس قواعد حاکم بر نظام بین‌المللی، هنگامی که یک قدرت منطقه‌ای ناهمساز می‌تواند فرایند تحمیل اراده هژمون را متوقف کند، بنیان‌های اعتباری آن ابرقدرت دچار فرسایش ساختاری می‌شود.
ادامه مطلب
نگرشی جامع بر پارادایم سلطه‌گرایی آمریکا و ظهور نظم پساآمریکایی در خلیج فارس
بازتولید سلسله‌مراتب قدرت و دیالکتیک مقاومت
سیروس حاجی‌زاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ایران با تکیه بر مفاهیمی نظیر بازدارندگی دفاعی (Defensive Deterrence)، امنیت هویت‌محور و ژئوپلیتیک مقاومت، توانست هزینه‌های اقدام تهاجمی آمریکا را به مرزی فراتر از آستانه تحمل آن ارتقا دهد. این نگاشت بر آن است تا با بسط ادبیات نظری نظم بین‌الملل و با نگاهی کاملاً منصفانه و طرفدار منافع ملی ایران، نشان دهد که چگونه استراتژی آشوب‌ساز ترامپ نه تنها امنیت ملی ایران را تضعیف نکرد، بلکه با تبدیل تهدیدات وجودی به فرصت‌های استراتژیک، جایگاه ایران را به عنوان یک قدرت مسلط با نفوذ جهانی در نظم نوظهور چندقطبی تثبیت کرد.
ادامه مطلب
آتش‌بسی شکننده وابسته به تحولات میدان لبنان
آیا حملات اسرائیل در بیروت می‌تواند تفاهم‌نامه را خراب کند؟
هدف اسرائیل صرفاً مجازات حزب‌الله، نیروهای مسلح متحد ایران در لبنان نیست. به نظر می‌رسد برنامه‌ریزان نظامی اسرائیل بر ایجاد یک منطقه حائل امنیتی بلندمدت در امتداد مرز شمالی اسرائیل متمرکز شده‌اند.
ادامه مطلب
گذار از ملت تحمیل‌پذیر تا قدرت تحمیل‌کننده:
چرا ایران در «توافق ناممکن» پیروز است؟
علی پیروز در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: برای نخستین بار در تاریخ معاصر، ایران نه از موضع ضعف و تمنای توافق، که از جایگاه یک «قدرت ضروری» پای میز مذاکره نشسته است. قدرتی که پیش‌شرط تعیین می‌کند، ضرب‌الاجل می‌دهد، و «نه» گفتنش به همان اندازه «آری» گفتنش، برای نظم جهانی پیامدهای راهبردی دارد.
ادامه مطلب
آخرین وضعیت توافق چیست؟
وضعیت بازی امریکا و ایران برای پایان دادن به جنگ
این توافق تسکین بزرگی برای کشورهای عرب خلیج فارس است که بار عمده حملات مداوم ایران را متحمل شده‌اند و با اختلالات شدید اقتصادی روبه‌رو بوده‌اند. بحرین، عراق، کویت و قطر هیچ جایگزینی برای صادرات دریایی برای تنگه هرمز نداشتند و به‌ویژه از ازسرگیری جریان نفت و گاز بسیار سود خواهند برد. این توافق ضربه بزرگی برای اسرائیل و به‌ویژه بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر است که ایران را یک تهدید وجودی می‌داند.
ادامه مطلب