محمدصادق کلبادی می نویسد: یکی از خصایص ریشهدار در سیرت جمعی ما ایرانیان، شتابزدگی در تحصیل نتیجه از طریق قهر و فشار است؛ امری که مرحوم مهندس بازرگان در مقاله سازگاری ایرانی تحت مفهوم «فرهنگ زور و زود» به آن پرداخت.
ادامه مطلب
محسن پاک آیین می نویسد: آنچه برای منافع ملی ایران اهمیت دارد این است که با غلبه گفتمان صلح بر گفتمان جنگ در قفقاز،موضوع تغییر مرزهای بین المللی از جمله مرز ایران با ارمنستان که مربوط به دوره جنگ قره باغ بوده،منتفی شده و جمهوری اسلامی ایران در عین حفظ آمادگی برای حفظ مرزهای خود باید از فضای صلح آمیز قفقاز برای ایجاد فرصت های همکاری با ارمنستان و آذربایجان استفاده کند.
ادامه مطلب
ایالات متحده با پیشنهاد جاهطلبانه خود برای کریدور زنگزور—یک گذرگاه استراتژیک ۴۳کیلومتری در استان سیونیک ارمنستان—خود را به قلب یک بازی پرمخاطره سیاسی و اقتصادی کشانده که میتواند ساختار انرژی اوراسیا را دگرگون کند. هدف آمریکا، شکستن بنبستهای دیرینه، تنوعبخشی به منابع انرژی اروپا خارج از چتر روسیه و مقابله با نفوذ روزافزون مسکو، پکن و تهران در این منطقه حساس است
ادامه مطلب
دکتر محمدجواد ظریف، وزیر خارجه پیشین ایران، و محسن بهاروند، سفیر سابق جمهوری اسلامی ایران در بریتانیا، در یادداشتی مشترک که در روزنامه انگلیسی گاردین منتشر شد، از طرحی تازه با عنوان «مناره» برای آینده برنامه اتمی در خاورمیانه رونمایی کردند. آنها در این یادداشت به تشریح ابعاد این ابتکار جدید پرداختند که هدف آن، ارائه یک چارچوب متفاوت برای برخورد با مسائل هستهای در منطقه و جایگزینی منازعه با همکاری و اعتمادسازی است.
ادامه مطلب
بهرام امیراحمدیان در یادداشتی مینویسد: شرایط برای دستیابی به توافقنامه صلحی پایدار میان آذربایجان و ارمنستان بیش از هر زمان دیگری اکنون فراهم شده است و دو کشور هیچگاه تا این اندازه به امضای یک توافقنامه صلح نزدیک نبودهاند.
ادامه مطلب
هرچند گروههای همسو با ایران در عراق، در زمان جنگ ۱۲ روزه تا حد زیادی بیطرف ماندند ولی این ملاحظهکاری عملگرایانه موجب توقف رقابت فزاینده بین امریکا و ایران بر سر آسمان عراق و شراکت اقتصادی با این کشور و دیگر عرصههای حیاتی نشد.
ادامه مطلب
حامد نقیلو می نویسد: قفقاز جنوبی در آستانه تغییرات بنیادین ژئوپلیتیکی، بار دیگر در مرکز توجه بازیگران منطقهای و فرامنطقهای قرار گرفته است. جمهوری آذربایجان با اتخاذ سیاستهایی که در نگاه نخست نشانهای از جسارت راهبردیاند، اما در عمق خود سایه خطاهای تکراری گذشته را حمل میکنند، امروز در مدار الگویی حرکت میکند که پیشتر توسط کییف آزموده شد، الگویی که محصول آن نه استقلال راهبردی، بلکه ورود به منطقه پرتنشِ بحران و بیثباتی مزمن بود.
ادامه مطلب
سیدجلال دهقانی فیروزآبادی می گوید: بازبینی راهبرد هستهای ضرورتا به معنای تغییر دکترین هستهای و نظامیکردن برنامه اتمی کشور و ساخت بمب نیست. بازبینی راهبرد هستهای میتواند در قالب همین چند گامی که عنوان کردم معنا پیدا کند؛ یعنی کاهش همکاریها با آژانس بینالمللی انرژی اتمی، تداوم و تقویت ابهام هستهای و در نهایت، تعلیق عضویت و خروج از انپیتی. البته نهایتا بازبینی راهبرد هستهای میتواند تغییر دکترین هستهای به معنای نظامیشدن و ساخت بمب باشد، اما همانطور که گفتم و دوباره تأکید میکنم، این امر مستلزم نهایت دقت و سنجش تمام عواقب و تبعات آن است. اینجا باید تصمیمگیرندگان هزینه و فایده این اقدام را بررسی کنند.
ادامه مطلب
شکست مذاکرات آتشبس غزه و محدودیتهای همکاری ایران با آژانس، همراه با عدم پیشرفت در مذاکرات هستهای، خطر تشدید تنشها را افزایش داده است. با این حال، اندیشکده کارنگی و سیاست خارجی اروپا بر این باورند که تمایل اروپا، چین و برخی کشورهای عربی به ویژه قطر، عمان و عربستان سعودی به دیپلماسی، احتمال سناریوی بنبست یا دیپلماسی محدود را محتملتر از جنگ تمامعیار میکند.
ادامه مطلب
سید رضا تقوینژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ابتدا خلاصهای از وضعیت کره شمالی و لیبی را که به هوش مصنوعی ارائه شده بود، مرور میکنبم و سپس، نتایج تحلیلی و پیشنهادی هوش مصنوعی را بدون دخل و تصرف بازگو خواهیم کرد.
ادامه مطلب
کوروش احمدی می نویسد: مسئله مهاجران افغانستانی و اخراج آنها یکی از مسائلی است که بلافاصله بعد از جنگ ۱۲روزه و به موازات آن به رأس موضوعات مورد توجه افکار عمومی ارتقا یافت. البته این مشغلهای جدید نیست و بهویژه بعد از اوجگرفتن شمار مهاجران در دولت سیزدهم، در زمره دغدغههای عمده افکار عمومی قرار گرفت.
ادامه مطلب
نکته مهم در سخنان سخنگوی وزارت خارجه آن است که بهجای بازگشت یکباره به تعهدات پیشین، قرار است همکاری با آژانس ذیل یک «شیوهنامه جدید» صورت گیرد. این رویکرد نشان میدهد ایران به دنبال آن است تا با طراحی یک مدل بومیشده از همکاری، تضاد میان مصوبات داخلی، انتظارات بینالمللی و الزامات فنی را مدیریت کند. این شیوهنامه احتمالاً دامنه بازرسیها و نحوه تبادل اطلاعات را بهصورت محدود و کنترلشده تعریف خواهد کرد تا هم نگرانیهای آژانس تا حدی برطرف شود و هم الزامات قانونی داخلی رعایت گردد.
ادامه مطلب
کامران یگانگی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: مکانیسم ماشه نه پایان راه، بلکه نقطهای است برای بازتعریف استراتژیها و ساختن آیندهای پایدارتر و مقتدرانهتر برای ایران در منظومه پیچیده خاورمیانه.
ادامه مطلب
محمد بیدگلی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: وفاق به معنای تقسیم قدرت بین جناحهای مختلف سیاسی نیست، وفاق یعنی همبستگی و انسجام ملت با حاکمیت و ما نباید این دوگانگی و شکاف را داشته باشیم. مقام معظم رهبری بارها تاکید کردهاند که اجازه ندهیم جامعه ما دچار دوقطبی شود و نظام و مردم را جدای از یکدیگر بدانیم؛ مردم و نظام را باید یکپارچه ببینیم و این مصداق اصلی وفاق است، که به نظر میرسد در شرایط کنونی کشور تحقق این امر بسیار ضرورت دارد.
ادامه مطلب
غلامرضا نظربلند می نویسد: بدون متوسلشدن به حرکات تصنعی و صرفا با رجوع به روشهای دیپلماتیک و استفاده از اصول حرفهای مذاکره، نقاط واگرایی اسرائیل با آمریکا در موارد و موضوعاتی که از جمله در بالا به آن اشاره شد را احصا کنیم و به طریق مقتضی در مذاکره احتمالی با طرف آمریکایی مورد کارسازی قرار دهیم. این میتواند به شمول هشدار و انذار به آن طرف و گوشزدکردن خطرات همراهی با رژیم، حداقل در موارد مورد نظر باشد.
ادامه مطلب
زیادهخواهی اروپا در طرح موضوعات موشکی و منطقهای، همراه با تهدید به مکانیسم ماشه، مذاکرات هستهای را به سمت شکست هدایت میکند. ایران بارها بر تمرکز مذاکرات بر مسائل هستهای و لزوم تضمینهای امنیتی تأکید کرده است. نادیده گرفتن این شروط و اصرار بر خواستههای غیرواقعی، نشاندهنده فقدان اراده واقعی اروپا برای دیپلماسی است. بدون تغییر رویکرد، مذاکرات استانبول و تلاشهای دیپلماتیک آینده در معرض خطر جدی قرار دارند.
ادامه مطلب
صادق ملکی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ما به عنوان ایران پس از جنگ تحمیلی اسرائیل علیه ایران و روشن شدن ظرفیت های خود، هیچ راه حلی نداریم جز اینکه از سیاست سلبی دور شویم و به سیاست ایجابی رو آوریم.
ادامه مطلب
سخنگوی وزارت خارجه ایران ضمن هشدار به غرب درباره فعالسازی مکانیسم ماشه، گفت: قرار است با توجه به مصوبه مجلس شورای اسلامی که الزامآور است، شیوهنامه تازهای را با آژانس بینالمللی انرژی اتمی تعریف کنیم تا ببینیم چگونه میتوانیم همکاریها را ادامه دهیم. نشست خبری هفتگی «اسماعیل بقائی» سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران با رسانههای داخلی و خارجی برگزار شد.
ادامه مطلب
محمد کرمی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: وضعیت پس از جنگ ۱۲ روزه اسرائیل و ایران در مرحلهای از «آتشبس فعال» قرار دارد که با خطر تشدید درگیریهای مقطعی یا نیابتی همراه است. بازسازی استراتژیک دو طرف، بهویژه در حوزه نظامی (تقویت توان موشکی ایران و مدرنیزاسیون دفاعی اسرائیل) نشان میدهد که هیچ یک به دنبال بازگشت به وضعیت پیشاجنگ نیستند، بلکه در حال تثبیت بازدارندگی برای مذاکره از موضع قدرت هستند.
ادامه مطلب
پس از حمله هماهنگ اسرائیل و ایالات متحده به خاک ایران در ژوئن ۲۰۲۵ و پاسخ موشکی کوبنده جمهوری اسلامی، منطقه در وضعیت پساجنگی قرار گرفته که بهطور بالقوه میتواند نظم ژئوپلیتیک قفقاز را بازتعریف کند. در این فضا، تحرکات دیپلماتیک کشورهای منطقه، بهویژه جمهوری آذربایجان، از جهات مختلف قابلتوجه است. در این میان، تماس تلفنی اخیر بین «حکمت حاجیاف» دستیار رئیسجمهور آذربایجان با معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، حاکی از نوعی موازنهسازی میان مواضع باکو در برابر تحولات منطقهای است. جمهوری آذربایجان ضمن تسلیت و محکومکردن تجاوز اسرائیل به خاک ایران، بر اجرای توافقات میان رؤسای جمهور دو کشور و تسهیل سفر دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران به باکو تأکید کرده است.
ادامه مطلب
محمد مونسان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ایران همیشه در طول تاریخ سعی داشته روابط حسنه خود با اروپا را حفظ کند ولی همیشه اروپاییها علیه ایران توطئه و دشمنی کردهاند؛ از جنگ جهانی اول و دوم و اشغال ایران تا جنگ ایران و عراق، تا همین امروز در جنگ ۱۲ روزه و جریانات پس از آن. این دشمنی یکطرفه و بیدلیل بالاخره یک جایی باید تعیین تکلیف و مقابله به مثل شود.
ادامه مطلب
سید مهدی حبیبی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: واقعیت میدانی و ساختاری موجود، بهگونهای است که ایالات متحده را ناگزیر میسازد تا خواسته ایران در زمینه غنیسازی را – هرچند با چارچوبهای نظارتی بینالمللی – بپذیرد. این پذیرش، میتواند همزمان هم ابزار مدیریت تهدید باشد و هم بستری برای بازگشت به مسیر دیپلماسی ایجاد کند. ایران نیز، با توجه به نیازهای اقتصادی و فشارهای داخلی، این گزینه را بهعنوان یک راهحل میانی خواهد پذیرفت؛ راهحلی که نه منجر به تسلیم کامل است، و نه گشایش مطلق، بلکه نوعی مدیریت راهبردی وضعیت برای هر دو طرف خواهد بود.
ادامه مطلب
محسن هاشمی رفسنجانی می نویسد: در بزنگاههای تاریخی، هر تأخیری در تصمیمگیری، خود یک تصمیم است و آن تصمیم به واگذاری صحنه تلقی میشود. امروز نظام جمهوری اسلامی ایران، در معرض یکی از پیچیدهترین موقعیتهای راهبردی چهار دهه اخیر قرار دارد.
ادامه مطلب
سعید محمدی کاوند در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ، آینده تقابل تهران و تلآویو، نه تنها یک درگیری نظامی بلکه یک رقابت عمیق راهبردی است که میتواند بر امنیت خاورمیانه و حتی توازن ژئوپولیتیک جهانی تأثیرگذار باشد. دخالت مستقیم یا غیرمستقیم بازیگرانی مانند آمریکا، روسیه یا قدرتهای اروپایی نیز میتواند ابعاد این تقابل را از سطح منطقه به بحرانهای انرژی، اقتصاد جهانی و رقابتهای کلان بینالمللی گسترش دهد.
ادامه مطلب
رامین فخاری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تنها مسیر ممانعت از آتش افرزوی در خاورمیانه و ممانعت از درگیر شدن ملل اسلامی خاورمیانه در ازای خریدن زمان برای ملل کمونیست و ارتودوکس چین و روسیه این مساله است که ایران از دستور کار آمریکا خارج شود.
ادامه مطلب
در روزهای اخیر، خبری منتشرشده در رسانههای روسی و اسپانیایی فضای سیاسی قفقاز جنوبی را بهشدت تحت تأثیر قرار داده است. طبق ادعای نشریات ایزویستا و Periodista Digital، آمریکا، ارمنستان و جمهوری آذربایجان بهصورت محرمانه بر سر ایجاد کریدوری موسوم به «پل ترامپ» به توافق رسیدهاند؛ کریدوری که از منطقه سیونیک در جنوب ارمنستان عبور کرده و مناطق غربی آذربایجان را به جمهوری خودمختار نخجوان متصل میکند. با اینکه دولت ارمنستان این خبر را «تبلیغات هدفمند» توصیف کرده، ابعاد منطقهای و بینالمللی آن نیازمند تحلیل دقیقتری است.
ادامه مطلب
روزنامه فایننشالتایمز در گزارشی اختصاصی به بررسی نقش مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، در شکلدهی به سیاست خارجی سختگیرانهتر دولت دونالد ترامپ پرداخته است. این گزارش نشان میدهد که روبیو، با تأثیرگذاری بر رئیسجمهور، رویکردی تهاجمیتر نسبت به کشورهایی مانند ایران، چین، روسیه و ونزوئلا را ترویج کرده است. این تغییر، که با دیدگاههای پیشین روبیو درباره اهمیت قدرت نرم ایالات متحده در تضاد است، نشاندهنده تحول در سیاست خارجی آمریکا و بازتعریف نقش این کشور در صحنه جهانی است.
ادامه مطلب
به مناسبت چهلمین روز شهادت جمعی از هممیهنان، سرداران با کفایت نظامی و دانشمندان برجستهی هستهای کشور توسط رژیم خبیث و جنایتکار صهیونی، حضرت آیتالله خامنهای پیامی صادر کردند.
ادامه مطلب
محمدمهدی مظاهری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: از منظر ایران، مهمترین دغدغه در روابط با چین، کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی و تنوعبخشی به صادرات غیرنفتی، جذب سرمایهگذاری خارجی در زیرساختها و صنایع حیاتی، و دور زدن تحریمهای یکجانبه غرب است. ایران به دنبال شریکی قدرتمند است که بتواند در حوزه فناوری، زیرساخت و توسعه اقتصادی، پشتوانه محکمی باشد. همچنین، حمایت سیاسی چین در مجامع بینالمللی، به ویژه در برابر فشارهای غرب، برای ایران از اهمیت بالایی برخوردار است. گسترش همکاریهای دفاعی و امنیتی نیز از دیگر دغدغههای ایران در این رابطه است.
ادامه مطلب
محمد محمودیکیا در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: به نظر میرسد فعالسازی مکانیسم ماشه میتواند شکل دیگری از جنگ علیه ایران باشد که در آن به جای موشک و پهپاد، از تحریمهای فلجکننده استفاده میشود. این سناریو به ویژه با توجه به نزدیک شدن به تاریخ انقضای برخی محدودیتهای برجام (اکتبر ۲۰۲۵) محتملتر شده است.
ادامه مطلب