برای تضمین استقلال در یک سیستم جهانی که در آن قوانین رو به زوال هستند و قدرتهای مسلط به صورت معاملهای عمل میکنند، شرکا باید فراتر از «ریسکزدایی» لفظی به تابآوری عملی روی آورند.
ادامه مطلب
سکوت در «بوسان» دیدار حدود صد دقیقهای دونالد ترامپ و شی جینپینگ در بوسان بدون بیانیه یا نشست خبری پایان یافت؛ گفتوگویی میان دو اقتصاد بزرگ که در میانه تنش تعرفهها، محدودیت صادرات عناصر نادر و نگرانی از جهش رقابت فناورانه با هدف مهار ریسک برای اقتصاد جهانی انجام شد.
ادامه مطلب
میلاد غلامرضازاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: سیاستگذار ایرانی با درک درست از سیاست خارجی چین و اهداف اقتصادی این کشور در منطقه ما، که در گرو ثبات منطقه است، میتواند از سرمایهگذاری چین در ایران در قالب پروژه «یک کمربند، یک راه» در راستای منافع ملی بهره ببرد؛ پروژهای که بیش از هر چیز در ابتدا نیازمند ایجاد زیرساختهای تأمین انرژی است.
ادامه مطلب
نویسنده: جاناتان ای. ژین تهیه و ترجمه: سید علی موسوی خلخالی
ادامه مطلب
عربستان سعودی دریای سرخ را به خلیج فارس متصل میکند. این طرح که در رسانههای عربی با عنوان پل زمینی توصیف شده است، از سوی برخی تحلیلگران به عنوان راهی برای دورزدن تنگه هرمز تلقی میشود. این دسته از تحلیلگران میگویند که در ادامه سایر کشورهای عربی به این کریدور ترانزیتی میپیوندند و تجارت از تنگه هرمز تحتالشعاع قرار میگیرد.
ادامه مطلب
رژیمهای استبدادی به ویژه در برابر بحرانهای جانشینی آسیبپذیر هستند. اتحاد جماهیر شوروی هرگز معمای جانشینی را حل نکرد: رهبران قبلی شوروی یا در دوران تصدی درگذشتند یا پاکسازی شدند، یا در مورد میخائیل گورباچف، سیستم را به سمت نابودی سوق دادند. چالش اصلی برای شی این است که چگونه جانشینی را به اندازه کافی توانمند کند تا بتواند پس از رفتن شی در قدرت باقی بماند، بدون اینکه به وارث احتمالی قدرت کافی برای تهدید شی بدهد در حالی که او در قدرت است. حتی اگر شی در کنگره بعدی حزب، در سال ۲۰۲۷، جانشین بالقوهای را تعیین کند، ایجاد تعادل همچنان یک چالش خواهد بود.
ادامه مطلب
شی همچنین سیاست خارجی کماهمیت دنگ مبنی بر «پنهان شو و منتظر بمان» را کنار گذاشته و رویکردی را در پیش گرفته است که میتوان آن را «نمایش و حرکت» نامید. این تغییر نیز ناشی از شکستهای محسوس مدلهای اقتصادی به رهبری غرب در پی بحران مالی جهانی سال ۲۰۰۸ است.
ادامه مطلب
محمد محمودی کیا در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: یکی از پیشرانهای اصلی در وقوع پرشتاب تحولات در منطقه راهبردی خاورمیانه، تشدید فرایندها برای ساخت نظمی نوین در عرصه نظام بینالمللی است. جنگ اقتصادی میان چین و آمریکا که در دولت دونالد ترامپ شکلی عینیتر و پر تنشتر به خود گرفته، از تغییرات بنیادین در پیشرانهای نظمساز در عرصه بینالمللی نشان دارد به طوری که شی جینپینگ، رئیسجمهوری چین نیز از ضرورت باز تعریف مولفههای هنجاری و نیز بازطراحی ساختاری نظم بین المللی بر اساس خوانش چینی سخن به میان آورده است.
ادامه مطلب
جلال خوش چهره می نویسد: تبلیغات غرب از مفهومی به مراتب متفاوت از شکل آرامش انجمادی کنونی با تهران دارد. همین مهٌم لازم میکند که تهران هوش حسگر خود را فعالانه به کار گیرد و مغلوب تصاویر فریبنده نشود. هشیاری با داشتن هوش لازم مرز طولانی دارد. به هرحال پرسش به قوٌت خود باقی است: باید منتظر چه اتفاقی بود؟
ادامه مطلب
اصلاحات، رشد اقتصادی و فضای تنفس ژئوپلیتیکی را به همراه داشت، اما فساد، بیعدالتی و نابرابری را نیز به همراه داشت. هیچ بخشی به وضوح بیشتر از بخش املاک و مستغلات، اختلال عملکرد سیاسی و اقتصادی در هم تنیده چین را نشان نمیدهد، به طوری که قیمتها در این بخش به اوج بیسابقهای رسیدند، اما از سال ۲۰۲۱ به شدت کاهش یافتهاند.
ادامه مطلب
برخی از محافظهکاران برجسته ایالات متحده با شک و تردید عمیقی به دولت لی جائه میونگ نگاه میکنند و به نظر میرسد دونالد ترامپ، رئیس جمهور، پیش از سفر رئیس جمهور لی در اواخر ماه اوت، این شک و تردیدها را تکرار کرد. در حالی که اولین اجلاس آنها به طور گسترده به عنوان یک موفقیت تلقی میشد، انتظارات واشینگتن اکنون به طور قابل توجهی بالاتر است.
ادامه مطلب
وقتی شی ناگهان به کنترلهای سختگیرانه همهگیری چین پایان داد و کشور را در اواخر سال ۲۰۲۲ بازگشایی کرد، وال استریت بحثی در مورد اینکه آیا اقتصاد چین دوباره رونق خواهد گرفت یا خیر، مطرح نکرد، بلکه در مورد اینکه نمودار مسیر صعودی بهبود اقتصادی شبیه کدام حرف الفبا - V یا W - خواهد بود، بحث کرد. وقتی اقتصاد دچار رکود شد، برخی در واشینگتن به این نتیجه رسیدند که نقطه مقابل این است: چین به اوج خود رسیده، ساختار حاکمیتی آن شکست خورده است و نسبت به ایالات متحده شروع به افول خواهد کرد.
ادامه مطلب
عبدالناصر نورزاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: حملات اخیر پاکستان بر اهداف خاص در کابل، تاکتیکی امنیتی و بخشی از روند پیچیدهای برای اغفال و مهار صفآرایی چین، روسیه، ایران و بهویژه هند است.
ادامه مطلب
بازگشت به بگرام تنها یک تصمیم نظامی نیست؛ نمادی از بازگشت ژئوپلیتیکی آمریکا به صحنهای است که تصور میشد از آن خارج شده است. اگر این طرح عملی شود، برای ایران نهتنها چالشی امنیتی، بلکه هشداری راهبردی خواهد بود؛ نشانهای از اینکه در بازی جدید قدرت در اوراسیا، شرق کشور نیز دیگر حاشیه امن نخواهد بود.
ادامه مطلب
علی اکبر رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در مجموع میتوان گفت، ایران در شرایطی قرار دارد که از یک سو با فشار هماهنگ اروپا، اسرائیل، آمریکا مواجه است و از سوی دیگر، انتظار دارد که چین با ایجاد بازدارندگی راهبردی در برابر آمریکا، بخشی از این فشار را تعدیل کند.
ادامه مطلب
لی جیانان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: بازدید پنگ لییوان، همسر رئیسجمهور شی جینپینگ، از نمایشگاه تمکین دیجیتال زنان و دختران در پکن در ۱۴ اکتبر ۲۰۲۵، همراه با سیما بحوث، مدیر اجرایی نهاد سازمان ملل برای زنان، نه تنها یک رویداد دیپلماتیک بود، بلکه نمادی از استراتژی گستردهتر چین برای کاهش شکاف جنسیتی دیجیتال.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: شی جینپینگ جهان را عرصه بازیای طولانی میبیند که در آن موفقیت مستلزم صبر و استمرار است. ترامپ اما سیاست را میدان رقابتهای فوری میداند و بر تهدید، غافلگیری و اقدام سریع تأکید دارد.
ادامه مطلب
احمد رشیدی نژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: نظریه مناطق شکننده بر این ایده استوار است که در نظام بینالملل، برخی مناطق به دلیل ویژگیهای ژئوپلیتیکی، منابع طبیعی، تنوع قومی و مذهبی، و ضعف ساختارهای حکومتی، همواره در معرض بیثباتی و بحران قرار دارند. این مناطق بهگونهای هستند که هرگونه تنش یا درگیری در دل آنها میتواند به سرعت به سطح منطقهای و حتی جهانی سرایت کند.
ادامه مطلب
بهرام امیراحمدیان در یادداشتی مینویسد: تئوریسینهای روسی این اندیشه خطرناک را گسترش دادهاند که فروپاشی شوروی از نظر حقوق بینالملل یک اشتباه بوده و روسیه میتواند دوباره جمهوریهای سابق شوروی را به خود ملحق کند و اتحاد شوروی را دوباره برقرار سازد.
ادامه مطلب
تعطیلات ملی چین، که ریشه در تأسیس جمهوری خلق چین در سال ۱۹۴۹ دارد، به سرعت به یکی از بزرگترین رویدادهای اقتصادی جهان تبدیل شده است.
ادامه مطلب
پیمان آوکاس کلا به نمادی از اتحاد ایالات متحده و استرالیا تبدیل شده است و اکنون در معرض خطر تضعیف انتظارات برآورده نشده از هر دو طرف قرار دارد. در حالی که استرالیا اطمینان مداوم از سوی دولت ایالات متحده را خواهان است که توافق طبق برنامه پیش میرود، ایالات متحده خواهان تعهدات محکمی است که هر زیردریایی که به استرالیا منتقل میکند، در درگیری احتمالی با چین شرکت خواهد کرد.
ادامه مطلب
دمیر نظروف در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ترکیه آینده سیاسی فعال خود را در شمال اوراسیا می بیند. من با مقایسه ی تعدادی از حقایق به این نتیجه رسیدم. برای شروع، در سال ۲۰۱۰، چین و ترکیه سندی را در مورد مشارکت استراتژیک امضا کردند که دوران یک اتحاد سایه قدرتمند جدید را نشان می داد که تقریبا در همه جا یکدیگر را بیمه می کند.
ادامه مطلب
حافظ حاجی کریم جباری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: چین و روسیه فعلا به «حمایت (یا روابط) تاکتیکی و گزینشی» خود از ایران ادامه میدهند و این رابطه و حمایت در حوزههایی خواهد بود که منافع آنها اقتضا میکند و بیش از این در کنار ایران نمیایستند.
ادامه مطلب
کوروش احمدی می نویسد: بعد از انجام اسنپبک، یک سؤال مهم این است که آیا چین و روسیه میتوانند کمک مؤثری به ایران برای کاهش اثرات بازگشت قطعنامهها بکنند یا خیر. در سه زمینه در تئوری امکان چنین کمکی وجود دارد ۱- اجرانشدن شش قطعنامه اعادهشده، ۲- ایجاد مانع و اخلال در کار کمیته تحریم ۱۷۳۸ و پنل کارشناسی ۱۹۲۹ و ۳- جلوگیری از انجام اقدامات جدید از سوی شورای امنیت علیه ایران. توضیحاتی در این سه مورد به شرح زیر قابل ذکر است:
ادامه مطلب
پرهام مداح در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: سخنرانی ترامپ را میتوان مصداقی بارز از «نارسیسیسم سیاسی» دانست؛ جریانی که در آن رهبر سیاسی میکوشد نه صرفاً کشورش، بلکه کلیت نظام بینالملل را به مثابه صحنهای برای نمایش خود بدل سازد.
ادامه مطلب
بازگشت تحریمها عملا تروئیکا از روندهای آینده پیرامون پرونده هسته ای به حاشیه خواهد رفت. سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در واکنش به این تحولات تأکید کرده بود که «تروئیکای اروپایی با آغاز این بازی، نهتنها پیروز نخواهد شد، بلکه از روندهای دیپلماتیک آتی نیز کنار گذاشته خواهد شد.» با این حرف عراقچی، تقریبا مسجل خواهد شد که تروئیکا وظیفه تخریب دیپلماسی را انجام داده و دیگر کارکردی برای واشنگتن ندارند. و به طریق اولی، اهمیت خود را برای تهران هم از دست داده اند. لذا حلقه تصمیمگیری میان تهران، واشنگتن، مسکو و پکن محدودتر میشود.
ادامه مطلب
سعید جمشیدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رژه پکن در ۲۰۲۵، مانند یالتا در ۱۹۴۵، به نظر میرسد اتحادهای جدیدی را در زمانی تعریف کرد که بنبست در اوکراین و انزواگرایی آمریکا در دوره دوم ترامپ، فضا را برای بازآرایی ژئوپلیتیکی فراهم کرده است.
ادامه مطلب
غنا در تجدید ساختار بدهیهای خود، خواستار تخفیف در برخی از وامهای خود به بانک آفریکسیم شد. آژانسهای رتبهبندی اعتباری با بهبود رتبه اعتباری غنا و کاهش رتبه بانک آفریکسیم به این اقدام پاسخ دادند. یک بدهکار به خاطر تهدید وامدهندهای که در ابتدا به ایجاد آن کمک کرده بود، پاداش گرفت. آیا اگر طلبکار به جای آفریقایی، اروپایی یا آمریکای شمالی بود، این اتفاق میافتاد؟
ادامه مطلب
در روزهای اخیر، کشمکش بر سر پایگاه هوایی بگرام دوباره به صدر اخبار بازگشته است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، در دو نوبت متوالی و به فاصله چند روز، خواستار بازپسگیری این پایگاه شده و حتی تهدید کرده است که در صورت امتناع طالبان، «اتفاقات بدی» در پیش خواهد بود.
ادامه مطلب
عبدالناصر نورزاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: اختلافات ایدئولوژیک و مذهبی میان بازیگران منطقهای، ظرفیت ایجاد یک اجماع واقعی را بهشدت کاهش داده است. هیچ بازیگری حاضر نیست منافع حیاتی خود را در افغانستان فدای یک توافق منطقهای کند.
ادامه مطلب