آرشیو اخبار
چرا هیچ کریدوری هنوز توان حذف تنگه هرمز از ژئوپلیتیک انرژی جهان را ندارد؟
توهمِ جایگزینی هرمز
سید محمد شفیعی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در فضای رسانهای، گاه چنین القا شد که اهمیت هرمز در حال کاهش است و کشورهای عربی خلیج فارس طی سالهای اخیر خود را برای «جهانِ پساهرمز» آماده کردهاند. اما بررسی دقیق ظرفیتها، محدودیتهای فنی، جغرافیایی، امنیتی و اقتصادی این پروژهها نشان میدهد که فاصلهای جدی میان «کاهش نسبی وابستگی به هرمز» و «جایگزینی واقعی هرمز» وجود دارد.
ادامه مطلب
از اختلال انرژی تا بازآرایی ژئواکونومی تجارت جهانی
تنگه هرمز و شوک اقتصاد جهانی
علی محرابی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: گلوگاه هرمز در اقتصاد سیاسی بینالملل، یک «نقطه تراکم آسیبپذیری» است؛ گلوگاهی که در آن انرژی، تجارت، بیمه، حملونقل، امنیت غذایی، بازار ارز، نرخ بهره و رشد اقتصادی به هم متصل میشوند.
ادامه مطلب
آتشبس دیگر به معنای صلح نیست
ایران، هرمز و معمای جنگ دوم
امیرحسام اسحاقی نوشت: شاید جهان هنوز صدای انفجارهای دور دوم جنگ را نشنیده باشد، اما بازارها، دولتها و اتاقهای فکر، از هماکنون در حال شمارش هزینههای آن هستند. خاورمیانه پس از جنگ ۴۰روزه، وارد مرحلهای شده که در آن آتشبس دیگر به معنای صلح نیست؛ بلکه تنها وقفهای کوتاه میان دو موج بحران است. این منطقه بار دیگر بر لبه پرتگاه و میان آتشبس شکننده و احتمال آغاز دور دوم جنگ ایستاده! جایی که تنگه هرمز، دیگر فقط یک آبراه نیست بلکه به اهرم فشار ژئوپلیتیکی و «سلاح اقتصادی» تبدیل شده که میتواند همزمان بازار نفت، امنیت غذایی و ثبات اقتصاد جهانی را دگرگون کند. از فروپاشی مدل اقتصادی خلیج فارس تا زخم عمیق اقتصاد دیجیتال ایران، منطقه وارد مرحلهای شده که در آن جنگها دیگر فقط با موشک و پهپاد تعیین نمیشود؛ بلکه با انرژی، زنجیره تأمین، اینترنت، سرمایه و دیپلماسیِ فرسایشی ادامه مییابد. پرسش اصلی اکنون این نیست که بحران پایان مییابد یا نه؛ بلکه این است که جهان تا چه اندازه توان تحمل موج بعدی آن را دارد؟
ادامه مطلب
وزیر جنگ آمریکا در ترازو
افراطگرایی و جنگسالاری
سید محمدکاظم سجادپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تردیدی نیست و همه گزارشها این موضوع را تائید میکنند که در تیم امنیت ملی ترامپ، پیت هگست، بیشترین نقش و حمایت از تصمیم ترامپ در تجاوز به کشور ما را داشته و علاوه بر حمایت همهجانبه از تصمیم ترامپ، طی دوران جنگ عمدهترین حامی، توجیهکننده و اجراکننده تصمیمات جنگی بوده است. اما این پرسش مطرح است که هگست کیست و از چه سابقهای برخوردار است؟ مروری کوتاه بر سرگذشت او، فاجعهای که از آن بعنوان «پدیده ترامپ و نه صرفاً شخص ترامپ» در آمریکا و جهان ایجاد کرده را روشن میکند.
ادامه مطلب
یادآوری ۵ نکته
فرقه رجوی و بحران انطباق با ایران امروز
آرش رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تمرکز بر «فرقه بودن» و «انطباقناپذیری» با جامعه امروز ایران، دو محور کلیدی تحلیلهای انتقادیِ در شرایط کنونی هستند.
ادامه مطلب
علی الزیدی و معادله دشوار حاکمیت
نخستوزیر زیر ذرهبین بازیگران شیعی
غفور کریمی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در ساختار پیچیده و چندلایه سیاسی عراق، دوام هر دولت تا حد زیادی به میزان توانایی آن در حفظ توازن میان نیروهای اثرگذار داخلی و بیرونی وابسته است؛ بنابراین هرگونه خروج محسوس از این موازنه میتواند زمینهساز افزایش فشارهای سیاسی، محدودیتهای اجرایی و تشدید اصطکاک منجر به شعلهور شدن دامنه اختلافات با بازیگران بانفوذ شود.
ادامه مطلب
چرا و به چه علت؟
همگرایی رژیم صهیونیستی با اعراب در برابر جمهوری اسلامی ایران
محمد بیدگلی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: آنچه باعث حرکت کشورها به سوی توازن می شود میزان تهدیدی است که ادراک می شود. هرگاه دولت ها احساس کنند که موجودیت و یا منافع آنها از سوی دیگر دولت ها با تهدید روبهروست، با اتحاد با یکدیگر به موازنه در برابر آنها می پردازند. از دیدگاه استفان والت دولت ها در مقابل کشورهایی که منشا بیشترین تهدید هستند متحد می شوند، در این حالت لزوما دولت یا دولت های تهدید کننده جزء قوی ترین دولت ها نیستند. اعراب در سال های اخیر به طور همزمان با تغییراتی در منطقه خلیج فارس مواجه هستند که کاهش حمایت های ایالات متحده آمریکا و سست شدن پایه های استراتژیک با این کشور و افزایش نفوذ منطقه ای جمهوری اسلامی ایران از جمله آنهاست.
ادامه مطلب