مطالب مرتبط با کلید واژه

ایران


ایران و آمریکا؛ گذر از مارپیچ جنگ به سوی همزیستی منفعت‌محور
گفتارهایی پیرامون جمهوری سوم (بخش ششم)

ایران و آمریکا؛ گذر از مارپیچ جنگ به سوی همزیستی منفعت‌محور جدید

محمدجواد حق‌شناس در یادداشتی می‌نویسد: در پنج یادداشت پیشین، از روایت تاریخی مارکو روبیو در آتن آغاز کردیم، به فراز و فرود مناسبات ایران و آمریکا پرداختیم، مسئله تاب‌آوری ایرانیان را بررسی کردیم و سرانجام در گذر از آکروپولیس به پاسارگاد، از نسبت قدرت، حقوق بشر و پیام صلح سخن گفتیم. اکنون پرسش از گذشته و میراث تمدنی به مسئله‌ای عملی در زمان حال رسیده است: چگونه می‌توان پیام صلح را به سازوکاری برای جلوگیری از جنگ تبدیل کرد؟

ادامه مطلب
از آکروپولیس تا پاسارگاد؛ قدرت، حقوق بشر و پیام صلح
گفتارهایی پیرامون جمهوری سوم (بخش پنجم)

از آکروپولیس تا پاسارگاد؛ قدرت، حقوق بشر و پیام صلح جدید

محمدجواد حق‌شناس در سلسله یادداشت‌هایی می‌نویسد: انتخاب آتن و آکروپولیس تصادفی به نظر نمی‌رسد. روبیو بر تپه تاریخی پنیکس ایستاد و پارتنون را در پس‌زمینه سخنرانی خود قرار داد؛ جایی که معماری، تاریخ و تصویر به خدمت پیام سیاسی درآمدند. اندرو راث، خبرنگار گاردین، در گزارش هفتم اکتبر، ضمن اشاره به خوانش گزینشی تاریخ در سخنان روبیو، از تدارک تصویری چشمگیر نوشت: چهار دوربین، از جمله دوربینی نصب‌شده بر جرثقیل، برای ثبت سخنرانی به کار گرفته شدند. گاردین این صحنه‌آرایی را یادآور تبلیغات انتخاباتی دانست. بدین‌ترتیب، آکروپولیس تنها پس‌زمینه سخنرانی نبود؛ بخشی از پیام بود.

ادامه مطلب
نقش ایران در امنیت فراگیر خلیج فارس
درباره پیشنهاد عمان برای تامین امنیت جمعی

نقش ایران در امنیت فراگیر خلیج فارس جدید

محمد طاهری در یادداشتی می‌نویسد: وزیر خارجه عمان پیشنهاد کرد شش کشور عضو شورای همکاری خلیج فارس به همراه ایران و عراق برای بررسی آینده امنیت منطقه گرد هم آیند و زمینه انعقاد پیمان عدم تعرض میان هشت کشور را فراهم کنند. او با اشاره به نشست سال ۱۹۷۶ عمان یادآور شد که وزیران خارجه هشت کشور در آن زمان برای بررسی ترتیبات امنیتی جمعی گرد هم آمده بودند و احیای آن ابتکار می‌تواند فرصتی برای آغاز گفت‌وگویی فراگیر باشد.

ادامه مطلب
ایران و آمریکا؛ تاریخی فراتر از دشمنی
گفتارهایی پیرامون جمهوری سوم (بخش دوم)

ایران و آمریکا؛ تاریخی فراتر از دشمنی

محمدجواد حق شناس در یادداشتی می‌نویسد: آیا می‌توان از اختلاف واشنگتن با دانمارک بر سر گرینلند، یا سخنان ترامپ درباره کانادا، نتیجه گرفت که آمریکاییان با مردم این کشورها دشمنی تاریخی و تمدنی دارند؟ روشن است که چنین استنتاجی از واقعیت‌های موجود به دست نمی‌آید. پس چرا باید اختلافات امروز ایران و آمریکا را در چارچوب ستیزی چندهزارساله توضیح داد؟

ادامه مطلب
چرخش راهبردی خلیج فارس
از فشار حداکثری به مدیریت بحران

چرخش راهبردی خلیج فارس

محمدمهدی مظاهری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: حضور هیئت‌های عالی‌رتبه از کشورهای عضو «توافقنامه دفاع مشترک مکه» در تهران نشان‌دهنده تغییر پارادایم کشورهای عربی از اتکای صرف به آمریکا به سمت «مدیریت منطقه‌ای» و تعامل مستقیم با تهران است.

ادامه مطلب
حقوق کودکان ایران در سایه رؤیای بمب اتمی
امنیت برای چه آینده‌ای؟

حقوق کودکان ایران در سایه رؤیای بمب اتمی

محمدمهدی سیدناصری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: امنیت برای یک کودک، تنها این نیست که کشورش در برابر حمله خارجی قدرت دفاع داشته باشد؛ امنیت یعنی بتواند بدون ترس از جنگ رشد کند، به آموزش باکیفیت دسترسی داشته باشد، از سلامت جسمی و روانی برخوردار شود و برای آینده خود افق روشنی ببیند. اگر قرار است از آینده ایران دفاع کنیم، باید بپرسیم آیا کودکان این سرزمین در سیاست‌گذاری‌های امروز، به‌عنوان صاحبان اصلی آن آینده، جایگاه شایسته‌ای دارند؟

ادامه مطلب
کریدور داوود اسرائیل در مسیر پیچیده رقابت‌های ژئواکونومیک
رویارویی تل‌آویو با تهران و آنکارا آغاز شده است

کریدور داوود اسرائیل در مسیر پیچیده رقابت‌های ژئواکونومیک

مریم وریج کاظمی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: شاید چنین به نظر می رسد اسرائیل در احیای روابط با کشورهای عربی (از مراکش تا کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس)، برای حفظ یک سیاست خارجی متعادل با اولویت حفظ منافع اقتصادی – تجاری موفق عمل کند اما کماکان رویارویی با دو رقیب از جهان اسلام غیر عرب یعنی ترکیه و ایران برای این رژیم چالش های نوظهوری ایجاد خواهد کرد.

ادامه مطلب
امنیت شبکه‌ای: همگرایی‌ها و فاصله‌ها
در منطقه خلیج فارس چه اهمیتی دارد؟

امنیت شبکه‌ای: همگرایی‌ها و فاصله‌ها

عباس آخوندی در یادداشتی می‌نویسد: در مقاله «از ژئوپلیتیک تا ژئواکونومی؛ حکمرانی امنیت شبکه‌ای در منطقه خلیج فارس چه اهمیتی دارد؟» استدلال کرده‌ام که در جهان به‌هم‌پیوسته امروز، امنیت را باید در نسبت با شبکه‌هایی فهمید که زندگی اقتصادی و اجتماعی کشورها به آنها وابسته است.

ادامه مطلب
ایران در جغرافیای جدید تجارت جهانی
روابطی که می‌توانند کمک‌کننده باشند

ایران در جغرافیای جدید تجارت جهانی

آرشام رئیسی‌نژاد در یادداشتی می‌نویسد: گسترش روابط اقتصادی با چین می‌تواند وابستگی نامتقارن جدیدی ایجاد کند. اگر افزایش تجارت و سرمایه‌گذاری با تمرکز بیشتر صادرات، واردات، فناوری یا تامین مالی بر یک شریک همراه شود، منافع اقتصادی ممکن است همزمان با افزایش آسیب‌پذیری شکل گیرند. اهمیت این وابستگی به سهم تجاری چین محدود نمی‌شود؛ دشواری جایگزینی بازار، نهاده، فناوری یا منابع مالی تعیین‌کننده است. بنابراین روابط جدید باید به گسترش گزینه‌های اقتصادی ایران، تنوع‌بخشی به شرکا و مسیرها و افزایش قابلیت جایگزینی میان آنها کمک کنند.

ادامه مطلب
کارت تنگه هرمز
این همه سال به ایران گفتید نه، چه شد؟

کارت تنگه هرمز

مهرداد احمدی شیخانی در یادداشتی می نویسد: عقل می‌گوید وقتی این همه سال گفته‌اید ایران نه، بعد آیا در یک شب می‌توان همه مسائل را حل کرد؟! البته، حل مسئله راه دارد و راهش پذیرفتن آن است که مشکل منطقه، در خود منطقه و با مساعدت کشورهای منطقه حل شود و نه با آویزان شدن به کشوری در آن‌سوی جهان که یک ناو هواپیمابر دائمی به نام اسرائیل در منطقه کاشته که ربطی به منطقه ندارد و فقط جنگ و کشتار راه می‌اندازد.اگر این را متوجه نشوید، داستان نه تنها تمام نمی‌شود که تازه شروع شده است.

ادامه مطلب
راهبرد دو بال ایران در اوراسیا
از کمربند بهداشتی تا قدرت کریدوری

راهبرد دو بال ایران در اوراسیا

احسان موحدیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: ضرورت شکل‌گیری یک «کمربند بهداشتی» در برابر توسعه‌طلبی ترکیه، باکو و کارفرمایان غربی-اسرائیلی آن‌ها، ایجاب می‌کند که ایران راهبرد خود را بر دو پایه استوار کند: پیوند راهبردی با چین به‌عنوان قدرت محور شرق، و بازسازی نفوذ منطقه‌ای بر اساس منطق دوگانه فرهنگ  ایرانی اسلامی و حمایت از جبهه مقاومت.

ادامه مطلب
آمریکا و تغییر تجاوز نظامی به منازعه تمدنی
امریکا چرا دنبال تسلیم ایران است

آمریکا و تغییر تجاوز نظامی به منازعه تمدنی

محسن پاک‌آیین در یادداشتی می‌نویسد: اینکه آمریکایی‌ها به دنبال وادار کردن ایران به تسلیم بوده یا از تغییر نظام سیاسی کشور سخن می‌گویند، به همین نگاه ایدئولوژیک و تمدنی بازمی‌گردد. آن‌ها تصور می‌کنند تمدن ایران ظرفیت‌ها و امتیازاتی دارد که می‌تواند در آینده برای موجودیت هژمونیک آمریکا چالش‌برانگیز باشد و می‌توان گفت بخشی از سیاست‌های آمریکا در مسیر تضعیف تمدن ایرانی ـ اسلامی و موجودیت ایران قرار دارد.

ادامه مطلب
ترکمنچای مرده است، دفنش کنید!
در آستانه پیروزی ایران

ترکمنچای مرده است، دفنش کنید!

احسان اقبال سعید در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: امروز این را روایت می‌کنند که مصلحت بود! کدام مصلحت؟ یک نکته  بزرگتر اینکه آیا ما با ایرانِ آستانهٔ ترکمنچای مواجهیم؟ آیا ما با ایرانِ اشغال‌شدهٔ ۱۳۲۰ مواجهیم؟ چرا تاریخ را چماق می‌کنیم برای گفتن وادادگی خودمان؟ و آن چیزی را که جسارت گفتنش بر زبان را نداریم، می‌خواهیم در دهان مردگان بگذاریم تا آن‌ها بگویند؟

ادامه مطلب
بررسی پایه‌های سیاست هویتی الهام علی‌اف و مسئله شیعه‌ستیزی
از مهار دین تا مهندسی هویت علیه ایران

بررسی پایه‌های سیاست هویتی الهام علی‌اف و مسئله شیعه‌ستیزی

احسان موحدیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: آنچه در سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ با ممنوعیت حجاب در مدارس و قبل از آن با محدودیت عزاداری محرم آغاز شد، به مجموعه‌ای از اقدامات نظام‌مند برای زدایش عناصر هویت شیعی و ایرانی از جامعه جمهوری آذربایجان تبدیل شده است. این سیاست‌ها هم‌زمان دو هدف را دنبال می‌کنند: از یک سو، مهار هرگونه پیوند دینی – فرهنگی با ایران؛ و از سوی دیگر، ساختن یک مرجعیت هویتی و تاریخی جعلی برای آذربایجان که در آن، شیعه‌گری نه یک میراث مشترک با ایران، بلکه یک «دیگریِ» مهارشده و حتی عنصری بیگانه بازتعریف می‌شود.

ادامه مطلب
شطرنج هسته‌ای روس‌ها در تهران
سفر لاوروف به تهران و محاسبات چندلایه مسکو در بحران ایران و آمریکا

شطرنج هسته‌ای روس‌ها در تهران

سفر سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، به تهران را باید در پیوند با سه روند مهم ارزیابی کرد؛ نخست، تداوم بحران میان ایران و آمریکا و دشواری دستیابی به توافقی برای پایان جنگ و تثبیت امنیت تنگه هرمز؛ دوم، تلاش تهران و مسکو برای عملیاتی‌کردن معاهده مشارکت جامع راهبردی‌ و در نهایت‌ کوشش کرملین برای تثبیت جایگاه خود در ترتیبات آینده امنیت خلیج فارس.

ادامه مطلب
بقایی: خواسته‌های ایران روشن است؛ آمریکا باید تصمیم بگیرد
سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست هفتگی خود با خبرنگاران

بقایی: خواسته‌های ایران روشن است؛ آمریکا باید تصمیم بگیرد

بقایی در تشریح آخرین وضعیت روابط ایران و آمریکا اظهار کرد: اینکه مقامات آمریکایی اظهارات ضدونقیض مطرح کنند، موضوع جدیدی نیست. آنچه را تأمین‌کننده منافع کشور می‌دانستیم، در قالب‌هایی روشن و از طریق قطر به آمریکا منعکس کردیم. خواسته‌های ما روشن بود، اما پیامی که از طرف آمریکا دریافت شد، ناکافی بود. ما همچنان بر اساس همان هفت مطالبه رفتار می‌کنیم و موضوع جدیدی مطرح نشده است.

ادامه مطلب
در ستایش ایران و مذمت جنگ‌طلبان
ایران‌ستیزان یونان را بهانه کردند

در ستایش ایران و مذمت جنگ‌طلبان

عباس آخوندی در یادداشتی می‌نویسد: بار دیگر، بر تپه‌ای در آتن، «خشم و شور و غرور» جوهر تمدن نامیده شد و با ستایش اسکندر و کورتس در جهت جبران تحقیری که متحمل شدند، ایرانیان را «فرقه مرگ» خواندند. این نوشته پاسخ به آن سخنان نیست، چون آن سخنان بیش از آنکه پرسشی تاریخی باشند، ابزار سیاست روز برای روایت‌سازی‌اند. اما فرصتی است برای پرسشی کهن‌تر: ستایش یک تمدن یعنی چه؟ و ایران را با کدام معیار باید ستود؟

ادامه مطلب
اجلاس عشق‌آباد و دیپلماسی منطقه‌ای ایران
فرصتی که سفر پزشکیان به ترکمنستان به‌وجود آورد

اجلاس عشق‌آباد و دیپلماسی منطقه‌ای ایران

محمد طاهری در یادداشتی می‌نویسد: سفر مسعود پزشکیان به ترکمنستان و حضور در نشست سران کشورهای مستقل مشترک‌المنافع، فرصتی برای ارزیابی جایگاه ایران در مناسبات اقتصادی و سیاسی پیرامونی فراهم آورد؛ مناسباتی که در شرایط کنونی، افزون بر اهمیت تجاری، با مسائل امنیتی و تحولات ژئوپلیتیکی نیز پیوندی مستقیم یافته‌اند.

ادامه مطلب
اعترافات مارکو روبیو
آماده شدن برای انتخابات با لباس فلسفه و تاریخ

اعترافات مارکو روبیو

سید مسعود رضوی در یادداشتی می‌نویسد: مارکو روبیو که از او به عنوان یکی از نامزدهای راست رادیکال در حزب جمهوری خواه، در دورهٔ ریاست جمهوری بعدی، یعنی ۲۰۲۸ نام برده می شود، می کوشد در قامت یک تئوریسین جهانی و یک فیلسوف تاریخ وارد صحنه شود تا جنگ غیرقانونی و توسعه طلبی آمریکا را در خاورمیانه علیه ایران توجیه کند.

ادامه مطلب
امنیت منطقه به حضور ایران وابسته است نه حذف آن
افول قدرت امریکا در «مشرق عربی»

امنیت منطقه به حضور ایران وابسته است نه حذف آن

منطقه مشرق عربی وارد دوره‌ای از آشفتگی مرکب شده است؛ جایی که حملات اسرائیل، رقابت‌های میان‌ کشورها، تحرکات حوثی ها (انصارالله) و تضعیف چتر حمایتی امریکا در هم تنیده‌اند. دیگر مدیریت امنیت مشرق از طریق کنار گذاشتن ایران امکان‌پذیر نیست، چرا که ایران همچنان ریشه‌های عمیقی در عراق، سوریه، لبنان و یمن دارد و رقبای آن نمی‌توانند بدون تعامل با تهران، نظم و ثبات را برقرار کنند.

ادامه مطلب
سه سناریوی پیش رو برای ایران با هدف حفظ بازدارندگی
تفکر استراتژیک ایران: درس‌های آموخته شده و آنچه در آینده می‌آید (بخش آخر)

سه سناریوی پیش رو برای ایران با هدف حفظ بازدارندگی

واشینگتن نمی‌تواند تعیین کند که ایران در نهایت کدام یک از این سناریوها را دنبال می‌کند، اما سیاست‌هایش می‌تواند بر جذاب‌تر شدن مسیر برای تهران تأثیر بگذارد.

ادامه مطلب
ایران پس از جنگ: سه سناریوی استراتژیک
تفکر استراتژیک ایران: درس‌های آموخته شده و آنچه در آینده می‌آید (بخش چهارم)

ایران پس از جنگ: سه سناریوی استراتژیک

تصمیم‌گیری‌های ایران به‌طور معروف مبهم است و هنوز خیلی زود است که به طور قطعی بگوییم که جنگ چگونه تفکر استراتژیک تهران را تغییر می‌دهد. با این حال، به نظر می رسد درس هایی که جمهوری اسلامی ایران تاکنون گرفته، طیفی از سناریوها را نشان می‌دهد که ممکن است دنبال شوند.

ادامه مطلب
تجربه طرح اخیر ایران
پنجره‌ای که تنها برای یک هفته گشوده شد

تجربه طرح اخیر ایران

کوروش احمدی در یادداشتی می‌نویسد: به نظر می‌رسد که با اعلام ترامپ در شنبه گذشته مبنی بر اینکه «آنها پیشنهادی دادند، اما من آن را رد کردم»، فعلا این پنجره بسته شده باشد. البته آقای عراقچی گفت که ایران همچنان منتظر پاسخ از کانال میانجیگران است.

ادامه مطلب
تغییر محوریت و محیط تهدید در منطقه‌ غرب آسیا
اثرات پروانه‌ای در محیط پرآشوب

تغییر محوریت و محیط تهدید در منطقه‌ غرب آسیا

ایوب حطاویان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در نظریه آشوب، سیستم‌های پیچیده و غیرخطی به گونه‌ای عمل می‌کنند که تغییرات کوچک در برخی نقاط و شرایط اولیه می‌تواند مسیر تحولات آینده را به شکل قابل‌توجهی دگرگون کند.

ادامه مطلب
تاثیر آرام جنگ اقتصادی ایران علیه امریکا و هم‌پیمانانش
چرا جنگ پایان نمی‌گیرد؟

تاثیر آرام جنگ اقتصادی ایران علیه امریکا و هم‌پیمانانش

مهرداد احمدی شیخانی در یادداشتی می‌نویسد: قطعا جنگ اقتصادی آمریکا و هم‌پیمانانش علیه ایران بسیار بزرگ و قدرتمند است، ولی جنگ اقتصادی ما علیه آمریکا و هم‌پیمانانش‌ دارد آرام‌آرام اثر می‌کند. 

ادامه مطلب
پیام ایران به جهان
چگونه می‌توان اعتماد به نظام چندجانبه جهانی را بازسازی کرد؟

پیام ایران به جهان

محمد طاهری در یادداشتی می‌نویسد: جهان امروز با جهانی که سازمان ملل پس از جنگ جهانی دوم در آن شکل گرفت، تفاوت زیادی دارد. رقابت قدرت‌های بزرگ شدت گرفته است، جنگ در چند منطقه ادامه دارد، و فناوری‌هایی چون هوش مصنوعی با سرعتی بیش از سازوکارهای حکمرانی بین‌المللی پیش می‌روند. آنتونیو گوترش نیز از عمیق‌تر شدن شکاف‌های ژئوپلیتیک، افزایش نابرابری و فرسایش اعتماد سخن گفت. از این زاویه، مشکل سازمان ملل را نمی‌توان تنها به ضعف یک نهاد نسبت داد؛ این سازمان تا حد زیادی بازتاب مناسبات قدرت در جهان است.

ادامه مطلب
ایران و نظم ژئوپلیتیکی جدید خاورمیانه
کشور می‌تواند به جغرافیای ضروری تبدیل شود

ایران و نظم ژئوپلیتیکی جدید خاورمیانه

فرزاد احمدی دوازده امامی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ایران در نقطه اتصال چند حوزه مهم ژئوپلیتیکی قرار دارد. خلیج فارس و دریای عمان در جنوب، آسیای مرکزی و حوزه خزر در شمال، قفقاز و آناتولی در شمال غرب و شبه‌قاره هند در شرق، مجموعه‌ای از مناطق مهم را شکل داده‌اند که ایران در میان آنها قرار گرفته است. این موقعیت بالقوه به ایران امکان می‌دهد یکی از مهم‌ترین حلقه‌های اتصال میان خلیج فارس، آسیای مرکزی، قفقاز، ترکیه، اروپا و اقیانوس هند باشد.

ادامه مطلب
میراث تاریخی هویتی در مقابل فتنه ترکیزه
حماسه چالدران؛ تبلور نبرد هویتی - میهنی ایرانیان با پیشتازی آذریها علیه ترکان عثمانی

میراث تاریخی هویتی در مقابل فتنه ترکیزه

سید احمد کاظمی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در پانصد و دوازدهمین سالروز نبرد حماسی چالدران می توان گفت این افتخار تبریز و آذریها و همه ایرانیان است که علیرغم اشغال چندباره تبریز توسط ترکان عثمانی، اجازه ندادند که کوچکترین اثری از متجاوزان در این مرز و بوم باقی بماند. چنانچه کاترینو زنو، دیپلمات ایتالیایی، تاکید می کند که قیام مردم تبریز و واهمه از تجدید قوای شاه اسماعیل، سلطان‌سلیم را به فرار سریع تز تبریز پس از جنگ چالدران مجبور کرد.

ادامه مطلب
تهدید ال‌نینوی سه گانه برای ایران
فشاری که بر نظام جهانی می‌آید

تهدید ال‌نینوی سه گانه برای ایران

اسلام ذوالقدرپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: دگرگونی این سه حوزه، به گونه‌ای است که نظم پیشین فروپاشیده اما نظم جدیدی نیز شکل نگرفته است. در چنین شرایطی است که نظام جهانی آشوبناک و جهان آشفته پدیدار می‌شود.

ادامه مطلب